Xông pha thời chiến, cống hiến thời bình

Chiến tranh qua đi, những vị tướng lĩnh, những người lính kiên trung tiếp tục xắn tay làm kinh tế, dốc hết tâm sức để xây dựng quê hương, đất nước
Trải qua 2 cuộc kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ cứu nước, đến lúc tuổi xế chiều nhưng Thiếu tướng Trần Văn Niên (nguyên Phó Tư lệnh Quân khu 9) vẫn không chịu nghỉ ngơi. Ở tuổi 85, vị tướng này vẫn miệt mài đi "làm thuê" cho doanh nghiệp để có điều kiện lo cho trẻ em nghèo hiếu học, nạn nhân chất độc da cam/dioxin.
Đi qua những trận chiến
Thiếu tướng Trần Văn Niên (còn gọi là Tư Niên) sinh năm 1933, quê quán tại xã Hòa Hưng, huyện Giồng Riềng, tỉnh Kiên Giang. Năm 1950, chàng trai Tư Niên đi bộ đội và cũng năm này được đứng vào hàng ngũ của Đảng. "Sau Hiệp định Genève, tháng 10-1954, tôi lên tàu tập kết ra Bắc khi cưới vợ được 1 năm. Lúc ấy, khi các chiến sĩ trên tàu chạy từ huyện Vĩnh Thuận (Kiên Giang) dọc theo kênh xáng Xà No lên Cần Thơ để xuôi ra biển, người dân 2 bên đường vẫy chào suốt cả đêm. Khi tàu cập bến Sầm Sơn (tỉnh Thanh Hóa), lần đầu tiên trong đời, tôi cảm nhận cái lạnh của miền Bắc, được đắp chăn bông, nằm trên "nệm" rơm" - Thiếu tướng Trần Văn Niên nhớ lại.
 
Thiếu tướng Trần Văn Niên, người tham gia con tàu không số và những trận đánh ác liệt ở tuyến lộ Vòng Cung
 
Tuy tuổi cao nhưng Thiếu tướng Trần Văn Niên vẫn miệt mài làm việc. Trong ảnh: Thiếu tướng (bìa trái) trong một lần khai trương cảng. (Ảnh do nhân vật cung cấp)
Sau hiệp định đình chiến, ông Tư Niên được điều động về Sư đoàn 338 (Sơn Tây). Từ năm 1960-1962, ông nhận lệnh sang giúp bộ đội Lào. Một năm sau, ông được điều động trở vào Nam chiến đấu. Ông là một trong 7 sĩ quan pháo binh được đào tạo kỹ thuật ở miền Bắc, có mặt trên chuyến "tàu không số" chở 100 tấn vũ khí trên hải trình vào Nam ngày 5-6-1963. Tàu xuất phát từ cảng Hải Phòng, đi vòng lên đảo Hải Nam (Trung Quốc), ra hải phận quốc tế rồi sau đó xuôi về Mũi Cà Mau. Thượng úy Trần Văn Niên sau đó được phân công phụ trách huấn luyện pháo binh ở Quân khu 9.
Trong cuộc đời chiến đấu, trải qua hàng ngàn trận đánh lớn, nhỏ do mình chỉ huy, Thiếu tướng Trần Văn Niên vẫn còn in sâu cuộc Tổng tiến công Tết Mậu Thân 1968, trên chiến trận lộ Vòng Cung (Cần Thơ). Trong trận chiến này, giặc càn quét liên tục nhưng Tiểu đoàn trưởng Trần Văn Niên đã chỉ huy Tiểu đoàn pháo binh 2311 phối hợp cùng các lực lượng vũ trang Quân khu 9 và nhiều lực lượng khác của vùng Tây Nam Bộ xông lên làm phá sản kế hoạch của địch. Trận chiến lộ Vòng Cung là bản anh hùng ca "đất lửa nở hoa" không chỉ riêng Cần Thơ mà cả vùng Tây Nam Bộ, là một trang lịch sử vẻ vang của dân tộc.
"Trong một lần áp sát chi khu Long Mỹ vào năm 1967, tôi bị giặc bắn làn đạn xuyên qua má, làm gãy 16 cái răng. Còn trong trận chiến lộ Vòng Cung, tôi bị trúng đạn ở ngực nhưng rất may chỉ chạm nhẹ phổi và phần mềm" - Thiếu tướng Trần Văn Niên vừa nói vừa chỉ một bên má bị lõm vào như đồng tiền.
Kể về những trận chiến mình đã xông pha, trên gương mặt người lính già này lúc nào cũng thể hiện niềm tự hào. "Vụ gãy 16 cái răng cũng là một kỷ niệm, sau này tôi được địa phương cấp sổ chỉnh hình cho thương binh. Cứ 5 năm tôi được nhận 16 triệu đồng, 1 cái răng gãy thì được 1 triệu đồng. Tôi nghĩ rất nhiều thương binh không biết chính sách này" - Thiếu tướng Trần Văn Niên hóm hỉnh.
Dốc hết sức cho thời bình
Sau ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, ông Tư Niên kinh qua nhiều chức vụ. Năm 1988, ông được phong hàm Thiếu tướng. Trước khi về hưu vào năm 2000, ông là Đại biểu Quốc hội khóa IX, Phó Tư lệnh Quân khu 9. "Đến nay, tôi có 68 năm tuổi Đảng, 50 năm trong quân đội, sắp kỷ niệm 65 năm ngày cưới của vợ chồng tôi nhưng tôi đã vắng nhà khoảng 40 năm. Trong thời gian đó, bận nhiệm vụ nên mọi chuyện trong gia đình đều do vợ lo liệu, tôi cũng không đóng góp gì cho quê hương và xã hội. Nên khi về với đời thường, tôi dốc tâm tăng gia sản xuất, làm kinh tế gia đình" - ông chia sẻ.
Sau khi nghỉ hưu, với chút vốn, ông Tư Niên đã mua hơn 1.000 con ba ba giống rồi xây hồ nuôi trên diện tích khoảng 2.000 m2. Cơ sở của ông làm ăn khấm khá, mở rộng thành trang trại. Vào năm 2002, sau khi hạch toán thì lợi nhuận ông thu về gần 800 triệu đồng. Thời điểm này, nói về "tướng" ba ba ai cũng biết đến ông Tư Niên. Nhưng thời gian sau, phong trào nuôi ba ba nở rộ, thu nhập giảm mạnh nên làm một thời gian thì ông buông bỏ.
Đến năm 2008, một doanh nhân mời ông về quản lý một số dự án. Hiện nay, ông cùng lúc giữ chức vụ Phó Tổng Giám đốc Công ty TNHH MTV A.C.M và Công ty TNHH MTV Cửu Cửu Long để quản lý dự án của 2 công ty này. Do 2 công ty này đều nằm tại tỉnh Kiên Giang nên mỗi tuần, vào sáng thứ hai, ông Tư Niên phải di chuyển đến Kiên Giang và chiều thứ sáu lại về nhà ở Cần Thơ.
"Tôi tâm niệm thời chiến lo đánh giặc, thời bình phải xây dựng quê hương, phát triển kinh tế. Nhiều người nói sao tôi không ở nhà hưởng lương hưu thiếu tướng mà đi làm chi cho mệt thân. Nhưng nhờ đi làm, đầu óc hoạt động nên não không lão hóa theo cơ thể, tư tưởng thoải mái. Chắc nhờ vậy mà tôi không bệnh hoạn gì" - Thiếu tướng Trần Văn Niên nói. 
Lo cho học sinh hiếu học, người nghèo

Thiếu tướng Trần Văn Niên tâm sự rằng nhờ đi làm mà ông có tiền đóng góp cho hội khuyến học ở địa phương. Từ lúc đi làm cho doanh nghiệp, ông cũng đề xuất ủng hộ hàng tỉ đồng cho các tổ chức ở Cần Thơ, Kiên Giang, Hậu Giang... để hỗ trợ người nghèo, học sinh hiếu học, nạn nhân chất độc da cam/dioxin... Hàng xóm nhận xét ông Niên rất gần gũi. Do nhà riêng của ông có không gian thoáng mát nên các cháu trong xóm hay sang đùa giỡn, xem tivi, đọc sách. Ông luôn mở rộng cửa đón các cháu nên trong vườn nhà lúc nào cũng đầy ắp tiếng cười trẻ thơ.

Kỳ tới: Người cựu binh vì dân

Ca Linh (Người Lao Động)

Các tin khác

Trường mới ở vùng biên

Trường mới ở vùng biên

(GLO)- Gần một tháng sau lễ khai giảng năm học 2026 - 2027, thầy và trò tại 7 trường phổ thông nội trú Tiểu học và THCS trên tuyến biên giới của tỉnh Gia Lai đang từng bước ổn định nền nếp dạy học.

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Giữa vùng biển đảo quanh năm nắng gió, nơi từng giọt nước ngọt quý hơn vàng, hai giếng cổ dưới chân núi Bàn Than ở Tam Hải vẫn trong veo, mát lành qua hàng trăm năm. 

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

(GLO)- Hai lần đổi tàu với gần 3 giờ từ Busan đưa chúng tôi đến Jeonju - thủ phủ và là thành phố cổ yên bình của tỉnh Jeollabuk-do. 24 giờ ở đây đủ để nhận ra sức hấp dẫn của một vùng đất biết giữ gìn ký ức, chăm chút từng góc phố và biến những giá trị truyền thống thành sức hút du lịch.

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

(GLO)- L.T.S: “Những ngày ở xứ Kim Chi” là ghi chép của tác giả Đoàn Minh Phụng trong hành trình qua Busan, Jeonju và Seoul. Hơn một chuyến đi, loạt bài còn gợi mở những suy ngẫm về cách người Hàn gìn giữ văn hóa, tổ chức du lịch, xây dựng nếp sống văn minh và mở rộng giao lưu với Việt Nam.

Đất Vua xứ Rượu…

Đất Vua xứ Rượu…

(GLO)- Những ngày đầu thu, khi cái nắng miền Trung đã bớt gay gắt, những cơn mưa bắt đầu ghé qua nhiều hơn, đất trời xứ An Nhơn cũng dịu lại. Lúc đầy lúc vơi, sông Côn vẫn lặng lẽ chảy qua những xóm làng, mang theo phù sa và câu chuyện của một vùng đất từng là kinh đô. 

Về nơi cuối nguồn sông Lại

Về nơi cuối nguồn sông Lại

(GLO)- Ở nơi dòng Lại Giang khép lại hành trình để hòa vào Biển Ðông, sông - đồng - rừng - biển cùng hiện diện trong một không gian sống đặc biệt. Ðó là vùng đất Hoài Nhơn Ðông.

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Mỗi lần nấu cơm cho gia đình, chị Trương Thị Phượng lại chuẩn bị thêm một, hai suất. Hôm nay, trong những chiếc hộp được xếp ngay ngắn là cơm trắng, khoai tây xào, gà xào và canh nóng. Chị chụp lại phần cơm, đăng lên nhóm “Cho tặng đồ miễn phí tại Hà Nội”, rồi chờ người cần đến nhận.

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Hơn 16 năm gắn bó với Vườn quốc gia Chư Yang Sin, Hoàng Thị Hương là một trong số ít nữ kiểm lâm của đơn vị. Chị gắn bó với nghề không để chứng minh mình mạnh mẽ, mà bởi đó là công việc chị đã chọn.

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

(GLO)- Hơn 41 năm có mặt trên tuyến biên giới phía Tây của Tổ quốc, Binh đoàn 15 đã biến vùng đất cằn cỗi, đầy tàn tích chiến tranh thành vườn cao su, cà phê bạt ngàn.

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

(GLO)- Bên dòng sông Côn, đoạn chảy qua thôn Kiên Mỹ (xã Tây Sơn, tỉnh Gia Lai) từ lâu đã hình thành những xóm nghề gắn với đời sống người dân như làm đậu khuôn, giá đỗ, bún, bánh tráng, các loại bánh truyền thống, trồng rau... 

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Bán đảo Cam Ranh nắng gió có một khu đô thị đặc biệt mang tên Khu đô thị Căn cứ quân sự Cam Ranh (Khánh Hòa). Sau những ô cửa bình yên nơi đây là mái ấm của các gia đình quân nhân, trong đó có những người vợ đang ngày ngày thay chồng chăm lo tổ ấm, khi các anh làm nhiệm vụ nơi đầu sóng Trường Sa.

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Tôi gọi cha tôi bằng 'thầy' vì ông cụ muốn tôi nhớ lại gốc gác của mình từ một làng nào đó ở đất Nghệ An. Người Bắc hay gọi cha là thầy, mẹ là u. Bên nội tôi là người di dân, vào Quảng Ngãi từ mấy trăm năm trước.

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

(GLO)- Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ. Những người trực tiếp đi qua những năm tháng khốc liệt ấy, nay đều đã ở tuổi xế chiều. Nhưng thời gian không chờ đợi ai. Khi những nhân chứng dần vắng bóng, cũng là lúc nhiều mảnh ghép ký ức về lịch sử dân tộc không còn cơ hội được kể lại.

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

(GLO)- Trước đây, Lộ Diêu (phường Hoài Nhơn Đông) như một thế giới tách biệt với bên ngoài. Ðặc trưng địa hình và cuộc sống của người dân nơi đây được đúc kết qua câu: “Lộ Diêu một biển ba đèo - Gian nan đã vượt, khó nghèo đã qua”.

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Không ít những đồng đội chung chiến hào những ngày khói lửa, sau ngày hòa bình vì nhiều lý do, họ đã không gặp lại hoặc chưa gặp lại nhau. Những đồng đội cùng quê may mắn là ít nhất mỗi năm lại được gặp nhau vào dịp kỷ niệm ngày nhập ngũ.

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

(GLO)- Luôn xem kỷ vật chiến trường là “gia tài”, song Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Nhương (SN 1948, trú phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) vẫn quyết định hiến tặng, như lời nhắn gửi đến thế hệ sau về những ngày cả đất nước gian khổ đấu tranh vì độc lập dân tộc.

Làng xưa nay đã đổi thay

Làng xưa nay đã đổi thay

(GLO)- Sau khi về định cư ở vùng đất mới, cuộc sống của người dân 4 làng Plei Pông, Kinh Pêng, Plei Trớ và Plei Hek thuộc xã Chư A Thai (là các làng căn cứ cách mạng trong 2 cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ, còn gọi là 4 làng Ðồn) đã có nhiều đổi thay rõ nét.

Mang con dấu đến bản

Mang con dấu đến bản

Hai đứa con đã 15 và 13 tuổi, nhưng lần đầu tiên, vợ chồng anh Moong Văn Phong mới đi làm khai sinh cho con khi Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Nhôn Mai (Nghệ An) mang con dấu đến tận bản để làm thủ tục cho dân.

Những dáng lính vùng biên

Những dáng lính vùng biên

(GLO)- Tôi gặp những người lính trên những chuyến tàu tuần tra ngoài khơi xa, giữa những hải trình dọc dài duyên hải đồng hành, làm chỗ dựa bảo vệ ngư dân và giữ gìn an ninh trật tự trên biển quê hương; gặp họ giữa những vùng biên giới Campuchia heo hút đầy nắng gió.

Ruổi rong đời chăn vịt

Ruổi rong đời chăn vịt

(GLO)- Sau mỗi mùa gặt, những cánh đồng lúa ở các xã An Lương, An Hòa, An Vinh, Tuy Phước… lại rộn ràng bởi đàn vịt hàng nghìn con tìm về kiếm ăn. Gắn với đàn vịt, những người chăn vịt miệt mài rong ruổi qua nhiều cánh đồng, lấy mùa gặt làm nhịp mưu sinh.

Trầm tích sông Ba

Trầm tích sông Ba

(GLO)- Sông Ba đoạn qua xã Ia Dreh (tỉnh Gia Lai) mùa khô, vài con thuyền đánh cá nằm gối đầu nghỉ ngơi trên những doi cát. Chiều xuống, từ những bến sông, người dân vẫn ra tắm mát dù nước cạn tới mức có thể lội ra giữa dòng.

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

(GLO)- Sau nhiều năm vượt biên, cư trú bất hợp pháp tại Thái Lan, 5 người Việt quê Gia Lai đã bị Cảnh sát Thái Lan bắt giữ và trục xuất về nước. Trở về đoàn tụ với gia đình, họ mang theo ký ức buồn đau về những tháng ngày sống chui lủi, thiếu thốn, bệnh tật nơi đất khách quê người.