Tuổi 20 Trường Sa - Kỳ 1: Lính trẻ nơi đầu sóng

32 năm trước, ngày 14-3-1988, máu 64 người lính hải quân đã nhuộm đỏ Trường Sa. Và 32 năm qua, bao thế hệ tuổi trẻ không ngại gian khổ, tình nguyện ra quần đảo sóng gió, bão tố khắc nghiệt để cống hiến một phần thanh xuân cho Tổ quốc...
Chiến sĩ Dương Văn Thời chào cột mốc chủ quyền trước khi ra tàu vào đất liền - Ảnh: MY LĂNG
Chiến sĩ Dương Văn Thời chào cột mốc chủ quyền trước khi ra tàu vào đất liền - Ảnh: MY LĂNG
Lần nào ra Trường Sa, tôi cũng thấy những gương mặt trẻ đen sạm sóng gió. Và ấn tượng nhất là những người lính tuổi đôi mươi ánh mắt cương nghị dõi ra khơi xa, bồng súng đứng gác bên cột mốc chủ quyền dưới cái nắng gay gắt của Trường Sa.
Chào cột mốc trước khi rời đảo
Buổi sáng ngày thứ hai trên đảo Nam Yết, tiếng loa thông báo ra tàu vang lên. Mọi người bịn rịn chia tay. Một chiến sĩ tách khỏi đám đông, chạy về phía cột mốc chủ quyền. Anh chàng đứng nghiêm giơ tay chào cột mốc rất lâu, dễ chừng hơn một phút.
"Ngày cuối mình còn ở trên đảo. Đã hoàn thành nhiệm vụ rồi thì xin phép chào cột mốc để về đất liền như chào mảnh đất thiêng liêng xa xôi của Tổ quốc vậy đó", binh nhất Dương Văn Thời, quê Quảng Ngãi, xúc động giải thích.
Thời bảo cột mốc là hình ảnh gắn bó với người lính. Hằng ngày mỗi chiến sĩ đi đâu, làm gì cũng ngang qua cột mốc. Sáng thứ hai nào cũng đứng trước cột mốc chào cờ. "Lúc đứng chào cột mốc để về, mình xúc động lắm. Cảm giác rất thiêng liêng khi đứng trước cột mốc chủ quyền của hòn đảo mà ông cha ta ngày xưa đổ biết bao công sức, máu xương gìn giữ", chàng chiến sĩ 21 tuổi này xúc động tâm sự.
Thời cho biết nhóm của bạn có bốn người đều rủ nhau chào cột mốc chủ quyền trước khi về bờ. "Có một bạn chiến sĩ mới ra thấy tụi mình chào cũng ra chào cột mốc. Tụi mình đều chụp hình lại để làm kỷ niệm", Thời nói.
Ngồi trên xuồng ra tàu lớn, đường về nhà ngày một gần hơn nhưng Thời và các bạn chợt im bặt, cứ ngoái lại phía sau nhìn đảo. 
"Tự nhiên thấy nhớ đảo quá. Ngoài này rèn luyện vất vả lắm nhưng vui, tình cảm. Cứ giờ nghỉ là tụi mình đi tìm nhau, ngồi đàn hát. Đang huấn luyện mà trời mưa phải chui vào chỗ nấp, anh em kể nhau nghe cuộc sống ngoài đời. Qua một cơn mưa, hiểu nhau nhiều hơn", Thời kể.
Thời tiếc nuối nói vào bờ sẽ không được ngắm biển đẹp như ngoài đảo nữa. Anh khoe: "Biển ở đây được bảo tồn kỹ, thường xuyên được tụi mình dọn vệ sinh nên sạch lắm, đẹp hơn biển trong bờ. San hô ngoài này đẹp không tưởng tượng được luôn".
Anh chàng cho hay nhà mình cách biển chỉ vài phút. Ra đây thấy biển, Thời thấy giống như ở nhà mình vậy. "Mỗi lần đi gác ngó bốn bên đều là biển, mình nghĩ đây cũng là nhà mình rồi", Thời nói.
Nụ cười của những chiến sĩ trẻ trên đảo Song Tử Tây - Ảnh: MY LĂNG
Nụ cười của những chiến sĩ trẻ trên đảo Song Tử Tây - Ảnh: MY LĂNG
Nắng gió chẳng chai sạn tâm hồn
Trên chuyến tàu từ đất liền ra quần đảo Trường Sa, khi chuyển hàng vào đảo Nam Yết, tôi chú ý đến món quà đặc biệt. Đó là một cây đàn được bọc gói cẩn thận, bên ngoài đề chữ: "Bố Vũ Đức Thắng gửi đàn ghita. Người nhận: con trai Vũ Mạnh Hải Long, bộ phận hậu cần đảo Nam Yết".
Nhận cây đàn đã vượt mấy trăm hải lý ra đảo với mình, chiến sĩ Vũ Mạnh Hải Long vui lắm. Anh chàng ôm chặt cây đàn, cười tủm tỉm mãi. Long 20 tuổi, ra đảo từ tháng 7-2019. "Mình thích học đàn nên nhờ bố gửi ra, lúc rảnh thì học đánh đàn, đàn hát với anh em cho vui", Long bảo.
Nắng gió nơi quần đảo khắc nghiệt này khiến làn da ai cũng đen sạm. Thế nhưng sự khắc nghiệt của thiên nhiên vẫn chẳng thể làm những người lính trẻ chai sạn tâm hồn. Cực thế nào cũng phải có cây đàn ghita đàn hát cùng nhau cho trôi đi những mệt mỏi, những khoảng lặng trong tâm hồn khi chiều xuống, đêm buông nhớ nhà, nhớ người yêu, nhớ đất liền...
Buổi tối ngày đầu tiên lên đảo. Khi đi ngang khu nhà ăn của chiến sĩ tối om thì thấy ánh sáng nhỏ hắt ra từ cái bếp nhỏ, tôi nhận ra anh chàng binh nhất Trần Tuấn Anh, 19 tuổi, quê Vũng Tàu. Anh chàng mới lên đảo ngày đầu tiên đã bắt tay vào nhiệm vụ ngay.
Thấy Tuấn Anh ôm cây đàn ghita ngẫu hứng gảy và ngồi canh nồi bánh chưng bên ụ chiến đấu, tôi hỏi sao ngồi một mình. Tuấn Anh bảo chiến sĩ mỗi người một nhiệm vụ. Tuấn Anh học đàn từ lúc đi tân binh. Khi lên tàu ra đảo, anh chàng được một đồng đội đi đảo Sơn Ca dạy tiếp. "Cây đàn như người bạn của mình. Khi nào nhớ nhà hoặc ngồi với đồng đội thì đàn hát cho vui", Tuấn Anh nói.
Nếu chọn lại, mình vẫn đi Trường Sa
Là con một nhưng từ lúc còn là tân binh, binh nhất Nguyễn Thạch Toàn (21 tuổi, Q.Gò Vấp, TP.HCM, đóng quân trên đảo Song Tử Tây) âm thầm viết đơn tình nguyện xin ra quần đảo Trường Sa. Khi được chọn đi, anh mới báo tin cho gia đình hay.
Cậu con trai một được cưng như trứng phải thuyết phục mẹ để bà yên lòng. Hỏi sao quyết tâm ra Trường Sa, Toàn bảo: "Mình muốn tuổi trẻ mình thật ý nghĩa khi được trải nghiệm ở Trường Sa và cống hiến cho Tổ quốc. Mình đi để làm gương cho những em nhỏ chỗ mình".
Một năm rèn luyện trên đảo, Nguyễn Thạch Toàn giờ là chiến sĩ tiên tiến của lữ đoàn 146 vì hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Cả đảo Song Tử Tây chỉ có ba chiến sĩ đạt danh hiệu này. Những ngày mới lên đảo, không quen nắng Trường Sa, Toàn cũng như nhiều chiến sĩ trẻ khác bị cháy da, da lột hết lớp này tới lớp khác. 
"Người ta nói nắng ngoài này như vành đai núi lửa mà. Lột hoài tới lúc quen, chỉ đen thêm chứ không bị lột nữa", Toàn cười bảo.
Ngày nắng như thiêu đốt, đêm xuống thì lạnh, nhất là những bữa đi gác đêm, ngồi gác gió thổi lạnh co ro. Chưa kể ở ngoài đảo không chỉ có thời tiết khắc nghiệt mà đến cả các loài côn trùng cắn đốt cũng đáng sợ. Kiến đốt mà thành sẹo, mưng mủ. Muỗi đốt nhẹ thôi cũng làm mủ. "Ở đảo vết thương nhỏ cũng từ từ lở loét, đọng mủ. Tụi mình ai cũng bị", Toàn nói.
Toàn bảo sau một thời gian rèn luyện, thử thách, người lính nào cũng quen với những vất vả, khắc nghiệt ngoài đảo. Cậu công tử bột ngày nào giờ đã chững chạc, biết nghĩ cho người khác nhiều hơn. "Xưa ở nhà kén ăn, mẹ còng lưng ra nấu mình còn chê. Ra đảo có gì ăn đó. Ở nhà có người làm hết cho mình. Ra đây biết tự nấu ăn, tự giặt đồ, quét nhà, lau nhà. Ra đây mới biết thương ba mẹ đã chịu cực vì mình nhiều quá", Toàn chia sẻ.
"Nếu chọn lại mình vẫn tiếp tục chọn Trường Sa vì mình là người Khánh Hòa, muốn góp một phần công sức bảo vệ biển đảo quê hương mình", binh nhất Nguyễn Hoài Nam, 24 tuổi, khẳng định.
Tốt nghiệp đại học, đã đi làm, được gọi nhập ngũ, Nam vui vẻ gác lại công việc, ra đảo làm nhiệm vụ của thanh niên với đất nước. Hoài Nam bảo ra đảo anh cảm nhận rõ hơn bộ áo yếm hải quân mình đang mang. "Nó thấm đượm màu của biển đảo Tổ quốc. Đó là màu xanh của biển và màu trắng của sóng", Nam xúc động nói.
Lính trẻ Trường Sa giải trí thế nào? Đó là được xuống biển nhặt vỏ ốc, những nhánh san hô về làm đèn ngủ, làm cây hoa ốc và mơ về ngày vào bờ tặng... người yêu. Đó là được đi chăn bò, bắt sâu mang cho khỉ ăn. Đó là niềm vui khi nhìn những hạt mầm rau xanh mình gieo nơi đất cát san hô đã nảy mầm. Đó là những lúc nghỉ ngơi gảy đàn ghita cùng đồng đội hát nghêu ngao. Chiến sĩ trẻ nên nghịch lắm, nghĩ ra đủ trò cho vui. Có khi còn bắt ve chó thả cho kiến ăn, xếp ve chó lên que ngồi nhìn nó đua...

"Trường Sa là cả thanh xuân của mình đó - trung sĩ Huỳnh Thanh Hoàng mỉm cười bảo - Sau này có con, mình sẽ kể con nghe chuyện hồi ba nó ra Trường Sa".

Kỳ tới: Trai Sài Gòn ở Trường Sa

Theo MY LĂNG (TTO) 

Các tin khác

Trường mới ở vùng biên

Trường mới ở vùng biên

(GLO)- Gần một tháng sau lễ khai giảng năm học 2026 - 2027, thầy và trò tại 7 trường phổ thông nội trú Tiểu học và THCS trên tuyến biên giới của tỉnh Gia Lai đang từng bước ổn định nền nếp dạy học.

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Giữa vùng biển đảo quanh năm nắng gió, nơi từng giọt nước ngọt quý hơn vàng, hai giếng cổ dưới chân núi Bàn Than ở Tam Hải vẫn trong veo, mát lành qua hàng trăm năm. 

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

(GLO)- Hai lần đổi tàu với gần 3 giờ từ Busan đưa chúng tôi đến Jeonju - thủ phủ và là thành phố cổ yên bình của tỉnh Jeollabuk-do. 24 giờ ở đây đủ để nhận ra sức hấp dẫn của một vùng đất biết giữ gìn ký ức, chăm chút từng góc phố và biến những giá trị truyền thống thành sức hút du lịch.

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

(GLO)- L.T.S: “Những ngày ở xứ Kim Chi” là ghi chép của tác giả Đoàn Minh Phụng trong hành trình qua Busan, Jeonju và Seoul. Hơn một chuyến đi, loạt bài còn gợi mở những suy ngẫm về cách người Hàn gìn giữ văn hóa, tổ chức du lịch, xây dựng nếp sống văn minh và mở rộng giao lưu với Việt Nam.

Đất Vua xứ Rượu…

Đất Vua xứ Rượu…

(GLO)- Những ngày đầu thu, khi cái nắng miền Trung đã bớt gay gắt, những cơn mưa bắt đầu ghé qua nhiều hơn, đất trời xứ An Nhơn cũng dịu lại. Lúc đầy lúc vơi, sông Côn vẫn lặng lẽ chảy qua những xóm làng, mang theo phù sa và câu chuyện của một vùng đất từng là kinh đô. 

Về nơi cuối nguồn sông Lại

Về nơi cuối nguồn sông Lại

(GLO)- Ở nơi dòng Lại Giang khép lại hành trình để hòa vào Biển Ðông, sông - đồng - rừng - biển cùng hiện diện trong một không gian sống đặc biệt. Ðó là vùng đất Hoài Nhơn Ðông.

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Mỗi lần nấu cơm cho gia đình, chị Trương Thị Phượng lại chuẩn bị thêm một, hai suất. Hôm nay, trong những chiếc hộp được xếp ngay ngắn là cơm trắng, khoai tây xào, gà xào và canh nóng. Chị chụp lại phần cơm, đăng lên nhóm “Cho tặng đồ miễn phí tại Hà Nội”, rồi chờ người cần đến nhận.

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Hơn 16 năm gắn bó với Vườn quốc gia Chư Yang Sin, Hoàng Thị Hương là một trong số ít nữ kiểm lâm của đơn vị. Chị gắn bó với nghề không để chứng minh mình mạnh mẽ, mà bởi đó là công việc chị đã chọn.

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

(GLO)- Hơn 41 năm có mặt trên tuyến biên giới phía Tây của Tổ quốc, Binh đoàn 15 đã biến vùng đất cằn cỗi, đầy tàn tích chiến tranh thành vườn cao su, cà phê bạt ngàn.

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

(GLO)- Bên dòng sông Côn, đoạn chảy qua thôn Kiên Mỹ (xã Tây Sơn, tỉnh Gia Lai) từ lâu đã hình thành những xóm nghề gắn với đời sống người dân như làm đậu khuôn, giá đỗ, bún, bánh tráng, các loại bánh truyền thống, trồng rau... 

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Bán đảo Cam Ranh nắng gió có một khu đô thị đặc biệt mang tên Khu đô thị Căn cứ quân sự Cam Ranh (Khánh Hòa). Sau những ô cửa bình yên nơi đây là mái ấm của các gia đình quân nhân, trong đó có những người vợ đang ngày ngày thay chồng chăm lo tổ ấm, khi các anh làm nhiệm vụ nơi đầu sóng Trường Sa.

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Tôi gọi cha tôi bằng 'thầy' vì ông cụ muốn tôi nhớ lại gốc gác của mình từ một làng nào đó ở đất Nghệ An. Người Bắc hay gọi cha là thầy, mẹ là u. Bên nội tôi là người di dân, vào Quảng Ngãi từ mấy trăm năm trước.

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

(GLO)- Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ. Những người trực tiếp đi qua những năm tháng khốc liệt ấy, nay đều đã ở tuổi xế chiều. Nhưng thời gian không chờ đợi ai. Khi những nhân chứng dần vắng bóng, cũng là lúc nhiều mảnh ghép ký ức về lịch sử dân tộc không còn cơ hội được kể lại.

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

(GLO)- Trước đây, Lộ Diêu (phường Hoài Nhơn Đông) như một thế giới tách biệt với bên ngoài. Ðặc trưng địa hình và cuộc sống của người dân nơi đây được đúc kết qua câu: “Lộ Diêu một biển ba đèo - Gian nan đã vượt, khó nghèo đã qua”.

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Không ít những đồng đội chung chiến hào những ngày khói lửa, sau ngày hòa bình vì nhiều lý do, họ đã không gặp lại hoặc chưa gặp lại nhau. Những đồng đội cùng quê may mắn là ít nhất mỗi năm lại được gặp nhau vào dịp kỷ niệm ngày nhập ngũ.

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

(GLO)- Luôn xem kỷ vật chiến trường là “gia tài”, song Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Nhương (SN 1948, trú phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) vẫn quyết định hiến tặng, như lời nhắn gửi đến thế hệ sau về những ngày cả đất nước gian khổ đấu tranh vì độc lập dân tộc.

Làng xưa nay đã đổi thay

Làng xưa nay đã đổi thay

(GLO)- Sau khi về định cư ở vùng đất mới, cuộc sống của người dân 4 làng Plei Pông, Kinh Pêng, Plei Trớ và Plei Hek thuộc xã Chư A Thai (là các làng căn cứ cách mạng trong 2 cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ, còn gọi là 4 làng Ðồn) đã có nhiều đổi thay rõ nét.

Mang con dấu đến bản

Mang con dấu đến bản

Hai đứa con đã 15 và 13 tuổi, nhưng lần đầu tiên, vợ chồng anh Moong Văn Phong mới đi làm khai sinh cho con khi Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Nhôn Mai (Nghệ An) mang con dấu đến tận bản để làm thủ tục cho dân.

Những dáng lính vùng biên

Những dáng lính vùng biên

(GLO)- Tôi gặp những người lính trên những chuyến tàu tuần tra ngoài khơi xa, giữa những hải trình dọc dài duyên hải đồng hành, làm chỗ dựa bảo vệ ngư dân và giữ gìn an ninh trật tự trên biển quê hương; gặp họ giữa những vùng biên giới Campuchia heo hút đầy nắng gió.

Ruổi rong đời chăn vịt

Ruổi rong đời chăn vịt

(GLO)- Sau mỗi mùa gặt, những cánh đồng lúa ở các xã An Lương, An Hòa, An Vinh, Tuy Phước… lại rộn ràng bởi đàn vịt hàng nghìn con tìm về kiếm ăn. Gắn với đàn vịt, những người chăn vịt miệt mài rong ruổi qua nhiều cánh đồng, lấy mùa gặt làm nhịp mưu sinh.

Trầm tích sông Ba

Trầm tích sông Ba

(GLO)- Sông Ba đoạn qua xã Ia Dreh (tỉnh Gia Lai) mùa khô, vài con thuyền đánh cá nằm gối đầu nghỉ ngơi trên những doi cát. Chiều xuống, từ những bến sông, người dân vẫn ra tắm mát dù nước cạn tới mức có thể lội ra giữa dòng.

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

(GLO)- Sau nhiều năm vượt biên, cư trú bất hợp pháp tại Thái Lan, 5 người Việt quê Gia Lai đã bị Cảnh sát Thái Lan bắt giữ và trục xuất về nước. Trở về đoàn tụ với gia đình, họ mang theo ký ức buồn đau về những tháng ngày sống chui lủi, thiếu thốn, bệnh tật nơi đất khách quê người.