Nhà có 2 trung tướng

Một gia đình có 2 cha con là trung tướng, đó là Anh hùng lực lượng vũ trang Khuất Duy Tiến và người con là trung tướng Khuất Việt Dũng.  
Trung tướng Khuất Duy Tiến thắp hương tại nhà bia di tích tại 2 điểm cao 1015 (Charlie), 1049 (Delta) ở xã Rờ Kơi (H.Sa Thầy, Kon Tum) tưởng nhớ các đồng đội đã hy sinh. Ảnh: Độc Lập
Một gia đình có 2 cha con là trung tướng. Đó là Anh hùng LLVT Khuất Duy Tiến, nguyên Tư lệnh Quân đoàn 3, nguyên Hiệu trưởng Trường Sĩ quan Lục quân 1 (Đại học Trần Quốc Tuấn) và người con là trung tướng Khuất Việt Dũng, nguyên Chính ủy Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng, hiện là Phó chủ tịch Hội Cựu chiến binh Việt Nam. Cả nhà “có 2 trung tướng” đang sống tại Hà Nội.
Trung tướng Khuất Duy Tiến và con trai Khuất Việt Dũng (phải). Ảnh: GĐCC
Tiếp quản thủ đô, giải phóng Sài Gòn
Sinh năm 1931 ở Đại Đồng (H.Thạch Thất, TP.Hà Nội), tháng 9.1945, khi mới 14 tuổi, ông Khuất Duy Tiến đã tham gia Việt Minh và tháng 9.1950 nhập ngũ. Năm 1959, vợ chồng ông sinh con trai đầu Khuất Việt Dũng. Tháng 11.1967, đại úy Khuất Duy Tiến là Tham mưu trưởng Trung đoàn 64 (Sư đoàn 320), vào Quảng Trị chiến đấu. Tháng 10.1969, đơn vị rút ra Hà Tĩnh, ông mới biết cha mình đã mất được mấy tháng.
Tháng 11.1970, thiếu tá Khuất Duy Tiến nhận quyết định làm Trung đoàn trưởng 64, chỉ huy đơn vị tham gia chiến dịch đường 9 - Nam Lào và đã có những quyết định táo bạo trong tổ chức lực lượng, làm thay đổi cục diện trận đánh, tiêu diệt Lữ đoàn dù 3 Việt NamCH ở điểm cao 456 (còn gọi là cứ điểm 31), phá tan tuyến phòng thủ phía tây bắc. Chiến thắng này là dấu chấm hết cho chính sách “Việt Nam hóa chiến tranh”.
Tháng 4.1972, ông chỉ huy Trung đoàn 64 và lực lượng phối thuộc của Sư đoàn 320 kiên cường tấn công, tiêu diệt Tiểu đoàn 11 của Lữ đoàn dù 3 Việt NamCH, làm chủ điểm cao 1015 (Charlie), chọc thủng phòng tuyến sông Pô Cô, mở cửa tây mặt trận Tây nguyên.
Giữa tháng 4.1975, khi đang là Trưởng phòng Tác chiến Quân đoàn 3, ông được phong quân hàm thượng tá và nhận nhiệm vụ đốc chiến các đơn vị tiến công căn cứ Đồng Dù, đập tan tuyến phòng thủ mạnh nhất của Việt NamCH ở hướng tây bắc, mở cửa vào Sài Gòn, đánh chiếm Bộ Tổng tham mưu quân lực Việt NamCH, lúc 11 giờ 30 ngày 30.4.1975.
Trung tướng Khuất Việt Dũng, Chính ủy Tổng cục CNQP kiểm tra sản phẩm do Nhà máy Z-76 sản xuất, tháng 5.2018. Ảnh: TCCNQP
Mở cửa bắc Phnom Penh, chốt giữ Vị Xuyên
Tháng 7.1975, khi thượng tá Khuất Duy Tiến đang đóng quân ở miền Nam thì ngoài Hà Nội, con trai cả Khuất Việt Dũng trúng tuyển 3 trường đại học: Bách khoa, Tổng hợp và Kỹ thuật Quân sự (nay là Học viện Kỹ thuật Quân sự). Vốn mấy lần xung phong đi bộ đội không được, nên anh Dũng chọn Kỹ thuật Quân sự và được học chuyên ngành tên lửa.
5 năm học viên Khuất Việt Dũng học hỏi, nghiên cứu các loại tên lửa phòng không, hải quân cho đến mặt đất thì người cha đã là Sư đoàn trưởng 320 biền biệt chiến đấu bảo vệ biên giới Tây Nam, giúp nước bạn Campuchia thoát khỏi chế độ diệt chủng Pol Pot.
Ông kể: Tháng 2.1978, vừa được cử ra Hà Nội học được gần 3 tháng, ông đã phải quay vào Tây Ninh bảo vệ biên giới. Chiến dịch mùa khô cuối 1979, ông chỉ huy sư đoàn đánh xuyên từ huyện lỵ Memot (tỉnh Kampong Cham, Campuchia) theo đường 7 (Campuchia) tấn công sở chỉ huy mặt trận của Pol Pot ở Krong Suong (tỉnh Tboung Khmum) bằng lực lượng cơ giới hành tiến thọc sâu, trong 1 ngày đã diệt gọn mục tiêu.
Trong chiến dịch giải phóng Phnom Penh đầu tháng 1.1979, Sư đoàn 320 đã kiên cường vượt sông Mê Kông dưới mưa đạn, tấn công làm chủ TX.Kampong Cham, mở cửa cho Sư đoàn 10 tiến vào giải phóng Phnom Penh. 11 giờ 30 ngày 7.9.1979, khi nghe tin thủ đô Phnom Penh đã được giải phóng, sư đoàn trưởng Khuất Duy Tiến đứng lặng bên dòng Mê Kông thấm máu bộ đội. “Hơn 2 năm đánh Pol Pot, hơn 4.000 cán bộ chiến sĩ của Sư đoàn 320 mãi không về”, trung tướng Khuất Duy Tiến chấm nước mắt.
Năm 1980, thiếu úy Khuất Việt Dũng ra trường, về công tác tại Binh chủng Pháo binh và sau đó được cử sang Liên Xô học về tên lửa đạn đạo. Thời điểm này, Quân đoàn 3 đã rút ra Bắc làm lực lượng cơ động của Bộ và đại tá Khuất Duy Tiến làm Tham mưu trưởng Quân đoàn, tháng 12.1983 được bổ nhiệm Tư lệnh.
Từ đầu năm 1985, khi Sư đoàn 31 của Quân đoàn 3 được tăng cường cho mặt trận Hà Giang, thiếu tướng Khuất Duy Tiến đã lên Vị Xuyên, đến từng căn hầm, đoạn hào với bộ đội. Từ thực tế chiến trường, ông chỉ đạo làm đường chui, cải tạo các hang đá, hốc núi thành kho trạm, hầm trú ẩn và xây dựng hầm bê tông trên các điểm tựa. Nhờ hệ thống phòng ngự vững chắc, Sư đoàn 31 đã đẩy lùi 5 đợt tiến công lớn của lính Trung Quốc, cho đến khi thay quân.
Tháng 3.1989, thiếu tướng Khuất Duy Tiến nhận quyết định Cục trưởng Cục Quân lực, Bộ Quốc phòng. Thời điểm này, anh cả Khuất Việt Dũng và chị Khuất Thu Hồng (nay là tiến sĩ tâm lý học, Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển xã hội - ISDS) đã đi làm, ông bà chỉ phải nuôi con gái Khuất Thị Hải Oanh (nay là Giám đốc Trung tâm hỗ trợ sáng kiến phát triển cộng đồng - SCDI) đang học năm thứ 2 đại học và cậu út Khuất Việt Hùng (nay là Phó chủ tịch chuyên trách Ủy ban An toàn giao thông quốc gia) đang học lớp 10. Là tướng nhưng chỉ trông vào đồng lương rất eo hẹp, nên bà Vũ Thị Hồng Vân, vợ ông, vẫn phải nấu xôi bán sáng và các con hằng ngày đi xin nước vo gạo, cơm thừa, lấy cây chuối và rau nuôi lợn.
“Hồi mình đeo thiếu tá, cha đã lên trung tướng. Năm 2007, cha hoàn thành cương vị Hiệu trưởng Trường Sĩ quan Lục quân 1, nhận quyết định nghỉ hưu thì mình đã là Chủ nhiệm Kỹ thuật của Binh chủng Pháo binh, đeo hàm đại tá từ năm 2004”, tướng Khuất Việt Dũng nhớ lại và cười: “Cũng không ngờ là mình đeo hàm theo cha”.
“Tướng thế mới là tướng”
Nhắc đến tướng Khuất Việt Dũng, những cán bộ công nhân ở Binh chủng Pháo binh và Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng (TCCNQP) đều trầm trồ: “Tướng thế mới là tướng”.
Đầu những năm 1990, khi phong trào học vi tính mới nhen nhóm, anh Dũng đã tự đạp xe từ đơn vị sang ĐH Bách khoa theo học khóa 6 tháng, rồi 1 năm bằng tiền túi. Tinh thần ham học, khát khao làm chủ khoa học kỹ thuật hiện đại đã đưa anh trở thành một trong những chuyên gia hiếm hoi về điều khiển tên lửa và luôn bị các đơn vị gọi mỗi khi có sự cố. Với các chuyên gia Liên Xô và sau là Nga, làm việc với “ekspert Dũng” (ekspert: chuyên gia) là vô cùng thú vị bởi sự hiểu biết, sáng tạo và tính thực tế sát sao.
Năm 2004, đại tá Khuất Việt Dũng được TCCNQP xin về làm Cục trưởng Cục Quản lý công nghệ. Tháng 5.2008, ông được bổ nhiệm Phó chủ nhiệm Tổng cục và tháng 9.2009 nhận quân hàm thiếu tướng.
Năm 2014 nhận đồng thời cả quân hàm trung tướng và chức vụ Chính ủy Tổng cục, thế nhưng tướng Khuất Việt Dũng toàn đi bộ từ nhà đến cơ quan. Mỗi khi đi công tác, ông yêu cầu xe công vụ đón trả cách xa cổng nhà. Khi mới làm Chính ủy TCCNQP, nhiều anh em lo: “Cả đời gắn bó với tên lửa - đạn pháo, sao làm nổi công tác chính trị?”. Thế nhưng chỉ vài tháng sau, mọi người thở phào. Tôi hỏi, tướng Khuất Việt Dũng cười: “Mình không ngồi phòng đọc tài liệu mà phải sát sao, hiểu biết về lĩnh vực để đánh giá chính xác” và trầm giọng: “Với các nhà máy xí nghiệp của TCCNQP, ngoài nhiệm vụ quốc phòng, phải kinh doanh để nuôi người lao động”.
Đầu năm 2019, trung tướng Khuất Việt Dũng nghỉ hưu. Tháng 7.2019, ông được bầu làm Phó chủ tịch Hội Cựu chiến binh Việt Nam. Buổi chiều, ngày đầu tháng 12.2019, tôi ngồi với ông ở trụ sở 34 Lý Nam Đế (TP.Hà Nội) và hỏi: “2 trung tướng cựu chiến binh có khi nào chụp hình chung?”. Tướng Dũng lại cười: “Mình để quân phục ở cơ quan. Ở nhà, mình là con của ông tướng”.

Tấm hình trong bài viết này là khoảnh khắc hiếm hoi 2 cha con mặc quân phục. Hôm ấy, nguyên Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Phùng Quang Thanh đến chúc mừng trung tướng Khuất Duy Tiến được phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVTND (30.10.2013) và hôm ấy, nhiều người mới biết là nhà có 2 ông tướng...

Mai Thanh Hải (Thanh Niên)

Các tin khác

Trường mới ở vùng biên

Trường mới ở vùng biên

(GLO)- Gần một tháng sau lễ khai giảng năm học 2026 - 2027, thầy và trò tại 7 trường phổ thông nội trú Tiểu học và THCS trên tuyến biên giới của tỉnh Gia Lai đang từng bước ổn định nền nếp dạy học.

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Giữa vùng biển đảo quanh năm nắng gió, nơi từng giọt nước ngọt quý hơn vàng, hai giếng cổ dưới chân núi Bàn Than ở Tam Hải vẫn trong veo, mát lành qua hàng trăm năm. 

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

(GLO)- Hai lần đổi tàu với gần 3 giờ từ Busan đưa chúng tôi đến Jeonju - thủ phủ và là thành phố cổ yên bình của tỉnh Jeollabuk-do. 24 giờ ở đây đủ để nhận ra sức hấp dẫn của một vùng đất biết giữ gìn ký ức, chăm chút từng góc phố và biến những giá trị truyền thống thành sức hút du lịch.

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

(GLO)- L.T.S: “Những ngày ở xứ Kim Chi” là ghi chép của tác giả Đoàn Minh Phụng trong hành trình qua Busan, Jeonju và Seoul. Hơn một chuyến đi, loạt bài còn gợi mở những suy ngẫm về cách người Hàn gìn giữ văn hóa, tổ chức du lịch, xây dựng nếp sống văn minh và mở rộng giao lưu với Việt Nam.

Đất Vua xứ Rượu…

Đất Vua xứ Rượu…

(GLO)- Những ngày đầu thu, khi cái nắng miền Trung đã bớt gay gắt, những cơn mưa bắt đầu ghé qua nhiều hơn, đất trời xứ An Nhơn cũng dịu lại. Lúc đầy lúc vơi, sông Côn vẫn lặng lẽ chảy qua những xóm làng, mang theo phù sa và câu chuyện của một vùng đất từng là kinh đô. 

Về nơi cuối nguồn sông Lại

Về nơi cuối nguồn sông Lại

(GLO)- Ở nơi dòng Lại Giang khép lại hành trình để hòa vào Biển Ðông, sông - đồng - rừng - biển cùng hiện diện trong một không gian sống đặc biệt. Ðó là vùng đất Hoài Nhơn Ðông.

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Mỗi lần nấu cơm cho gia đình, chị Trương Thị Phượng lại chuẩn bị thêm một, hai suất. Hôm nay, trong những chiếc hộp được xếp ngay ngắn là cơm trắng, khoai tây xào, gà xào và canh nóng. Chị chụp lại phần cơm, đăng lên nhóm “Cho tặng đồ miễn phí tại Hà Nội”, rồi chờ người cần đến nhận.

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Hơn 16 năm gắn bó với Vườn quốc gia Chư Yang Sin, Hoàng Thị Hương là một trong số ít nữ kiểm lâm của đơn vị. Chị gắn bó với nghề không để chứng minh mình mạnh mẽ, mà bởi đó là công việc chị đã chọn.

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

(GLO)- Hơn 41 năm có mặt trên tuyến biên giới phía Tây của Tổ quốc, Binh đoàn 15 đã biến vùng đất cằn cỗi, đầy tàn tích chiến tranh thành vườn cao su, cà phê bạt ngàn.

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

(GLO)- Bên dòng sông Côn, đoạn chảy qua thôn Kiên Mỹ (xã Tây Sơn, tỉnh Gia Lai) từ lâu đã hình thành những xóm nghề gắn với đời sống người dân như làm đậu khuôn, giá đỗ, bún, bánh tráng, các loại bánh truyền thống, trồng rau... 

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Bán đảo Cam Ranh nắng gió có một khu đô thị đặc biệt mang tên Khu đô thị Căn cứ quân sự Cam Ranh (Khánh Hòa). Sau những ô cửa bình yên nơi đây là mái ấm của các gia đình quân nhân, trong đó có những người vợ đang ngày ngày thay chồng chăm lo tổ ấm, khi các anh làm nhiệm vụ nơi đầu sóng Trường Sa.

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Tôi gọi cha tôi bằng 'thầy' vì ông cụ muốn tôi nhớ lại gốc gác của mình từ một làng nào đó ở đất Nghệ An. Người Bắc hay gọi cha là thầy, mẹ là u. Bên nội tôi là người di dân, vào Quảng Ngãi từ mấy trăm năm trước.

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

(GLO)- Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ. Những người trực tiếp đi qua những năm tháng khốc liệt ấy, nay đều đã ở tuổi xế chiều. Nhưng thời gian không chờ đợi ai. Khi những nhân chứng dần vắng bóng, cũng là lúc nhiều mảnh ghép ký ức về lịch sử dân tộc không còn cơ hội được kể lại.

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

(GLO)- Trước đây, Lộ Diêu (phường Hoài Nhơn Đông) như một thế giới tách biệt với bên ngoài. Ðặc trưng địa hình và cuộc sống của người dân nơi đây được đúc kết qua câu: “Lộ Diêu một biển ba đèo - Gian nan đã vượt, khó nghèo đã qua”.

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Không ít những đồng đội chung chiến hào những ngày khói lửa, sau ngày hòa bình vì nhiều lý do, họ đã không gặp lại hoặc chưa gặp lại nhau. Những đồng đội cùng quê may mắn là ít nhất mỗi năm lại được gặp nhau vào dịp kỷ niệm ngày nhập ngũ.

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

(GLO)- Luôn xem kỷ vật chiến trường là “gia tài”, song Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Nhương (SN 1948, trú phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) vẫn quyết định hiến tặng, như lời nhắn gửi đến thế hệ sau về những ngày cả đất nước gian khổ đấu tranh vì độc lập dân tộc.

Làng xưa nay đã đổi thay

Làng xưa nay đã đổi thay

(GLO)- Sau khi về định cư ở vùng đất mới, cuộc sống của người dân 4 làng Plei Pông, Kinh Pêng, Plei Trớ và Plei Hek thuộc xã Chư A Thai (là các làng căn cứ cách mạng trong 2 cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ, còn gọi là 4 làng Ðồn) đã có nhiều đổi thay rõ nét.

Mang con dấu đến bản

Mang con dấu đến bản

Hai đứa con đã 15 và 13 tuổi, nhưng lần đầu tiên, vợ chồng anh Moong Văn Phong mới đi làm khai sinh cho con khi Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Nhôn Mai (Nghệ An) mang con dấu đến tận bản để làm thủ tục cho dân.

Những dáng lính vùng biên

Những dáng lính vùng biên

(GLO)- Tôi gặp những người lính trên những chuyến tàu tuần tra ngoài khơi xa, giữa những hải trình dọc dài duyên hải đồng hành, làm chỗ dựa bảo vệ ngư dân và giữ gìn an ninh trật tự trên biển quê hương; gặp họ giữa những vùng biên giới Campuchia heo hút đầy nắng gió.

Ruổi rong đời chăn vịt

Ruổi rong đời chăn vịt

(GLO)- Sau mỗi mùa gặt, những cánh đồng lúa ở các xã An Lương, An Hòa, An Vinh, Tuy Phước… lại rộn ràng bởi đàn vịt hàng nghìn con tìm về kiếm ăn. Gắn với đàn vịt, những người chăn vịt miệt mài rong ruổi qua nhiều cánh đồng, lấy mùa gặt làm nhịp mưu sinh.

Trầm tích sông Ba

Trầm tích sông Ba

(GLO)- Sông Ba đoạn qua xã Ia Dreh (tỉnh Gia Lai) mùa khô, vài con thuyền đánh cá nằm gối đầu nghỉ ngơi trên những doi cát. Chiều xuống, từ những bến sông, người dân vẫn ra tắm mát dù nước cạn tới mức có thể lội ra giữa dòng.

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

(GLO)- Sau nhiều năm vượt biên, cư trú bất hợp pháp tại Thái Lan, 5 người Việt quê Gia Lai đã bị Cảnh sát Thái Lan bắt giữ và trục xuất về nước. Trở về đoàn tụ với gia đình, họ mang theo ký ức buồn đau về những tháng ngày sống chui lủi, thiếu thốn, bệnh tật nơi đất khách quê người.