Người đưa những anh hùng về với quê hương

Tôi có dịp gặp anh Nguyễn Tiến Lợi trên miền đất quê hương của xứ Mường. Lúc đầu tôi vẫn nghĩ anh là một nhà thơ được rèn luyện từ lực lượng Công an tỉnh Hòa Bình…

Nhưng khi được xem những tấm hình và đoạn phim anh chia sẻ trên trang cá nhân về những chuyến đi để tìm kiếm, quy tập, cất bốc hài cốt liệt sĩ…, tôi thêm hiểu và trân quý công việc thầm lặng, ý nghĩa của anh.

Anh Nguyễn Tiến Lợi trong những chuyến quy tập, cất bốc hài cốt liệt sĩ. Ảnh: TGCC

Anh Nguyễn Tiến Lợi trong những chuyến quy tập, cất bốc hài cốt liệt sĩ. Ảnh: TGCC

Anh Nguyễn Tiến Lợi sinh năm 1956, hiện sinh sống tại số nhà 44, P.Thịnh Lang, TP.Hòa Bình, tỉnh Hòa Bình. Năm 2014 anh nghỉ hưu sau thời gian làm việc trong ngành Công an. Một lần mở quyển sách cũ, anh tìm thấy những lá thư của hai người anh trai đã hy sinh gửi về từ chiến trường. Trên dòng chữ viết vội nơi tiền phương, hai anh trai thường nhắc về cảnh đẹp của núi rừng Tây Bắc và nỗi nhớ quê hương. Mấy chục năm trôi qua, nỗi nhớ quê hương vẫn vẹn nguyên trong lá thư, còn các anh vẫn nằm lại ở nơi nào đó rất xa...

Nghĩ đến những giọt nước mắt từ tâm nguyện nhớ thương của người thân, anh Lợi lên đường đến chiến trường nơi các anh từng chiến đấu (thuộc xã Tịnh Biên, An Giang và huyện An Biên, Kiên Giang) để tìm lại hài cốt của hai anh. Nhưng khi tìm đến địa điểm ghi trong hồ sơ liệt sĩ, anh Lợi không thể tìm thấy phần mộ của người thân vì có quá nhiều thông tin sai lệch. Anh tiếp tục đi dọc miền đất nước kiếm tìm tiếp bằng sự kiên định của mình. Khi đến những nghĩa trang liệt sĩ, anh Lợi không ngăn được nước mắt khi thắp nén hương lên ngôi mộ của những liệt sĩ vô danh.

Trên chuyến xe trở về quê hương, ngôi sao vàng năm cánh cùng dòng chữ "Tổ quốc ghi công" trên cột bia tưởng niệm lại thôi thúc nỗi niềm trăn trở trong trái tim anh. Vết thương chiến tranh trên những mảnh đất từng hứng chịu nhiều bom đạn có thể đã nguôi ngoai bằng nhịp thời gian. Nhưng vết thương tâm hồn của người còn sống vẫn quặn lên đau buốt khi nhớ thương về những người thân còn nằm lại với núi sông.

Về đến quê hương, anh liền viết đơn xin vào Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ tỉnh Hòa Bình, với mong muốn dành thời gian nghỉ hưu của mình để tìm kiếm, bổ sung, cung cấp những thông tin chính xác nhất cho thân nhân liệt sĩ.

Kinh nghiệm của một người từng giữ chức vụ Trưởng công an huyện Lương Sơn (Hòa Bình) đã giúp anh vượt qua được khó khăn ban đầu trong công việc mới. Trải qua thời gian tìm hiểu, nghiên cứu và tra cứu thông tin, anh đã lập danh sách và bổ sung hồ sơ của gần 1.000 chiến sĩ quê ở Hòa Bình còn nằm lại trên nghĩa trang toàn quốc. Sau đó, anh phân loại hồ sơ ra từng sư đoàn, quân đoàn, quân chủng, binh chủng... để thuận lợi cho việc kiếm tìm, quy tập và đưa các anh về với quê hương.

Trong quá trình tra cứu thông tin anh Lợi còn tìm thấy danh sách 478 liệt sĩ hy sinh từ năm 1967 - 1975 tại Viện 2 Cánh Nam dọc biên giới Tây Nam để cung cấp cho đơn vị B3 Tây Nguyên rà soát, kiếm tìm. Anh đã cung cấp cho sư đoàn 20 quân khu 9 danh sách 581 liệt sĩ hy sinh từ 1969 - 1984 trên địa bàn: Tây Ninh, An Giang, Kiên Giang và nước bạn Campuchia.

Gần 10 năm tận tụy với công việc tìm kiếm quy tập hài cốt liệt sĩ, anh đã tìm thấy và đưa được hơn 100 bộ hài cốt liệt sĩ về với quê hương Hòa Bình. Đa số danh tính của những liệt sĩ ấy từng tồn tại những thông tin sai lệch khiến thân nhân của họ kiếm tìm thất bại suốt nhiều năm. Để có được kết quả như thế anh Lợi đã dành rất nhiều thời gian, tâm sức nghiên cứu tỉ mỉ từng thông tin chi tiết nhỏ nhất trong hồ sơ quân nhân. Bởi do hoàn cảnh chiến tranh, sự thay đổi thông tin địa danh theo thời gian và nhiều nguyên nhân khác khiến thông tin khắc trên bia mộ liệt sĩ bị sai lệch so với giấy tờ chiến sĩ. Có trường hợp liệt sĩ Bùi Văn Phong ghi thành Bùi Văn Nhong, Bùi Văn Kê ghi thành Bùi Văn Kế. Hay như quê quán liệt sĩ ở Lương Sơn ghi thành Hương Sơn...

"Nhìn những giọt nước mắt hạnh phúc trong ngày đoàn viên của thân nhân liệt sĩ từ việc làm của mình, tôi cảm thấy thanh thản...", anh Lợi nói. Ảnh: TGCC

"Nhìn những giọt nước mắt hạnh phúc trong ngày đoàn viên của thân nhân liệt sĩ từ việc làm của mình, tôi cảm thấy thanh thản...", anh Lợi nói. Ảnh: TGCC

Khi viết bài này tôi hỏi anh Lợi có bao giờ chứng kiến sự huyền bí của thế giới tâm linh và được anh chia sẻ về giấc mơ khi đang gặp khó khăn trong việc kiếm tìm hài cốt liệt sĩ Bùi Quang Lãnh (hồ sơ quân nhân ghi xóm Xẩm, Kim Bôi, Hà Sơn Bình), tên thật Bùi Quang Lánh (Kim Bôi, Hòa Bình). Lúc bấy giờ anh nằm mơ thấy anh Bùi Quang Lánh xuất hiện trong bộ quân phục và nói với anh hãy cứ hỏi những người còn sống sẽ tìm ra anh. "Tôi vùng dậy toát cả mồ hôi, hay ông liệt sĩ này báo mộng mình? Sau một hồi trấn tĩnh, chắc không phải đâu, tại vì mình tối ngày nghĩ đến liệt sĩ, khi ăn cơm cũng nhắn tin tư vấn cho gia đình liệt sĩ, rồi lúc ngủ cũng nghĩ về liệt sĩ...", anh nhớ lại.

Với tấm lòng nhiệt huyết của người đảng viên và sự kính phục những anh hùng đã hy sinh vì quê hương đất nước, có thời gian anh Lợi đã tự bỏ tiền lương hưu của mình, hàng chục lần đưa thân nhân liệt sĩ đi đến các nghĩa trang vùng biên giới Tây Bắc và Tây Nam của Tổ quốc để đón nhận hài cốt về với nghĩa trang liệt sĩ trên khắp quê hương Hòa Bình. Nhận thấy ngân quỹ của hội còn eo hẹp, anh đã vận động các nhà hảo tâm quyên góp, ủng hộ được hàng trăm triệu đồng vào ngân quỹ của Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ tỉnh Hòa Bình.

Với tâm huyết, nỗ lực, sự cố gắng tận tụy của một người đảng viên trưởng thành trong lực lượng Công an nhân dân, anh Nguyễn Tiến Lợi nhiều năm liền hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Năm 2021 anh được Tỉnh ủy, UBND tỉnh Hòa Bình và Hội Hỗ trợ thương binh liệt sĩ Việt Nam tặng bằng khen cho những cống hiến của mình. Trong đại hội lần thứ II (nhiệm kỳ 2022 - 2026) anh Lợi được tin tưởng bầu làm Phó chủ tịch thường trực Hội Hỗ trợ thương binh liệt sĩ tỉnh Hòa Bình. Trên cương vị và trọng trách mới, anh Nguyễn Đức Lợi vẫn luôn cần mẫn với công việc và nhiệm vụ được giao.

Theo anh, cho đi, giúp đỡ và tử tế với người khác không chỉ góp phần mang lại hạnh phúc cho họ mà còn giúp chúng ta cảm thấy hạnh phúc hơn. Ảnh: TGCC
Theo anh, cho đi, giúp đỡ và tử tế với người khác không chỉ góp phần mang lại hạnh phúc cho họ mà còn giúp chúng ta cảm thấy hạnh phúc hơn. Ảnh: TGCC

Ở tuổi xấp xỉ thất tuần, tuổi được nghỉ ngơi sau thời gian lao động cống hiến cho quê hương, đất nước nhưng anh Lợi vẫn dành nhiều thời gian, công sức của mình để đi đến những vùng miền xa xôi khi có thông tin, manh mối về những liệt sĩ sinh ra trên quê hương Hòa Bình. Anh chia sẻ khi được hỏi về điều tâm đắc nhất trong công việc: "Tôi đã vượt qua được những thử thách ngoài sức tưởng tượng của chính mình. Nhìn những giọt nước mắt hạnh phúc trong ngày đoàn viên của thân nhân liệt sĩ từ việc làm của mình, tôi cảm thấy thanh thản... Cho đi, giúp đỡ và tử tế với người khác không chỉ góp phần mang lại hạnh phúc cho họ mà còn giúp chúng ta cảm thấy hạnh phúc hơn".

Sự đau thương của chiến tranh có thể không bao giờ được chữa lành nhưng những việc làm xuất phát từ trái tim và tấm lòng nhân ái sẽ góp phần xoa dịu vết thương của chiến tranh. Mong rằng anh Nguyễn Đức Lợi sẽ có có thêm nhiều sức khỏe và nghị lực để vững bước trên chặng đường đưa những anh hùng liệt sĩ về với quê hương.

Các tin khác

Trường mới ở vùng biên

Trường mới ở vùng biên

(GLO)- Gần một tháng sau lễ khai giảng năm học 2026 - 2027, thầy và trò tại 7 trường phổ thông nội trú Tiểu học và THCS trên tuyến biên giới của tỉnh Gia Lai đang từng bước ổn định nền nếp dạy học.

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Giữa vùng biển đảo quanh năm nắng gió, nơi từng giọt nước ngọt quý hơn vàng, hai giếng cổ dưới chân núi Bàn Than ở Tam Hải vẫn trong veo, mát lành qua hàng trăm năm. 

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

(GLO)- Hai lần đổi tàu với gần 3 giờ từ Busan đưa chúng tôi đến Jeonju - thủ phủ và là thành phố cổ yên bình của tỉnh Jeollabuk-do. 24 giờ ở đây đủ để nhận ra sức hấp dẫn của một vùng đất biết giữ gìn ký ức, chăm chút từng góc phố và biến những giá trị truyền thống thành sức hút du lịch.

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

(GLO)- L.T.S: “Những ngày ở xứ Kim Chi” là ghi chép của tác giả Đoàn Minh Phụng trong hành trình qua Busan, Jeonju và Seoul. Hơn một chuyến đi, loạt bài còn gợi mở những suy ngẫm về cách người Hàn gìn giữ văn hóa, tổ chức du lịch, xây dựng nếp sống văn minh và mở rộng giao lưu với Việt Nam.

Đất Vua xứ Rượu…

Đất Vua xứ Rượu…

(GLO)- Những ngày đầu thu, khi cái nắng miền Trung đã bớt gay gắt, những cơn mưa bắt đầu ghé qua nhiều hơn, đất trời xứ An Nhơn cũng dịu lại. Lúc đầy lúc vơi, sông Côn vẫn lặng lẽ chảy qua những xóm làng, mang theo phù sa và câu chuyện của một vùng đất từng là kinh đô. 

Về nơi cuối nguồn sông Lại

Về nơi cuối nguồn sông Lại

(GLO)- Ở nơi dòng Lại Giang khép lại hành trình để hòa vào Biển Ðông, sông - đồng - rừng - biển cùng hiện diện trong một không gian sống đặc biệt. Ðó là vùng đất Hoài Nhơn Ðông.

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Mỗi lần nấu cơm cho gia đình, chị Trương Thị Phượng lại chuẩn bị thêm một, hai suất. Hôm nay, trong những chiếc hộp được xếp ngay ngắn là cơm trắng, khoai tây xào, gà xào và canh nóng. Chị chụp lại phần cơm, đăng lên nhóm “Cho tặng đồ miễn phí tại Hà Nội”, rồi chờ người cần đến nhận.

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Hơn 16 năm gắn bó với Vườn quốc gia Chư Yang Sin, Hoàng Thị Hương là một trong số ít nữ kiểm lâm của đơn vị. Chị gắn bó với nghề không để chứng minh mình mạnh mẽ, mà bởi đó là công việc chị đã chọn.

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

(GLO)- Hơn 41 năm có mặt trên tuyến biên giới phía Tây của Tổ quốc, Binh đoàn 15 đã biến vùng đất cằn cỗi, đầy tàn tích chiến tranh thành vườn cao su, cà phê bạt ngàn.

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

(GLO)- Bên dòng sông Côn, đoạn chảy qua thôn Kiên Mỹ (xã Tây Sơn, tỉnh Gia Lai) từ lâu đã hình thành những xóm nghề gắn với đời sống người dân như làm đậu khuôn, giá đỗ, bún, bánh tráng, các loại bánh truyền thống, trồng rau... 

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Bán đảo Cam Ranh nắng gió có một khu đô thị đặc biệt mang tên Khu đô thị Căn cứ quân sự Cam Ranh (Khánh Hòa). Sau những ô cửa bình yên nơi đây là mái ấm của các gia đình quân nhân, trong đó có những người vợ đang ngày ngày thay chồng chăm lo tổ ấm, khi các anh làm nhiệm vụ nơi đầu sóng Trường Sa.

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Tôi gọi cha tôi bằng 'thầy' vì ông cụ muốn tôi nhớ lại gốc gác của mình từ một làng nào đó ở đất Nghệ An. Người Bắc hay gọi cha là thầy, mẹ là u. Bên nội tôi là người di dân, vào Quảng Ngãi từ mấy trăm năm trước.

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

(GLO)- Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ. Những người trực tiếp đi qua những năm tháng khốc liệt ấy, nay đều đã ở tuổi xế chiều. Nhưng thời gian không chờ đợi ai. Khi những nhân chứng dần vắng bóng, cũng là lúc nhiều mảnh ghép ký ức về lịch sử dân tộc không còn cơ hội được kể lại.

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

(GLO)- Trước đây, Lộ Diêu (phường Hoài Nhơn Đông) như một thế giới tách biệt với bên ngoài. Ðặc trưng địa hình và cuộc sống của người dân nơi đây được đúc kết qua câu: “Lộ Diêu một biển ba đèo - Gian nan đã vượt, khó nghèo đã qua”.

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Không ít những đồng đội chung chiến hào những ngày khói lửa, sau ngày hòa bình vì nhiều lý do, họ đã không gặp lại hoặc chưa gặp lại nhau. Những đồng đội cùng quê may mắn là ít nhất mỗi năm lại được gặp nhau vào dịp kỷ niệm ngày nhập ngũ.

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

(GLO)- Luôn xem kỷ vật chiến trường là “gia tài”, song Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Nhương (SN 1948, trú phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) vẫn quyết định hiến tặng, như lời nhắn gửi đến thế hệ sau về những ngày cả đất nước gian khổ đấu tranh vì độc lập dân tộc.

Làng xưa nay đã đổi thay

Làng xưa nay đã đổi thay

(GLO)- Sau khi về định cư ở vùng đất mới, cuộc sống của người dân 4 làng Plei Pông, Kinh Pêng, Plei Trớ và Plei Hek thuộc xã Chư A Thai (là các làng căn cứ cách mạng trong 2 cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ, còn gọi là 4 làng Ðồn) đã có nhiều đổi thay rõ nét.

Mang con dấu đến bản

Mang con dấu đến bản

Hai đứa con đã 15 và 13 tuổi, nhưng lần đầu tiên, vợ chồng anh Moong Văn Phong mới đi làm khai sinh cho con khi Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Nhôn Mai (Nghệ An) mang con dấu đến tận bản để làm thủ tục cho dân.

Những dáng lính vùng biên

Những dáng lính vùng biên

(GLO)- Tôi gặp những người lính trên những chuyến tàu tuần tra ngoài khơi xa, giữa những hải trình dọc dài duyên hải đồng hành, làm chỗ dựa bảo vệ ngư dân và giữ gìn an ninh trật tự trên biển quê hương; gặp họ giữa những vùng biên giới Campuchia heo hút đầy nắng gió.

Ruổi rong đời chăn vịt

Ruổi rong đời chăn vịt

(GLO)- Sau mỗi mùa gặt, những cánh đồng lúa ở các xã An Lương, An Hòa, An Vinh, Tuy Phước… lại rộn ràng bởi đàn vịt hàng nghìn con tìm về kiếm ăn. Gắn với đàn vịt, những người chăn vịt miệt mài rong ruổi qua nhiều cánh đồng, lấy mùa gặt làm nhịp mưu sinh.

Trầm tích sông Ba

Trầm tích sông Ba

(GLO)- Sông Ba đoạn qua xã Ia Dreh (tỉnh Gia Lai) mùa khô, vài con thuyền đánh cá nằm gối đầu nghỉ ngơi trên những doi cát. Chiều xuống, từ những bến sông, người dân vẫn ra tắm mát dù nước cạn tới mức có thể lội ra giữa dòng.

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

(GLO)- Sau nhiều năm vượt biên, cư trú bất hợp pháp tại Thái Lan, 5 người Việt quê Gia Lai đã bị Cảnh sát Thái Lan bắt giữ và trục xuất về nước. Trở về đoàn tụ với gia đình, họ mang theo ký ức buồn đau về những tháng ngày sống chui lủi, thiếu thốn, bệnh tật nơi đất khách quê người.