Lời dặn dò trước lúc lên đường ra trận và nửa thế kỷ chờ chồng

Giây phút gặp nhau ít ỏi trước lúc lên đường hành quân, ông Kiền dặn vợ '10 năm nữa anh không về thì em đi lấy chồng'. Đáp lại, bà Lương dặn chồng yên tâm chiến đấu còn mình sẽ chờ chồng chiến thắng trở về.

Đưa bàn tay chậm chạp miết lên bức ảnh đen trắng đã mờ theo năm tháng, bà Nguyễn Thị Lương (76 tuổi, trú phường Đội Cung, TP. Vinh, Nghệ An) bật khóc. Trong tấm ảnh cũ, bà Lương ngồi dựa lưng vào chồng, cả 2 cười tươi hạnh phúc.

“Đó là tấm ảnh duy nhất 2 vợ chồng chụp chung với nhau lúc mới cưới. Ngày đó tôi mới hơn 20 tuổi, hai vợ chồng còn trẻ, bây giờ tôi già, còn chồng…”, bà Lương nói rồi đưa tay lên gạt dòng nước mắt lăn dài trên má.

Bà Lương kể, năm 1969 bà tham dự lớp tập huấn cho cán bộ đoàn do Thành ủy Vinh tổ chức. Khi ấy, bà Lương là Phó Bí thư Đoàn Hợp tác xã Trần Phú (TP. Vinh), còn ông Nguyễn Văn Kiền (SN 1946) là Bí thư Đoàn Công ty lương thực Nghệ Tĩnh. Một tháng tập huấn cùng nhau, sắc đẹp giản dị hiền hậu của bà Lương đã “hút hồn” chàng trai trẻ.

Khi lớp tập huấn kết thúc thì ông Kiền cũng ngỏ lời yêu. Giữa năm 1970, đám cưới đơn sơ, ấm cúng được hai bên gia đình tổ chức trong tiếng vui chúc phúc của mọi người.

"Anh nói 10 năm không thấy anh về thì lấy chồng khác, tôi nói "em chỉ lấy chồng 1 lần thôi", bà Lương tâm sự.

"Anh nói 10 năm không thấy anh về thì lấy chồng khác, tôi nói "em chỉ lấy chồng 1 lần thôi", bà Lương tâm sự.

Cuối năm 1970, chiến tranh bảo vệ tổ quốc bước vào giai đoạn khốc liệt nên ông Kiền và các thanh niên trai tráng trong làng được kêu gọi tổng động viên nhập ngũ, sẵn sàng chi viện vào chiến trường miền Nam. Trước khi ông Kiền lên đường, bà Lương đã mang thai con gái đầu lòng 4 tháng tuổi. Sau khi dặn vợ đủ điều, ông Kiền cùng đồng đội di chuyển ra Thanh Hóa huấn luyện rồi tiếp tục chuyển ra Hà Bắc để tham gia khóa huấn luyện đặc biệt.

Giữa năm 1971, bà Lương sinh con khi không có chồng ở bên. Lúc này hai vợ chồng chỉ liên lạc và hỏi thăm nhau qua từng nét chữ, lá thư gửi gắm. Mãi 3 tháng sau, ông Kiền được nghỉ phép và về thăm nhà. Lần đầu gặp con, ông Kiền cứ bồng bế con mãi không thôi.

Đôi bông tai vàng là món quà tặng, là kỷ vật mà bà Lương được chồng tặng trước ngày lên đường nhập ngũ. Đôi bông tai luôn được bà đeo và giữ gìn cẩn thận như báu vật của mình.

Đôi bông tai vàng là món quà tặng, là kỷ vật mà bà Lương được chồng tặng trước ngày lên đường nhập ngũ. Đôi bông tai luôn được bà đeo và giữ gìn cẩn thận như báu vật của mình.

10 ngày nghỉ phép ngắn ngủi kết thúc, ông Kiền tạm biệt vợ, con rồi quay trở lại đơn vị. Trước khi lên đường, bà Lương may cho chồng 2 bộ quần áo mang đi. Nhưng ông Kiền chỉ lấy 1 bộ, bộ còn lại ông Kiền dặn “để ở nhà cho vợ con đỡ nhớ và sau này về còn có mà mặc”.

Cuối năm 1971, đơn vị ông Kiền được lệnh di chuyển vào chi viện cho chiến trường miền Nam. Trên đường hành quân, đơn vị nghỉ chân ở huyện Nghi Lộc. Ông Kiền lên trình bày với chỉ huy nhà gần đây nên xin về thăm vợ con một lát.

Những lá thư vợ chồng bà Lương gửi cho nhau với tình yêu thương đong đầy. Mới đây, bà Lương đã hiến tặng những lá thư này cho Bảo tàng Quân khu 4 để lưu giữ.

Những lá thư vợ chồng bà Lương gửi cho nhau với tình yêu thương đong đầy. Mới đây, bà Lương đã hiến tặng những lá thư này cho Bảo tàng Quân khu 4 để lưu giữ.

Tranh thủ thời gian ngắn ngủi về thăm vợ thăm con lần 2, ông Kiền cứ ôm ấp mãi vợ con trong lòng mình để thỏa niềm thương nhớ. Ôm con vào lòng, ông Kiền căn dặn “Con ở nhà ngoan, nghe lời mẹ, con canh mẹ cho ba nhé”. Lấy đôi bông tai vàng giấu trong túi áo, ông Kiền tặng vợ rồi quay lại đơn vị cho kịp hành quân.

“Tờ mờ sáng, tôi nấu xôi, gói lại rồi đạp xe tìm đơn vị của anh ấy. Gặp nhau, 2 vợ chồng cứ đứng nhìn nhau mãi không thôi rồi anh nói: “Anh đi 10 năm nữa không về thì em hãy đi lấy chồng khác nhé”. Sững sờ, lo lắng, tôi dặn anh yên tâm chiến đấu, “em chỉ lấy chồng một lần thôi”. Cả hai chia tay nhau, anh lên ô tô đơn vị rồi đi mãi đến tận bây giờ…”, bà Lương nói mà 2 mắt ngấn lệ.

Đó cũng là lần cuối cùng bà Lương được gặp chồng. Khoảng thời gian sau, vợ chồng bà Lương chỉ gửi gắm tình yêu thương qua những lá thư viết vội trên đường hành quân. Những lá thư lúc dài lúc ngắn nhưng đó là tình yêu thương đong đầy của người chồng gửi vợ, của người cha gửi cho con từ chiến trường gian khó. Những lá thư gửi về cũng là niềm động viên, điểm tựa để người vợ trẻ có thêm sức mạnh chăm con, chờ chồng.

Mỗi lần lên thắp hương, bà Lương lại nhớ chồng rồi bật khóc.

Mỗi lần lên thắp hương, bà Lương lại nhớ chồng rồi bật khóc.

Trong hàng chục lá thư gửi về nhà, người lính trẻ nhiều lần hứa hẹn “đất nước thống nhất anh sẽ trở về”. Nhưng rồi lời hứa ấy mãi không thực hiện được. Người chiến sĩ trẻ ngã xuống ở chiến trường Tây Ninh khi chỉ còn một ngày nữa đất nước được thống nhất.

“Nhận giấy báo tử về mà tôi chết lặng, đến bây giờ tôi vẫn không tin anh ấy đã mất, cứ nghĩ anh ấy chỉ đi đâu đó rồi sẽ về với mẹ con tôi”, bà Lương vẫn ngóng chờ chồng dù đã nửa thế kỷ trôi qua.

Các tin khác

Trường mới ở vùng biên

Trường mới ở vùng biên

(GLO)- Gần một tháng sau lễ khai giảng năm học 2026 - 2027, thầy và trò tại 7 trường phổ thông nội trú Tiểu học và THCS trên tuyến biên giới của tỉnh Gia Lai đang từng bước ổn định nền nếp dạy học.

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Giữa vùng biển đảo quanh năm nắng gió, nơi từng giọt nước ngọt quý hơn vàng, hai giếng cổ dưới chân núi Bàn Than ở Tam Hải vẫn trong veo, mát lành qua hàng trăm năm. 

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

(GLO)- Hai lần đổi tàu với gần 3 giờ từ Busan đưa chúng tôi đến Jeonju - thủ phủ và là thành phố cổ yên bình của tỉnh Jeollabuk-do. 24 giờ ở đây đủ để nhận ra sức hấp dẫn của một vùng đất biết giữ gìn ký ức, chăm chút từng góc phố và biến những giá trị truyền thống thành sức hút du lịch.

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

(GLO)- L.T.S: “Những ngày ở xứ Kim Chi” là ghi chép của tác giả Đoàn Minh Phụng trong hành trình qua Busan, Jeonju và Seoul. Hơn một chuyến đi, loạt bài còn gợi mở những suy ngẫm về cách người Hàn gìn giữ văn hóa, tổ chức du lịch, xây dựng nếp sống văn minh và mở rộng giao lưu với Việt Nam.

Đất Vua xứ Rượu…

Đất Vua xứ Rượu…

(GLO)- Những ngày đầu thu, khi cái nắng miền Trung đã bớt gay gắt, những cơn mưa bắt đầu ghé qua nhiều hơn, đất trời xứ An Nhơn cũng dịu lại. Lúc đầy lúc vơi, sông Côn vẫn lặng lẽ chảy qua những xóm làng, mang theo phù sa và câu chuyện của một vùng đất từng là kinh đô. 

Về nơi cuối nguồn sông Lại

Về nơi cuối nguồn sông Lại

(GLO)- Ở nơi dòng Lại Giang khép lại hành trình để hòa vào Biển Ðông, sông - đồng - rừng - biển cùng hiện diện trong một không gian sống đặc biệt. Ðó là vùng đất Hoài Nhơn Ðông.

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Mỗi lần nấu cơm cho gia đình, chị Trương Thị Phượng lại chuẩn bị thêm một, hai suất. Hôm nay, trong những chiếc hộp được xếp ngay ngắn là cơm trắng, khoai tây xào, gà xào và canh nóng. Chị chụp lại phần cơm, đăng lên nhóm “Cho tặng đồ miễn phí tại Hà Nội”, rồi chờ người cần đến nhận.

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Hơn 16 năm gắn bó với Vườn quốc gia Chư Yang Sin, Hoàng Thị Hương là một trong số ít nữ kiểm lâm của đơn vị. Chị gắn bó với nghề không để chứng minh mình mạnh mẽ, mà bởi đó là công việc chị đã chọn.

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

(GLO)- Hơn 41 năm có mặt trên tuyến biên giới phía Tây của Tổ quốc, Binh đoàn 15 đã biến vùng đất cằn cỗi, đầy tàn tích chiến tranh thành vườn cao su, cà phê bạt ngàn.

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

(GLO)- Bên dòng sông Côn, đoạn chảy qua thôn Kiên Mỹ (xã Tây Sơn, tỉnh Gia Lai) từ lâu đã hình thành những xóm nghề gắn với đời sống người dân như làm đậu khuôn, giá đỗ, bún, bánh tráng, các loại bánh truyền thống, trồng rau... 

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Bán đảo Cam Ranh nắng gió có một khu đô thị đặc biệt mang tên Khu đô thị Căn cứ quân sự Cam Ranh (Khánh Hòa). Sau những ô cửa bình yên nơi đây là mái ấm của các gia đình quân nhân, trong đó có những người vợ đang ngày ngày thay chồng chăm lo tổ ấm, khi các anh làm nhiệm vụ nơi đầu sóng Trường Sa.

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Tôi gọi cha tôi bằng 'thầy' vì ông cụ muốn tôi nhớ lại gốc gác của mình từ một làng nào đó ở đất Nghệ An. Người Bắc hay gọi cha là thầy, mẹ là u. Bên nội tôi là người di dân, vào Quảng Ngãi từ mấy trăm năm trước.

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

(GLO)- Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ. Những người trực tiếp đi qua những năm tháng khốc liệt ấy, nay đều đã ở tuổi xế chiều. Nhưng thời gian không chờ đợi ai. Khi những nhân chứng dần vắng bóng, cũng là lúc nhiều mảnh ghép ký ức về lịch sử dân tộc không còn cơ hội được kể lại.

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

(GLO)- Trước đây, Lộ Diêu (phường Hoài Nhơn Đông) như một thế giới tách biệt với bên ngoài. Ðặc trưng địa hình và cuộc sống của người dân nơi đây được đúc kết qua câu: “Lộ Diêu một biển ba đèo - Gian nan đã vượt, khó nghèo đã qua”.

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Không ít những đồng đội chung chiến hào những ngày khói lửa, sau ngày hòa bình vì nhiều lý do, họ đã không gặp lại hoặc chưa gặp lại nhau. Những đồng đội cùng quê may mắn là ít nhất mỗi năm lại được gặp nhau vào dịp kỷ niệm ngày nhập ngũ.

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

(GLO)- Luôn xem kỷ vật chiến trường là “gia tài”, song Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Nhương (SN 1948, trú phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) vẫn quyết định hiến tặng, như lời nhắn gửi đến thế hệ sau về những ngày cả đất nước gian khổ đấu tranh vì độc lập dân tộc.

Làng xưa nay đã đổi thay

Làng xưa nay đã đổi thay

(GLO)- Sau khi về định cư ở vùng đất mới, cuộc sống của người dân 4 làng Plei Pông, Kinh Pêng, Plei Trớ và Plei Hek thuộc xã Chư A Thai (là các làng căn cứ cách mạng trong 2 cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ, còn gọi là 4 làng Ðồn) đã có nhiều đổi thay rõ nét.

Mang con dấu đến bản

Mang con dấu đến bản

Hai đứa con đã 15 và 13 tuổi, nhưng lần đầu tiên, vợ chồng anh Moong Văn Phong mới đi làm khai sinh cho con khi Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Nhôn Mai (Nghệ An) mang con dấu đến tận bản để làm thủ tục cho dân.

Những dáng lính vùng biên

Những dáng lính vùng biên

(GLO)- Tôi gặp những người lính trên những chuyến tàu tuần tra ngoài khơi xa, giữa những hải trình dọc dài duyên hải đồng hành, làm chỗ dựa bảo vệ ngư dân và giữ gìn an ninh trật tự trên biển quê hương; gặp họ giữa những vùng biên giới Campuchia heo hút đầy nắng gió.

Ruổi rong đời chăn vịt

Ruổi rong đời chăn vịt

(GLO)- Sau mỗi mùa gặt, những cánh đồng lúa ở các xã An Lương, An Hòa, An Vinh, Tuy Phước… lại rộn ràng bởi đàn vịt hàng nghìn con tìm về kiếm ăn. Gắn với đàn vịt, những người chăn vịt miệt mài rong ruổi qua nhiều cánh đồng, lấy mùa gặt làm nhịp mưu sinh.

Trầm tích sông Ba

Trầm tích sông Ba

(GLO)- Sông Ba đoạn qua xã Ia Dreh (tỉnh Gia Lai) mùa khô, vài con thuyền đánh cá nằm gối đầu nghỉ ngơi trên những doi cát. Chiều xuống, từ những bến sông, người dân vẫn ra tắm mát dù nước cạn tới mức có thể lội ra giữa dòng.

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

(GLO)- Sau nhiều năm vượt biên, cư trú bất hợp pháp tại Thái Lan, 5 người Việt quê Gia Lai đã bị Cảnh sát Thái Lan bắt giữ và trục xuất về nước. Trở về đoàn tụ với gia đình, họ mang theo ký ức buồn đau về những tháng ngày sống chui lủi, thiếu thốn, bệnh tật nơi đất khách quê người.