Hoàng Sa - máu thịt Việt không thể cắt rời

Dù bị Trung Quốc dùng vũ lực cưỡng chiếm trái phép vào ngày 19.1.1974, nhưng Hoàng Sa vẫn luôn là một phần máu thịt của Việt Nam, là nơi ngư dân Việt vẫn kiên cường bám biển, khẳng định chủ quyền của đất nước.
Tàu cá của ngư dân đánh bắt tại vùng biển Hoàng Sa của Việt Nam ẢNH: VĂN KHÁNG
Tàu cá của ngư dân đánh bắt tại vùng biển Hoàng Sa của Việt Nam ẢNH: VĂN KHÁNG
“Dù có bão giông, phải trả giá bằng mạng sống nhưng ngư dân chúng tôi không hề nao núng, vẫn quyết giữ biển Hoàng Sa đến cùng. Tiếng gọi Hoàng Sa từ muôn đời mãi quen thuộc, dẫu Trung Quốc dùng vũ lực cưỡng chiếm trái phép vào ngày 19.1.1974”.
Đó là quả quyết của ngư dân đất đảo hùng binh Lý Sơn (Quảng Ngãi) khi nói về ngư trường Hoàng Sa, mảnh đất mà các bậc tiền nhân năm xưa đã không tiếc máu xương giong thuyền đi mở cõi, xác lập chủ quyền.
Thức ngủ Hoàng Sa
Hàng chục năm vẫy vùng, ngang dọc khắp ngư trường Hoàng Sa, lão ngư Dương Chính (73 tuổi, xã An Hải, huyện đảo Lý Sơn) đã để lại nhiều kinh nghiệm quý báu cho những ngư dân trẻ đất đảo làm hành trang trong mỗi chuyến khơi xa. Đối với họ, ông không chỉ là bậc thầy mà còn một trong những ngư dân hết sức can trường, tiên phong cho tàu rẽ sóng vượt muôn trùng khơi tiến ra Hoàng Sa, mở đầu cho thời kỳ khai thác dài ngày trên biển vào những năm cuối thập niên 80 của thế kỷ trước.
“Lý Sơn, quê hương của đội hùng binh Hoàng Sa - nơi mà mấy trăm năm trước các binh phu ra Hoàng Sa chỉ bằng những chiếc thuyền nan mỏng manh để cắm mốc, bảo vệ vùng lãnh hải thiêng liêng của Tổ quốc. Nhiều binh phu đã vĩnh viễn nằm lại biển khơi. Đây là mảnh đất mà cha ông để lại nên thế hệ sau phải có trách nhiệm giữ gìn”, ông Chính bộc bạch.
Từ suy nghĩ như vậy đã thôi thúc ông Chính quyết tâm bằng mọi cách để đưa tàu cá tiến ra Hoàng Sa. Năm 1984, ông cùng một số ngư dân trên đảo huy động “tổng lực” vốn liếng đóng 3 tàu cá do ông trực tiếp chỉ huy tiến thẳng ra Hoàng Sa mưu sinh. Sau gần 3 ngày đêm vượt sóng gió, cuối cùng 3 tàu cá cũng tiếp cận được tọa độ mà ông đã chấm từ trước, đó là đảo Tri Tôn.
Chuyến ra Hoàng Sa đầu tiên chỉ trong vòng hơn 10 ngày nhưng 3 chiếc tàu đã đầy ắp các loại hải sản nên ngư dân rất phấn khởi. Hết chuyến biển này đến chuyến biển khác, hàng chục năm sau, mỗi năm có đến gần 200 ngày trên biển, đối với ông Chính vùng ngư trường Hoàng Sa giống như nhà của mình. “Thú thật mỗi lần ra Hoàng Sa đánh bắt tại đảo Phạm Quang Ảnh, Phạm Hữu Nhật, ngư dân chúng tôi tự hào và biết ơn các bậc tiền nhân đã có công khai phá, bảo vệ lãnh hải của Tổ quốc”, ông Chính thổ lộ.
 Tờ lệnh quý khẳng định chủ quyền Hoàng Sa và Trường Sa của Việt Nam, được gia tộc họ Đặng ở Lý Sơn gìn giữ hàng trăm năm nay (ảnh nhỏ). Ra khơi là mệnh lệnh từ trái tim của mỗi ngư dân ẢNH: HIỂN CỪ
Tờ lệnh quý khẳng định chủ quyền Hoàng Sa và Trường Sa của Việt Nam, được gia tộc họ Đặng ở Lý Sơn gìn giữ hàng trăm năm nay (ảnh nhỏ). Ra khơi là mệnh lệnh từ trái tim của mỗi ngư dân ẢNH: HIỂN CỪ
Tuổi cao, lão ngư Dương Chính đành giã từ biển khơi nhưng ngày ngày ông vẫn dõi mắt nhìn về Hoàng Sa, nơi mà con trai ông là Dương Minh Tuấn cùng hàng ngàn ngư dân Việt miệt mài bám biển mưu sinh, bảo vệ chủ quyền biên cương của đất nước. Đối với họ, Hoàng Sa vẫn luôn thức ngủ trong tim. Bằng chứng sống động nhất là dù bị Trung Quốc nhiều lần bắt giữ, tịch thu tàu, cướp cá gây thiệt hại hàng tỉ đồng nhưng những ngư dân Lý Sơn vẫn sắm tàu mới, bám Hoàng Sa đến cùng.
Bất chấp thiên tai và nhân tai
“Vùng biển quần đảo Hoàng Sa - Trường Sa là ngư trường đã gắn bó máu thịt với ngư dân đất đảo Lý Sơn từ bao đời nay. Vì thế, ngư dân đất đảo hôm nay cho dù ra khơi gặp nhiều bất trắc nhưng tất cả đều hướng về vùng biển thân yêu của Tổ quốc, quyết bám biển đến cùng”, ông Nguyễn Quốc Chinh, Chủ tịch Nghiệp đoàn nghề cá xã An Hải (H.Lý Sơn), khẳng định.
Theo ông Chinh, với bao thế hệ ngư dân Lý Sơn, ngư dân Quảng Ngãi, biển Hoàng Sa, Trường Sa đã ngấm vào máu của họ, được truyền từ đời này sang đời khác. Do vậy, dẫu phải vượt qua giông bão, hiểm nguy nhưng không ít ngư dân cả cuộc đời vẫn kiên cường bám biển. Họ đã sống vì biển, chết vì biển, thân xác vĩnh viễn nhập biển cả, hóa thành cột mốc biên cương của Tổ quốc ở nơi trùng khơi.
Không chỉ đối diện với thiên tai, ngư dân Quảng Ngãi còn thường xuyên bị Trung Quốc tấn công khi hành nghề hợp pháp trên ngư trường truyền thống Hoàng Sa. Đã không ít gia đình ngư dân ở Quảng Ngãi trắng tay, nợ nần vì bị phía Trung Quốc bắt giữ, cướp tài sản, thậm chí nhiều ngư dân còn bị lực lượng chức năng Trung Quốc bắn trọng thương.
Dù sự việc trôi qua nhiều năm nhưng đến bây giờ các ngư dân Tu Thanh Sơn (40 tuổi), Huỳnh Văn Hưng (33 tuổi), Huỳnh Văn Phương (37 tuổi, đều ở làng chài Phước Thiện, xã Bình Hải, H.Bình Sơn) vẫn nhớ như in chuyện bị Trung Quốc tấn công khi đang hành nghề ở Hoàng Sa vào tháng cuối tháng 6.2007. “Thời điểm đó, khi anh em bạn chài chúng tôi đang hành nghề thì bị tàu Trung Quốc rượt đuổi, bắn xối xả vào tàu cá làm 3 anh em chúng tôi bị trọng thương”, ngư dân Sơn nói. Khi đó, ông Sơn bị bắn vào đùi phải nên đành ngồi nhà hơn một năm trời để chữa trị, dưỡng thương. Còn anh Hưng cánh tay phải bị bắn nát, xương gãy làm đôi. “Máu ngư dân đã đổ ở Hoàng Sa nhưng anh em bạn chài vẫn can trường bám biển xa, bởi lẽ ra khơi là mệnh lệnh từ trái tim trong mỗi ngư dân”, ông Sơn khẳng định.
Hoàng Sa, Trường Sa là nhà, là một phần lãnh thổ, máu thịt không thể tách rời của Tổ quốc Việt Nam. Đó là chân lý bất di bất dịch trong trái tim của con dân đất Việt từ bao đời nay. Lòng quả cảm, sự hy sinh của những hùng binh Hoàng Sa năm xưa khi vâng mệnh triều đình giong buồm đi mở cõi nơi Hoàng Sa, Trường Sa là sức mạnh truyền thống đã hun đúc cho thế hệ ngư dân hôm nay hiên ngang giữa biển khơi mưu sinh, không hề run sợ và khuất phục trước thiên tai và nhân tai.
 
Quặn đau sự hy sinh thế hệ ông cha
Lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa
Lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa
Đã mấy thế kỷ trôi qua, mỗi lần nghe câu ca: “Hoàng Sa trời nước mênh mông/Người đi thì có mà không thấy về/Hoàng Sa mây nước bốn bề/Tháng hai khao lề thế lính Hoàng Sa”, trong lòng người dân đất đảo Lý Sơn lại quặn đau về những hy sinh của bậc tiền nhân để Tổ quốc có một Hoàng Sa yêu dấu. Vì thế, suốt hàng trăm năm qua, cứ đến tháng 2 âm lịch hằng năm, 13 tộc họ trên đảo Lý Sơn long trọng tổ chức lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa để tri ân những binh phu đã hy sinh vì chủ quyền biển, đảo.
Theo tiến sĩ Nguyễn Đăng Vũ, nguyên Giám đốc Sở VH-TT-DL Quảng Ngãi, ngoài lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa, đảo Lý Sơn còn ẩn chứa nhiều giá trị văn hóa, là bảo tàng sống động gắn với lịch sử chủ quyền của Việt Nam tại quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa.
 
Không thể bỏ biển Hoàng Sa
Tàu cá ĐNa 90152 được trục vớt, đưa về đất liền để làm bằng chứng tố cáo Trung Quốc
Tàu cá ĐNa 90152 được trục vớt, đưa về đất liền để làm bằng chứng tố cáo Trung Quốc
Ngày 18.1, chúng tôi gặp ngư dân Trần Văn Vốn tại âu thuyền Thọ Quang, nơi ông đang cho bảo dưỡng lại con tàu ĐNa 90657, để tiếp tục những chuyến ra khơi ở biển Hoàng Sa, Trường Sa.
Năm 2003, vợ chồng ông Vốn, bà Huỳnh Thị Như Hoa mua lại tàu ĐNa 90152 với giá 2 tỉ đồng, công suất lúc này chỉ 150 CV. Sau đó gia đình đầu tư thêm, nâng lên 450 CV để vươn khơi. Chiều 26.5.2014, tàu cá ĐNa 90152 do ông Đặng Văn Nhân làm thuyền trưởng đang hành nghề hợp pháp tại vùng biển Hoàng Sa thì bị tàu vỏ sắt số hiệu 11209 của Trung Quốc đâm chìm. 10 ngư dân trên tàu bị đâm được tàu cá đi cùng cứu vớt.
Sau khi trục vớt và đưa về đất liền, vợ chồng bà Hoa đã hiến tặng tàu ĐNa 90152 để UBND TP.Đà Nẵng trưng bày, như một chứng tích tố cáo hành vi ngang ngược của tàu Trung Quốc; đồng thời đóng tàu mới ĐNa 90657 để trở lại Hoàng Sa chỉ hơn nửa năm sau đó.
“Mấy năm qua tàu đánh bắt Hoàng Sa, Trường Sa, thỉnh thoảng bị tàu Trung Quốc đuổi vào ban đêm, có khi bị cuốn mất lưới, nhưng rồi cũng cố gắng đầu tư lại để làm, ra khơi. Năm nay tôi trở lại trực tiếp cầm lái con tàu ĐNa 90657, dự kiến mùng 7, mùng 8 tết ra khơi chuyến đầu tiên, không thể bỏ biển Hoàng Sa”, ông Vốn khẳng định.
Nguyễn Tú
Hiển Cừ  (thanhnien)

Các tin khác

Trường mới ở vùng biên

Trường mới ở vùng biên

(GLO)- Gần một tháng sau lễ khai giảng năm học 2026 - 2027, thầy và trò tại 7 trường phổ thông nội trú Tiểu học và THCS trên tuyến biên giới của tỉnh Gia Lai đang từng bước ổn định nền nếp dạy học.

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Giữa vùng biển đảo quanh năm nắng gió, nơi từng giọt nước ngọt quý hơn vàng, hai giếng cổ dưới chân núi Bàn Than ở Tam Hải vẫn trong veo, mát lành qua hàng trăm năm. 

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

(GLO)- Hai lần đổi tàu với gần 3 giờ từ Busan đưa chúng tôi đến Jeonju - thủ phủ và là thành phố cổ yên bình của tỉnh Jeollabuk-do. 24 giờ ở đây đủ để nhận ra sức hấp dẫn của một vùng đất biết giữ gìn ký ức, chăm chút từng góc phố và biến những giá trị truyền thống thành sức hút du lịch.

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

(GLO)- L.T.S: “Những ngày ở xứ Kim Chi” là ghi chép của tác giả Đoàn Minh Phụng trong hành trình qua Busan, Jeonju và Seoul. Hơn một chuyến đi, loạt bài còn gợi mở những suy ngẫm về cách người Hàn gìn giữ văn hóa, tổ chức du lịch, xây dựng nếp sống văn minh và mở rộng giao lưu với Việt Nam.

Đất Vua xứ Rượu…

Đất Vua xứ Rượu…

(GLO)- Những ngày đầu thu, khi cái nắng miền Trung đã bớt gay gắt, những cơn mưa bắt đầu ghé qua nhiều hơn, đất trời xứ An Nhơn cũng dịu lại. Lúc đầy lúc vơi, sông Côn vẫn lặng lẽ chảy qua những xóm làng, mang theo phù sa và câu chuyện của một vùng đất từng là kinh đô. 

Về nơi cuối nguồn sông Lại

Về nơi cuối nguồn sông Lại

(GLO)- Ở nơi dòng Lại Giang khép lại hành trình để hòa vào Biển Ðông, sông - đồng - rừng - biển cùng hiện diện trong một không gian sống đặc biệt. Ðó là vùng đất Hoài Nhơn Ðông.

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Mỗi lần nấu cơm cho gia đình, chị Trương Thị Phượng lại chuẩn bị thêm một, hai suất. Hôm nay, trong những chiếc hộp được xếp ngay ngắn là cơm trắng, khoai tây xào, gà xào và canh nóng. Chị chụp lại phần cơm, đăng lên nhóm “Cho tặng đồ miễn phí tại Hà Nội”, rồi chờ người cần đến nhận.

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Hơn 16 năm gắn bó với Vườn quốc gia Chư Yang Sin, Hoàng Thị Hương là một trong số ít nữ kiểm lâm của đơn vị. Chị gắn bó với nghề không để chứng minh mình mạnh mẽ, mà bởi đó là công việc chị đã chọn.

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

(GLO)- Hơn 41 năm có mặt trên tuyến biên giới phía Tây của Tổ quốc, Binh đoàn 15 đã biến vùng đất cằn cỗi, đầy tàn tích chiến tranh thành vườn cao su, cà phê bạt ngàn.

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

(GLO)- Bên dòng sông Côn, đoạn chảy qua thôn Kiên Mỹ (xã Tây Sơn, tỉnh Gia Lai) từ lâu đã hình thành những xóm nghề gắn với đời sống người dân như làm đậu khuôn, giá đỗ, bún, bánh tráng, các loại bánh truyền thống, trồng rau... 

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Bán đảo Cam Ranh nắng gió có một khu đô thị đặc biệt mang tên Khu đô thị Căn cứ quân sự Cam Ranh (Khánh Hòa). Sau những ô cửa bình yên nơi đây là mái ấm của các gia đình quân nhân, trong đó có những người vợ đang ngày ngày thay chồng chăm lo tổ ấm, khi các anh làm nhiệm vụ nơi đầu sóng Trường Sa.

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Tôi gọi cha tôi bằng 'thầy' vì ông cụ muốn tôi nhớ lại gốc gác của mình từ một làng nào đó ở đất Nghệ An. Người Bắc hay gọi cha là thầy, mẹ là u. Bên nội tôi là người di dân, vào Quảng Ngãi từ mấy trăm năm trước.

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

(GLO)- Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ. Những người trực tiếp đi qua những năm tháng khốc liệt ấy, nay đều đã ở tuổi xế chiều. Nhưng thời gian không chờ đợi ai. Khi những nhân chứng dần vắng bóng, cũng là lúc nhiều mảnh ghép ký ức về lịch sử dân tộc không còn cơ hội được kể lại.

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

(GLO)- Trước đây, Lộ Diêu (phường Hoài Nhơn Đông) như một thế giới tách biệt với bên ngoài. Ðặc trưng địa hình và cuộc sống của người dân nơi đây được đúc kết qua câu: “Lộ Diêu một biển ba đèo - Gian nan đã vượt, khó nghèo đã qua”.

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Không ít những đồng đội chung chiến hào những ngày khói lửa, sau ngày hòa bình vì nhiều lý do, họ đã không gặp lại hoặc chưa gặp lại nhau. Những đồng đội cùng quê may mắn là ít nhất mỗi năm lại được gặp nhau vào dịp kỷ niệm ngày nhập ngũ.

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

(GLO)- Luôn xem kỷ vật chiến trường là “gia tài”, song Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Nhương (SN 1948, trú phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) vẫn quyết định hiến tặng, như lời nhắn gửi đến thế hệ sau về những ngày cả đất nước gian khổ đấu tranh vì độc lập dân tộc.

Làng xưa nay đã đổi thay

Làng xưa nay đã đổi thay

(GLO)- Sau khi về định cư ở vùng đất mới, cuộc sống của người dân 4 làng Plei Pông, Kinh Pêng, Plei Trớ và Plei Hek thuộc xã Chư A Thai (là các làng căn cứ cách mạng trong 2 cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ, còn gọi là 4 làng Ðồn) đã có nhiều đổi thay rõ nét.

Mang con dấu đến bản

Mang con dấu đến bản

Hai đứa con đã 15 và 13 tuổi, nhưng lần đầu tiên, vợ chồng anh Moong Văn Phong mới đi làm khai sinh cho con khi Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Nhôn Mai (Nghệ An) mang con dấu đến tận bản để làm thủ tục cho dân.

Những dáng lính vùng biên

Những dáng lính vùng biên

(GLO)- Tôi gặp những người lính trên những chuyến tàu tuần tra ngoài khơi xa, giữa những hải trình dọc dài duyên hải đồng hành, làm chỗ dựa bảo vệ ngư dân và giữ gìn an ninh trật tự trên biển quê hương; gặp họ giữa những vùng biên giới Campuchia heo hút đầy nắng gió.

Ruổi rong đời chăn vịt

Ruổi rong đời chăn vịt

(GLO)- Sau mỗi mùa gặt, những cánh đồng lúa ở các xã An Lương, An Hòa, An Vinh, Tuy Phước… lại rộn ràng bởi đàn vịt hàng nghìn con tìm về kiếm ăn. Gắn với đàn vịt, những người chăn vịt miệt mài rong ruổi qua nhiều cánh đồng, lấy mùa gặt làm nhịp mưu sinh.

Trầm tích sông Ba

Trầm tích sông Ba

(GLO)- Sông Ba đoạn qua xã Ia Dreh (tỉnh Gia Lai) mùa khô, vài con thuyền đánh cá nằm gối đầu nghỉ ngơi trên những doi cát. Chiều xuống, từ những bến sông, người dân vẫn ra tắm mát dù nước cạn tới mức có thể lội ra giữa dòng.

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

(GLO)- Sau nhiều năm vượt biên, cư trú bất hợp pháp tại Thái Lan, 5 người Việt quê Gia Lai đã bị Cảnh sát Thái Lan bắt giữ và trục xuất về nước. Trở về đoàn tụ với gia đình, họ mang theo ký ức buồn đau về những tháng ngày sống chui lủi, thiếu thốn, bệnh tật nơi đất khách quê người.