Hồ sơ… lột xác: 'Phù thủy' tạo hình

Biến nữ thành nam, vá mũi, đắp mông… trả lại hình hài cho những người kém may mắn bị dị tật, bị biến chứng, tai nạn… Đó là những gì GS-BS Trần Thiết Sơn, khoa Phẫu thuật tạo hình Bệnh viện Saint Paul - Hà Nội, đã làm suốt mấy thập niên qua.

Ê kíp của bác sĩ Trần Thiết Sơn trong một ca phẫu thuật. Ảnh: FACEBOOK BÁC SĨ TRẦN THIẾT SƠN
Ê kíp của bác sĩ Trần Thiết Sơn trong một ca phẫu thuật. Ảnh: FACEBOOK BÁC SĨ TRẦN THIẾT SƠN
Cách đây 1 - 2 thập niên, khi tạo hình thẩm mỹ còn là công nghệ cao siêu dành riêng cho giới có tiền thì GS-BS Trần Thiết Sơn đã mang nó rong ruổi cùng các đoàn thiện nguyện từ Tây nguyên đến miền Trung, ĐBSCL, các tỉnh biên giới phía bắc để mổ cho các bệnh nhân bị hở hàm ếch, dị tật bẩm sinh đường sinh dục, di chứng chiến tranh, di chứng bỏng... Ông trở thành người cha, người thầy và là người tái sinh của biết bao mảnh đời bất hạnh.
Trao lại nụ cười
Trong hành trình của mình, ông đã trao lại niềm tin, cuộc sống cho một cô gái ở Sơn La bị cam tẩu mã “ăn” hết mặt, hở cả một bên hàm, mất một bên mũi, vết thương bốc mùi khiến không ai dám đến gần, bị cô lập khỏi cộng đồng cô đang sống.
Biết chuyện, GS Sơn đã đến tận nơi động viên cô để đoàn thiện nguyện thăm khám. Khi ấy, cô vừa nói chuyện, vừa lấy tay che mặt vì tự ti và xấu hổ.
Nhận thấy đây là ca phải đưa về bệnh viện (BV) mới có thể phẫu thuật tạo hình do cơ sở y tế địa phương không đủ điều kiện, GS-BS Trần Thiết Sơn đã đưa cô về BV Saint Paul cùng đoàn từ thiện. Tất cả chi phí cho ca bệnh đó được miễn phí hoàn toàn.
Với phương pháp vạt da đùi để tái tạo vùng da mặt và mũi, GS-BS Trần Thiết Sơn cùng ê kíp bác sĩ (BS) vững tay nghề phải tổ thức thành hai đợt phẫu thuật.
Đợt thứ nhất giãn da ở đùi nơi được chọn lấy da để đắp cho mặt. Theo GS Trần Thiết Sơn, da đùi thường được chọn là nơi “cung cấp nguyên liệu” cho phẫu thuật tái tạo da mặt do đây là vùng da cân, có nhiều mạch máu dễ tái tạo các vùng ở mặt sau khi phẫu thuật, đồng thời bảo đảm tính thẩm mỹ.

GS-BS Trần Thiết Sơn. ẢNH: LAM NGỌC
GS-BS Trần Thiết Sơn. ẢNH: LAM NGỌC
Đợt thứ hai là phẫu thuật lấy chỗ da đó tái tạo vùng bị thương. Do bệnh nhân bị tổn thương ở cả mặt, mũi, miệng… nên phải có ba kíp mổ cùng lúc. Kíp thứ nhất sửa lại vùng sẹo cũ ở mặt, tìm và phẫu tích các động tĩnh mạch và thần kinh của mặt để chuẩn bị cho việc ghép vạt da cân. Kíp thứ hai tạo lỗ mũi đã bị mất. Kíp thứ ba phẫu tích vạt da cân ở đùi, bộc lộ mạch máu thần kinh, dựng lại toàn bộ hình dáng của mũi và má miệng. Sau đó, các phẫu thuật viên thực hiện kỹ thuật nối mạch máu thần kinh dưới kính hiển vi nhằm phục hồi lại khả năng sống của vạt da tại nơi ghép…
Cuộc phẫu thuật tạo hình cho cô gái ở Sơn La thành công hơn cả mong đợi, trả lại cho cô gương mặt chất phác, hiền lành của một sơn nữ. Cô đã trở lại cuộc sống bình thường và hòa nhập với cộng đồng một cách tự tin, vui vẻ.
Tạo hình “cậu nhỏ”
Không chỉ ưu ái chị em phụ nữ, GS Sơn còn rất thành công trong việc tái tạo “cậu nhỏ” cho đàn ông. Ông vẫn nhớ hình ảnh một cô gái quê Quảng Ninh, 26 tuổi mà vẫn không rõ giới tính của mình. Theo mẹ đến BV Saint Paul khám bệnh, cô được xác định là có tinh hoàn. Bằng kỹ thuật vi phẫu tích (phẫu thuật dưới kính hiển vi) để làm mỏng vạt da vùng đùi trái, đồng thời tạo hình và nối với gốc dương vật, sau 6 giờ trên bàn mổ, người bệnh đã có một “cậu nhỏ” hoàn toàn mới. Điều đặc biệt, “cậu nhỏ” này có thể “chiến đấu” như bình thường.

Một bệnh nhân bị chẩn đoán u sợi thần kinh ngoại biên khổng lồ ở vùng lưng được ê kíp của GS-BS Trần Thiết Sơn phẫu thuật. 10 ngày sau đã được ra viện. ẢNH: FACEBOOK BÁC SĨ TRẦN THIẾT SƠN
Một bệnh nhân bị chẩn đoán u sợi thần kinh ngoại biên khổng lồ ở vùng lưng được ê kíp của GS-BS Trần Thiết Sơn phẫu thuật. 10 ngày sau đã được ra viện. ẢNH: FACEBOOK BÁC SĨ TRẦN THIẾT SƠN
Trước đó, một thanh niên sống trong mặc cảm và tự ti gần 20 năm vì bị chó ngoạm mất “của quý” khi hơn 1 tuổi. May mắn chàng trai này đã được ông cùng đồng nghiệp phẫu thuật tái tạo dương vật thành công.
D. được mọi người xem là nữ vì không có dương vật, không thấy bìu, chỗ bài tiết chỉ là một lỗ tiểu nhỏ. D. lầm lụi lớn lên, giấu kín nỗi đau định mệnh xuống đáy tâm can. Cận kề tuổi 20, thấy con gái vẫn chưa có kinh nguyệt, cha mẹ quyết định đưa cô tới BV. BS phán: "Không phải con gái", khiến bố mẹ và cả D. đều hoang mang, chưng hửng. Biết là cần lên BV tuyến trên, cần phải thăm khám những chuyên gia đầu ngành, nhưng điều kiện gia đình không cho phép, D. đành xin bố mẹ vào miền Nam làm công nhân.
Lại tiếp tục những năm tháng đơn côi, những tình huống trớ trêu cứ thi nhau cợt ghẹo, chọc tức con người mang tên nữ nhưng từ giọng nói đến cử chỉ hành vi và cả cách ăn mặc đều gần với đàn ông.
Và D. tình cờ được GS-BS Trần Thiết Sơn biết tới. Thoạt đầu, nỗi u uẩn tích tụ lâu ngày, sự cô độc triền miên khiến bệnh nhân gần như không chịu hợp tác. Bốn năm ròng gần gũi, dần dà bóc tách từng lớp kén dày thít quanh phận số trớ trêu, GS-BS Trần Thiết Sơn cùng các cộng sự ở Khoa Phẫu thuật tạo hình BV Saint Paul đã đương đầu với ca mổ hy hữu.
Phát hiện ra D. vẫn có tinh hoàn, GS Sơn ứng dụng phương pháp mới, lấy da đùi và phần da tại chỗ tái tạo bộ phận cơ thể tinh xảo nhất. Chỉ sau hai tuần tịnh dưỡng, người bệnh đã hồi phục, bắt đầu có được những cảm giác đời thường như những người đàn ông bình thường khác.
Ca phẫu thuật rút ngắn tối đa thời gian, chi phí điều trị vì những cải tiến y khoa do GS-BS Trần Thiết Sơn nghĩ ra. Nhưng giá trị khó có thể đo đếm chính là giúp đổi đời thành công cho một con người bất hạnh... Rời khỏi giường bệnh, trở về thường nhật, D. đã vái lạy ân nhân, và xin phép được xem GS-BS Trần Thiết Sơn như người cha thứ hai, người đã thay quyền tạo hóa ban cho mình thêm một lần sống...
Lưu hơn 3 triệu bức ảnh người bệnh
Thật khó để nhớ từng trường hợp chữa trị của GS Sơn bởi trong nhật ký của mình ông lưu hơn… 3 triệu ảnh người bệnh. Ông thường tự mình cầm máy ảnh, ghi lại hình ảnh của người bệnh trước và sau khi được phẫu thuật rồi đặt hai bức hình “trước” và “sau” của người bệnh sau một thời gian phẫu thuật để nhìn lại, suy xét những kỹ thuật ông đã sử dụng trong quá trình tạo hình cho bệnh nhân.
Thay đổi cuộc đời bệnh nhân
GS Sơn đã phẫu thuật cho hàng trăm người. Ông vui vẻ khoe một tin nhắn: “Em chào thầy! Cách đây ba năm, em là một bệnh nhân của bác sĩ. Nay em đã bước sang trang mới của cuộc đời. 14.7 tới em tổ chức đám cưới. Trong ngày vui này, em mong muốn có sự hiện diện của bác sĩ cùng ê kíp đã thực hiện ca mổ cho em ngày 6.8.2015. Tận sâu trong tim , em gửi lời cảm ơn sâu sắc tới bác sĩ, đã nghiên cứu và áp dụng thành công kỹ thuật để thay đổi cuộc đời của những bệnh nhân khiếm khuyết như em. Nhờ thầy mà bệnh nhân như em có được cuộc sống hạnh phúc. Điều này lớn lao và ý nghĩa với em lắm thầy ạ!”.
Dù không thể nhớ tên người gửi tin nhắn, nhưng với ông tin nhắn đó là sự ghi nhận, là sự động viên thôi thúc ông trong quá trình làm nghề.
Theo Lam Ngọc (TNO)

Các tin khác

Trường mới ở vùng biên

Trường mới ở vùng biên

(GLO)- Gần một tháng sau lễ khai giảng năm học 2026 - 2027, thầy và trò tại 7 trường phổ thông nội trú Tiểu học và THCS trên tuyến biên giới của tỉnh Gia Lai đang từng bước ổn định nền nếp dạy học.

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Giữa vùng biển đảo quanh năm nắng gió, nơi từng giọt nước ngọt quý hơn vàng, hai giếng cổ dưới chân núi Bàn Than ở Tam Hải vẫn trong veo, mát lành qua hàng trăm năm. 

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

(GLO)- Hai lần đổi tàu với gần 3 giờ từ Busan đưa chúng tôi đến Jeonju - thủ phủ và là thành phố cổ yên bình của tỉnh Jeollabuk-do. 24 giờ ở đây đủ để nhận ra sức hấp dẫn của một vùng đất biết giữ gìn ký ức, chăm chút từng góc phố và biến những giá trị truyền thống thành sức hút du lịch.

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

(GLO)- L.T.S: “Những ngày ở xứ Kim Chi” là ghi chép của tác giả Đoàn Minh Phụng trong hành trình qua Busan, Jeonju và Seoul. Hơn một chuyến đi, loạt bài còn gợi mở những suy ngẫm về cách người Hàn gìn giữ văn hóa, tổ chức du lịch, xây dựng nếp sống văn minh và mở rộng giao lưu với Việt Nam.

Đất Vua xứ Rượu…

Đất Vua xứ Rượu…

(GLO)- Những ngày đầu thu, khi cái nắng miền Trung đã bớt gay gắt, những cơn mưa bắt đầu ghé qua nhiều hơn, đất trời xứ An Nhơn cũng dịu lại. Lúc đầy lúc vơi, sông Côn vẫn lặng lẽ chảy qua những xóm làng, mang theo phù sa và câu chuyện của một vùng đất từng là kinh đô. 

Về nơi cuối nguồn sông Lại

Về nơi cuối nguồn sông Lại

(GLO)- Ở nơi dòng Lại Giang khép lại hành trình để hòa vào Biển Ðông, sông - đồng - rừng - biển cùng hiện diện trong một không gian sống đặc biệt. Ðó là vùng đất Hoài Nhơn Ðông.

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Mỗi lần nấu cơm cho gia đình, chị Trương Thị Phượng lại chuẩn bị thêm một, hai suất. Hôm nay, trong những chiếc hộp được xếp ngay ngắn là cơm trắng, khoai tây xào, gà xào và canh nóng. Chị chụp lại phần cơm, đăng lên nhóm “Cho tặng đồ miễn phí tại Hà Nội”, rồi chờ người cần đến nhận.

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Hơn 16 năm gắn bó với Vườn quốc gia Chư Yang Sin, Hoàng Thị Hương là một trong số ít nữ kiểm lâm của đơn vị. Chị gắn bó với nghề không để chứng minh mình mạnh mẽ, mà bởi đó là công việc chị đã chọn.

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

(GLO)- Hơn 41 năm có mặt trên tuyến biên giới phía Tây của Tổ quốc, Binh đoàn 15 đã biến vùng đất cằn cỗi, đầy tàn tích chiến tranh thành vườn cao su, cà phê bạt ngàn.

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

(GLO)- Bên dòng sông Côn, đoạn chảy qua thôn Kiên Mỹ (xã Tây Sơn, tỉnh Gia Lai) từ lâu đã hình thành những xóm nghề gắn với đời sống người dân như làm đậu khuôn, giá đỗ, bún, bánh tráng, các loại bánh truyền thống, trồng rau... 

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Bán đảo Cam Ranh nắng gió có một khu đô thị đặc biệt mang tên Khu đô thị Căn cứ quân sự Cam Ranh (Khánh Hòa). Sau những ô cửa bình yên nơi đây là mái ấm của các gia đình quân nhân, trong đó có những người vợ đang ngày ngày thay chồng chăm lo tổ ấm, khi các anh làm nhiệm vụ nơi đầu sóng Trường Sa.

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Tôi gọi cha tôi bằng 'thầy' vì ông cụ muốn tôi nhớ lại gốc gác của mình từ một làng nào đó ở đất Nghệ An. Người Bắc hay gọi cha là thầy, mẹ là u. Bên nội tôi là người di dân, vào Quảng Ngãi từ mấy trăm năm trước.

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

(GLO)- Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ. Những người trực tiếp đi qua những năm tháng khốc liệt ấy, nay đều đã ở tuổi xế chiều. Nhưng thời gian không chờ đợi ai. Khi những nhân chứng dần vắng bóng, cũng là lúc nhiều mảnh ghép ký ức về lịch sử dân tộc không còn cơ hội được kể lại.

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

(GLO)- Trước đây, Lộ Diêu (phường Hoài Nhơn Đông) như một thế giới tách biệt với bên ngoài. Ðặc trưng địa hình và cuộc sống của người dân nơi đây được đúc kết qua câu: “Lộ Diêu một biển ba đèo - Gian nan đã vượt, khó nghèo đã qua”.

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Không ít những đồng đội chung chiến hào những ngày khói lửa, sau ngày hòa bình vì nhiều lý do, họ đã không gặp lại hoặc chưa gặp lại nhau. Những đồng đội cùng quê may mắn là ít nhất mỗi năm lại được gặp nhau vào dịp kỷ niệm ngày nhập ngũ.

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

(GLO)- Luôn xem kỷ vật chiến trường là “gia tài”, song Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Nhương (SN 1948, trú phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) vẫn quyết định hiến tặng, như lời nhắn gửi đến thế hệ sau về những ngày cả đất nước gian khổ đấu tranh vì độc lập dân tộc.

Làng xưa nay đã đổi thay

Làng xưa nay đã đổi thay

(GLO)- Sau khi về định cư ở vùng đất mới, cuộc sống của người dân 4 làng Plei Pông, Kinh Pêng, Plei Trớ và Plei Hek thuộc xã Chư A Thai (là các làng căn cứ cách mạng trong 2 cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ, còn gọi là 4 làng Ðồn) đã có nhiều đổi thay rõ nét.

Mang con dấu đến bản

Mang con dấu đến bản

Hai đứa con đã 15 và 13 tuổi, nhưng lần đầu tiên, vợ chồng anh Moong Văn Phong mới đi làm khai sinh cho con khi Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Nhôn Mai (Nghệ An) mang con dấu đến tận bản để làm thủ tục cho dân.

Những dáng lính vùng biên

Những dáng lính vùng biên

(GLO)- Tôi gặp những người lính trên những chuyến tàu tuần tra ngoài khơi xa, giữa những hải trình dọc dài duyên hải đồng hành, làm chỗ dựa bảo vệ ngư dân và giữ gìn an ninh trật tự trên biển quê hương; gặp họ giữa những vùng biên giới Campuchia heo hút đầy nắng gió.

Ruổi rong đời chăn vịt

Ruổi rong đời chăn vịt

(GLO)- Sau mỗi mùa gặt, những cánh đồng lúa ở các xã An Lương, An Hòa, An Vinh, Tuy Phước… lại rộn ràng bởi đàn vịt hàng nghìn con tìm về kiếm ăn. Gắn với đàn vịt, những người chăn vịt miệt mài rong ruổi qua nhiều cánh đồng, lấy mùa gặt làm nhịp mưu sinh.

Trầm tích sông Ba

Trầm tích sông Ba

(GLO)- Sông Ba đoạn qua xã Ia Dreh (tỉnh Gia Lai) mùa khô, vài con thuyền đánh cá nằm gối đầu nghỉ ngơi trên những doi cát. Chiều xuống, từ những bến sông, người dân vẫn ra tắm mát dù nước cạn tới mức có thể lội ra giữa dòng.

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

(GLO)- Sau nhiều năm vượt biên, cư trú bất hợp pháp tại Thái Lan, 5 người Việt quê Gia Lai đã bị Cảnh sát Thái Lan bắt giữ và trục xuất về nước. Trở về đoàn tụ với gia đình, họ mang theo ký ức buồn đau về những tháng ngày sống chui lủi, thiếu thốn, bệnh tật nơi đất khách quê người.