Cột mốc chủ quyền đặc biệt: Mốc địa đầu Tổ quốc

Khách du lịch lên Lũng Cú (Hà Giang) ít người biết đến mốc giới 428 nằm gần sông Nho Quế. Đây là cột mốc địa đầu Tổ quốc Việt Nam.
Vợ chồng canh mốc
Từ trụ sở xã Lũng Cú (H.Đồng Văn, Hà Giang) đi ngược lên phía bắc theo biển chỉ dẫn ra mốc 422, đến đầu thôn Séo Lủng nằm ở phần đất thượng cùng cực bắc, rẽ tay phải theo đường ra nhà ngắm cảnh cực bắc, tinh ý lắm mới thấy con đường đất chạy tuột xuống thung lũng Thèn Ván sâu thăm thẳm. Đấy là đường xuống mốc giới số 428 nằm dưới khu vực sông Nho Quế.
 
Thiếu tá Trần Vũ Quỳnh kiểm tra hiện trạng mốc 428.
Thiếu tá Trần Vũ Quỳnh kiểm tra hiện trạng mốc 428.
Sùng Mí Mỷ, Bí thư chi bộ thôn Séo Lủng, kéo tôi lên chiếc xe máy cũ kỹ, đầu chúi xuống theo độ sâu con đường, động viên: “Ngồi lên đây. Đừng sợ. Em vẫn thường chở ngô, chở phân ấy mà. Đi bộ lâu lắm”. Đành phải ngồi lên. Nghe đánh “ào”, chiếc xe lao xuống như đá lăn, trên đường mòn sườn núi không vừa 2 người tránh nhau, gấp khúc zích zắc. Một bên là bờ đất vạt vội bằng cuốc xẻng, một bên là vực sâu thăm thẳm, dòng sông Nho Quế bé như dải lụa, lấp ló dưới bánh xe… Qua mấy đoạn cua, tim muốn nhảy khỏi lồng ngực: “Cho anh xuống đi bộ”. Mỷ dừng xe, cười: “Vậy em xuống trước, chặt cây dọn mốc”…
Mốc giới số 428 là mốc đơn, loại nhỏ, làm bằng đá hoa cương, đặt trên dốc núi, có độ cao hơn 788,83 m, tọa độ địa lý 23°22’47,068” vĩ độ Bắc - 105°18’23,235” kinh độ Đông.
Mốc giới số 428 là mốc đơn, loại nhỏ, làm bằng đá hoa cương, đặt trên dốc núi, có độ cao hơn 788,83 m, tọa độ địa lý 23°22’47,068” vĩ độ Bắc - 105°18’23,235” kinh độ Đông.
Theo đường mòn khoảng nửa tiếng, thấy xe máy của Mỷ dựng cạnh mái lưng núi, tấm lợp còn mới nguyên. Thì ra đấy là lán của vợ chồng ông Lầu Pà Tủa, 57 tuổi, người thôn Sán Trồ (xã Lũng Cú), ra thuê đất của người quen ở Séo Lủng để nuôi bò và gieo ngô, trồng rau, đậu. Căn lán này giống như nhà của vợ chồng ông Tủa, nằm trơ trọi lưng chừng núi và là hộ dân cư đầu tiên ở thượng cùng cực bắc, chỉ cách mốc 428 chừng nửa tiếng đi bộ, ngược lên cả tiếng mới là thôn Séo Lủng.
Ngồi cà kê nói chuyện, ông Tủa kể: “Hồi cuối năm 2020 mới xuống ở, cũng rất lo.
 
Hàng rào dây thép gai trên đường núi, bên Trung Quốc.
Hàng rào dây thép gai trên đường núi, bên Trung Quốc.
Sau dần quen, lán là nơi nghỉ chân của bộ đội, dân quân tuần tra biên giới và người dân đi nương, xuống sông bắt cá”. Ông Tủa cười: “Ngày nào cũng ghé qua mốc 428 xem có gì bất thường không”.
Đoạn mốc dài nhất Việt Nam
Không chỉ nằm ở vị trí địa đầu Tổ quốc, mốc giới 428 còn là điểm bắt đầu của đoạn biên giới giữa 2 mốc, dài nhất Việt Nam (14,060 km), tính từ mốc giới 428 (ở xã Lũng Cú) đến mốc giới số 429 (nằm ở độ cao hơn 497,78 m, trên dốc núi địa phận xã Thượng Phùng, H.Mèo Vạc).
 
Gia đình ông Lầu Pà Tủa sinh sống gần mốc 428.
Gia đình ông Lầu Pà Tủa sinh sống gần mốc 428.
Thiếu tá quân nhân chuyên nghiệp Trần Vũ Quỳnh (Trạm trưởng biên phòng Lũng Cú, Đồn biên phòng Lũng Cú) cho biết, từ mốc giới số 428, đường biên giới theo đường thẳng, đến giao điểm giữa đường thẳng này và trung tuyến dòng chảy sông Nho Quế. Từ đây chuyển thành biên giới nước, sau đó xuôi theo trung tuyến dòng chảy sông Nho Quế, đến giao điểm giữa trung tuyến dòng chảy sông Nho Quế và trung tuyến dòng chảy suối không tên; thì từ đây chuyển thành biên giới đất liền, sau đó theo đường thẳng, đến mốc giới số 429. Chiều dài đoạn biên giới này 14,060 km, trong đó độ dài đường biên giới nước là 13,693 km.
 
Từ khu vực mốc 428 nhìn sang bên kia sông Nho Quế là thôn Mê Do, trấn Mộc Ương, H.Phù Ninh, Vân Nam (Trung Quốc).
Từ khu vực mốc 428 nhìn sang bên kia sông Nho Quế là thôn Mê Do, trấn Mộc Ương, H.Phù Ninh, Vân Nam (Trung Quốc).
 
Cột cờ quốc gia ở trung tâm xã Lũng Cú. Ảnh: M.T.H - Đ.L
Cột cờ quốc gia ở trung tâm xã Lũng Cú. Ảnh: M.T.H - Đ.L
“Theo quy định và để đảm bảo an toàn, mọi người dân khi muốn đến các mốc giới nói chung và mốc 428 nói riêng, đều phải thông qua lực lượng bộ đội biên phòng”, thiếu tá Trần Vũ Quỳnh cho biết. (còn tiếp)
Theo Mai Thanh Hải-Nguyễn Độc Lập (TNO)

Các tin khác

Trường mới ở vùng biên

Trường mới ở vùng biên

(GLO)- Gần một tháng sau lễ khai giảng năm học 2026 - 2027, thầy và trò tại 7 trường phổ thông nội trú Tiểu học và THCS trên tuyến biên giới của tỉnh Gia Lai đang từng bước ổn định nền nếp dạy học.

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Giữa vùng biển đảo quanh năm nắng gió, nơi từng giọt nước ngọt quý hơn vàng, hai giếng cổ dưới chân núi Bàn Than ở Tam Hải vẫn trong veo, mát lành qua hàng trăm năm. 

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

(GLO)- Hai lần đổi tàu với gần 3 giờ từ Busan đưa chúng tôi đến Jeonju - thủ phủ và là thành phố cổ yên bình của tỉnh Jeollabuk-do. 24 giờ ở đây đủ để nhận ra sức hấp dẫn của một vùng đất biết giữ gìn ký ức, chăm chút từng góc phố và biến những giá trị truyền thống thành sức hút du lịch.

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

(GLO)- L.T.S: “Những ngày ở xứ Kim Chi” là ghi chép của tác giả Đoàn Minh Phụng trong hành trình qua Busan, Jeonju và Seoul. Hơn một chuyến đi, loạt bài còn gợi mở những suy ngẫm về cách người Hàn gìn giữ văn hóa, tổ chức du lịch, xây dựng nếp sống văn minh và mở rộng giao lưu với Việt Nam.

Đất Vua xứ Rượu…

Đất Vua xứ Rượu…

(GLO)- Những ngày đầu thu, khi cái nắng miền Trung đã bớt gay gắt, những cơn mưa bắt đầu ghé qua nhiều hơn, đất trời xứ An Nhơn cũng dịu lại. Lúc đầy lúc vơi, sông Côn vẫn lặng lẽ chảy qua những xóm làng, mang theo phù sa và câu chuyện của một vùng đất từng là kinh đô. 

Về nơi cuối nguồn sông Lại

Về nơi cuối nguồn sông Lại

(GLO)- Ở nơi dòng Lại Giang khép lại hành trình để hòa vào Biển Ðông, sông - đồng - rừng - biển cùng hiện diện trong một không gian sống đặc biệt. Ðó là vùng đất Hoài Nhơn Ðông.

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Mỗi lần nấu cơm cho gia đình, chị Trương Thị Phượng lại chuẩn bị thêm một, hai suất. Hôm nay, trong những chiếc hộp được xếp ngay ngắn là cơm trắng, khoai tây xào, gà xào và canh nóng. Chị chụp lại phần cơm, đăng lên nhóm “Cho tặng đồ miễn phí tại Hà Nội”, rồi chờ người cần đến nhận.

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Hơn 16 năm gắn bó với Vườn quốc gia Chư Yang Sin, Hoàng Thị Hương là một trong số ít nữ kiểm lâm của đơn vị. Chị gắn bó với nghề không để chứng minh mình mạnh mẽ, mà bởi đó là công việc chị đã chọn.

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

(GLO)- Hơn 41 năm có mặt trên tuyến biên giới phía Tây của Tổ quốc, Binh đoàn 15 đã biến vùng đất cằn cỗi, đầy tàn tích chiến tranh thành vườn cao su, cà phê bạt ngàn.

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

(GLO)- Bên dòng sông Côn, đoạn chảy qua thôn Kiên Mỹ (xã Tây Sơn, tỉnh Gia Lai) từ lâu đã hình thành những xóm nghề gắn với đời sống người dân như làm đậu khuôn, giá đỗ, bún, bánh tráng, các loại bánh truyền thống, trồng rau... 

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Bán đảo Cam Ranh nắng gió có một khu đô thị đặc biệt mang tên Khu đô thị Căn cứ quân sự Cam Ranh (Khánh Hòa). Sau những ô cửa bình yên nơi đây là mái ấm của các gia đình quân nhân, trong đó có những người vợ đang ngày ngày thay chồng chăm lo tổ ấm, khi các anh làm nhiệm vụ nơi đầu sóng Trường Sa.

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Tôi gọi cha tôi bằng 'thầy' vì ông cụ muốn tôi nhớ lại gốc gác của mình từ một làng nào đó ở đất Nghệ An. Người Bắc hay gọi cha là thầy, mẹ là u. Bên nội tôi là người di dân, vào Quảng Ngãi từ mấy trăm năm trước.

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

(GLO)- Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ. Những người trực tiếp đi qua những năm tháng khốc liệt ấy, nay đều đã ở tuổi xế chiều. Nhưng thời gian không chờ đợi ai. Khi những nhân chứng dần vắng bóng, cũng là lúc nhiều mảnh ghép ký ức về lịch sử dân tộc không còn cơ hội được kể lại.

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

(GLO)- Trước đây, Lộ Diêu (phường Hoài Nhơn Đông) như một thế giới tách biệt với bên ngoài. Ðặc trưng địa hình và cuộc sống của người dân nơi đây được đúc kết qua câu: “Lộ Diêu một biển ba đèo - Gian nan đã vượt, khó nghèo đã qua”.

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Không ít những đồng đội chung chiến hào những ngày khói lửa, sau ngày hòa bình vì nhiều lý do, họ đã không gặp lại hoặc chưa gặp lại nhau. Những đồng đội cùng quê may mắn là ít nhất mỗi năm lại được gặp nhau vào dịp kỷ niệm ngày nhập ngũ.

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

(GLO)- Luôn xem kỷ vật chiến trường là “gia tài”, song Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Nhương (SN 1948, trú phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) vẫn quyết định hiến tặng, như lời nhắn gửi đến thế hệ sau về những ngày cả đất nước gian khổ đấu tranh vì độc lập dân tộc.

Làng xưa nay đã đổi thay

Làng xưa nay đã đổi thay

(GLO)- Sau khi về định cư ở vùng đất mới, cuộc sống của người dân 4 làng Plei Pông, Kinh Pêng, Plei Trớ và Plei Hek thuộc xã Chư A Thai (là các làng căn cứ cách mạng trong 2 cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ, còn gọi là 4 làng Ðồn) đã có nhiều đổi thay rõ nét.

Mang con dấu đến bản

Mang con dấu đến bản

Hai đứa con đã 15 và 13 tuổi, nhưng lần đầu tiên, vợ chồng anh Moong Văn Phong mới đi làm khai sinh cho con khi Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Nhôn Mai (Nghệ An) mang con dấu đến tận bản để làm thủ tục cho dân.

Những dáng lính vùng biên

Những dáng lính vùng biên

(GLO)- Tôi gặp những người lính trên những chuyến tàu tuần tra ngoài khơi xa, giữa những hải trình dọc dài duyên hải đồng hành, làm chỗ dựa bảo vệ ngư dân và giữ gìn an ninh trật tự trên biển quê hương; gặp họ giữa những vùng biên giới Campuchia heo hút đầy nắng gió.

Ruổi rong đời chăn vịt

Ruổi rong đời chăn vịt

(GLO)- Sau mỗi mùa gặt, những cánh đồng lúa ở các xã An Lương, An Hòa, An Vinh, Tuy Phước… lại rộn ràng bởi đàn vịt hàng nghìn con tìm về kiếm ăn. Gắn với đàn vịt, những người chăn vịt miệt mài rong ruổi qua nhiều cánh đồng, lấy mùa gặt làm nhịp mưu sinh.

Trầm tích sông Ba

Trầm tích sông Ba

(GLO)- Sông Ba đoạn qua xã Ia Dreh (tỉnh Gia Lai) mùa khô, vài con thuyền đánh cá nằm gối đầu nghỉ ngơi trên những doi cát. Chiều xuống, từ những bến sông, người dân vẫn ra tắm mát dù nước cạn tới mức có thể lội ra giữa dòng.

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

(GLO)- Sau nhiều năm vượt biên, cư trú bất hợp pháp tại Thái Lan, 5 người Việt quê Gia Lai đã bị Cảnh sát Thái Lan bắt giữ và trục xuất về nước. Trở về đoàn tụ với gia đình, họ mang theo ký ức buồn đau về những tháng ngày sống chui lủi, thiếu thốn, bệnh tật nơi đất khách quê người.