Chữa lành những vết sẹo chiến tranh

Dù tuổi đã cao, nhưng những cựu cán bộ cao cấp trong quân đội Việt Nam vẫn đau đáu với các nạn nhân của bom mìn sau chiến tranh. Hơn ai hết, những người lính dạn dày trận mạc lại tiếp tục khúc quân hành…

Các thành viên của Hội HTKPHQBM Việt Nam chụp ảnh lưu niệm cùng các em học sinh và người dân trong buổi tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức tại tỉnh Gia Lai
Các thành viên của Hội HTKPHQBM Việt Nam chụp ảnh lưu niệm cùng các em học sinh và người dân trong buổi tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức tại tỉnh Gia Lai

Gian nan vận động thành lập Hội

Đất nước đã thống nhất gần 50 năm, nhưng tại 63 tỉnh thành, hàng trăm ngàn tấn bom, mìn vẫn nằm rải rác. Năm nào cũng xảy ra các vụ tai nạn thương tâm do bom, mìn gây ra, khiến nhiều người tử vong hoặc tàn tật suốt đời.

Trước thực trạng ấy, tháng 4/2010, Thủ tướng Chính phủ cho thành lập Ban chỉ đạo Nhà nước về Chương trình hành động quốc gia khắc phục hậu quả bom mìn sau chiến tranh (còn gọi là Ban chỉ đạo 504). Tuy nhiên, vẫn cần có một tổ chức làm cánh tay nối dài của Ban Chỉ đạo 504 tới những nạn nhân của bom, mìn tại các địa phương. Cái tên được chọn cho tổ chức này là Hội Hỗ trợ khắc phục hậu quả bom mìn (HTKPHQBM) Việt Nam.

Trung tướng Nguyễn Đức Soát- Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân được chỉ định làm Chủ tịch Hội HTKPHQBM Việt Nam.

Hội có phạm vi hoạt động trên toàn quốc, nên theo quy định, phải có ít nhất 100 thành viên tự nguyện tham gia thì mới được thành lập. Một Ban Vận động thành lập Hội nhanh chóng được đề cử, gồm 10 người do Trung tướng Nguyễn Đức Soát làm Trưởng ban. Để thành lập thêm các hội, chi hội ở địa phương và vận động thêm thành viên, Ban đã đi đến hầu hết các tỉnh thành trên cả nước như Hà Giang, Cao Bằng, Lạng Sơn, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Quảng Nam, Quảng Ngãi... để làm việc với Tỉnh ủy, UBND và các cơ quan chuyên môn. Có những tuần, Ban phải làm việc với hàng chục cơ quan, đơn vị tại hơn 10 tỉnh, thành. Để hoàn thành lượng công việc rất lớn, tác phong làm việc của Ban phải khẩn trương không khác gì bộ đội thời chiến. Toàn bộ chi phí đi lại, ăn ở đều do các thành viên của Ban vận động đóng góp.

Từ 10 người ban đầu, sau vài tháng kiên trì vận động, số lượng hội viên đã đạt 102 vào tháng 11/2014. Ngày 11/12/2014, Hội HTKPHQBM Việt Nam chính thức ra đời.

Hội HTKPHQBM Việt Nam trao tặng xe đạp cho học sinh nghèo vượt khó tại huyện Kỳ Sơn (Nghệ An) trong một buổi tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức về bom mìn
Hội HTKPHQBM Việt Nam trao tặng xe đạp cho học sinh nghèo vượt khó tại huyện Kỳ Sơn (Nghệ An) trong một buổi tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức về bom mìn

Cách làm bài bản của nhà binh

Theo Trung tướng Nguyễn Đức Soát, các nhiệm vụ chính của Hội HTKPHQBM Việt Nam bao gồm: Tuyên truyền, giáo dục về các biện pháp nhận biết, phòng tránh tác hại của bom mìn và vận động các tổ chức, cá nhân hỗ trợ về mặt tài chính cho các nạn nhân của bom mìn sau chiến tranh. Trong đó, tuyên truyền và giáo dục là nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu.

“Chúng tôi quan niệm, một đồng bỏ ra làm công tác giáo dục tuyên truyền có giá trị bằng hàng triệu đồng bỏ ra làm công tác hỗ trợ sinh kế. Có thể phải mất hàng trăm năm để làm sạch toàn bộ khu vực bị ô nhiễm bom mìn tại Việt Nam. Do đó, chúng ta cần giải pháp có hiệu quả lâu dài, chứ không chỉ giải quyết các vấn đề trước mắt”, Đại tá Vũ Quốc Bình - Ủy viên Ban Thường vụ, Trưởng ban Tuyên truyền vận động của Hội chia sẻ.

Theo ông Bình, khu vực trọng tâm của công tác tuyên truyền, giáo dục là những vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới… Còn đối tượng trung tâm sẽ là các em học sinh từ tiểu học tới trung học phổ thông. Bởi, các em được đọc, hiểu tiếng Kinh nên có khả năng tiếp thu tốt hơn, chưa phải đi làm nên có nhiều thời gian học hỏi hơn. Sau đó, các em còn có thể mang kiến thức đã học về nhà truyền đạt lại cho ông bà, cha mẹ.

“Trong những chuyến đi hỗ trợ nạn nhân, Hội thường kết hợp tổ chức những buổi tuyên truyền, giáo dục về các biện pháp nhận biết và phòng tránh tác hại của bom mìn tại nhà văn hoá hoặc các trường học. Mỗi buổi thường có khoảng 200 - 300 người tham gia, phần lớn là các em học sinh. Các em sẽ được học cách nhận biết các loại bom, mìn, đầu đạn; nguyên nhân gây ra các vụ tai nạn bom mìn; cách xử lý khi phát hiện bom, mìn; cuối cùng là giải các bài tập tình huống”, ông Bình cho biết.

Không chỉ vậy, Hội còn phối hợp nhiều đơn vị khác để sản xuất một bộ truyện tranh với chủ đề giáo dục, nâng cao nhận thức phòng tránh tai nạn bom mìn sau chiến tranh, dành cho học sinh tiểu học. Theo ông Bình, hiện 3.000 bộ truyện (tương đương 33.000 cuốn truyện tranh) đã được phát hành miễn phí tại các trường học ở những vùng bị ô nhiễm bom mìn nặng.

Theo thống kê của Bộ Lao động- Thương binh và Xã hội, hiện nay, vẫn còn 5,6 triệu ha đất (tương đương 17,71% diện tích của cả nước) bị ô nhiễm bom mìn. Lượng bom, mìn nằm rải rác tại 63 tỉnh, thành phố, trong đó tập trung nhiều tại các tỉnh miền Trung, Tây Nguyên và miền Đông Nam bộ.

Đến nay, Hội HTKPHQBM Việt Nam có tổng cộng 1.515 hội viên ở khắp các tỉnh thành trên cả nước. Hội cũng đã thành lập 20 chi hội ở các tỉnh, thành phố trọng điểm.

Các em học sinh cầm trên tay bộ truyện tranh giáo dục, nâng cao nhận thức phòng tránh tai nạn bom mìn sau chiến tranh
Các em học sinh cầm trên tay bộ truyện tranh giáo dục, nâng cao nhận thức phòng tránh tai nạn bom mìn sau chiến tranh

Khúc quân hành lặng lẽ

Do không phải hội có tính chất đặc thù, nên từ trước đến nay, Hội HTKPHQBM Việt Nam không được hưởng phụ cấp của Nhà nước. Toàn bộ kinh phí hoạt động đều dựa trên sự đóng góp của các thành viên trong hội và kêu gọi tài trợ. Hoạt động của Hội vì thế rất khó khăn, phức tạp, nhất là các thành viên cốt cán đều đã cao tuổi. Chẳng hạn, Trung tướng Nguyễn Đức Soát đã bước qua tuổi 80 và Đại tá Vũ Quốc Bình cũng đã ngoài 70 tuổi.

“Là cán bộ trong quân đội, chúng tôi có điều kiện được học, tiếp thu nhiều kiến thức về phòng chống tác hại của bom, mìn. Trong khi đó, đồng bào ở vùng sâu, vùng xa hầu như không hiểu biết về vấn đề này. Vì vậy, mình nên truyền đạt các kiến thức có ích tới những người kém may mắn hơn”, Đại tá Vũ Quốc Bình nói.

Còn với Trung tướng Nguyễn Đức Soát, ông từng là Phó Chủ tịch thường trực của Ủy ban Quốc gia Ứng phó sự cố, thiên tai và tìm kiếm cứu nạn. Hồi ấy, cứ chỗ nào có bão, lụt là ông có mặt, bất kể đi trực thăng, đi xuồng hay lội bộ trong dòng nước lũ. Vì vậy, ông rất hiểu hoàn cảnh khó khăn của người dân ở những vùng sâu, vùng xa. “Trong kháng chiến chống Mỹ, tôi từng là một phi công tiêm kích, từng chiến đấu không tiếc tuổi xanh để bảo vệ dân tộc. Vậy nên, trong thời bình, việc tiếp tục giúp đỡ người dân khắc phục hậu quả chiến tranh là một trách nhiệm mà đương nhiên tôi phải làm”, Trung tướng Nguyễn Đức Soát chia sẻ.

Và động lực quan trọng nhất với các ông là vẫn còn rất nhiều tổ chức, cá nhân đang tự nguyện quyên góp, trợ giúp trong các hoạt động của Hội. Họ có thể là lãnh đạo tỉnh, thành phố; lãnh đạo hoặc phóng viên của các cơ quan báo chí truyền thông; các doanh nghiệp; những cá nhân có tấm lòng hảo tâm… Khi tâm nguyện hướng về hòa bình, an lành cho mọi người đang nảy mầm và đơm hoa kết trái, làm sao những người gieo mầm có thể dừng lại.

Theo Việt Thắng (TPO)

Các tin khác

Trường mới ở vùng biên

Trường mới ở vùng biên

(GLO)- Gần một tháng sau lễ khai giảng năm học 2026 - 2027, thầy và trò tại 7 trường phổ thông nội trú Tiểu học và THCS trên tuyến biên giới của tỉnh Gia Lai đang từng bước ổn định nền nếp dạy học.

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Giữa vùng biển đảo quanh năm nắng gió, nơi từng giọt nước ngọt quý hơn vàng, hai giếng cổ dưới chân núi Bàn Than ở Tam Hải vẫn trong veo, mát lành qua hàng trăm năm. 

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

(GLO)- Hai lần đổi tàu với gần 3 giờ từ Busan đưa chúng tôi đến Jeonju - thủ phủ và là thành phố cổ yên bình của tỉnh Jeollabuk-do. 24 giờ ở đây đủ để nhận ra sức hấp dẫn của một vùng đất biết giữ gìn ký ức, chăm chút từng góc phố và biến những giá trị truyền thống thành sức hút du lịch.

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

(GLO)- L.T.S: “Những ngày ở xứ Kim Chi” là ghi chép của tác giả Đoàn Minh Phụng trong hành trình qua Busan, Jeonju và Seoul. Hơn một chuyến đi, loạt bài còn gợi mở những suy ngẫm về cách người Hàn gìn giữ văn hóa, tổ chức du lịch, xây dựng nếp sống văn minh và mở rộng giao lưu với Việt Nam.

Đất Vua xứ Rượu…

Đất Vua xứ Rượu…

(GLO)- Những ngày đầu thu, khi cái nắng miền Trung đã bớt gay gắt, những cơn mưa bắt đầu ghé qua nhiều hơn, đất trời xứ An Nhơn cũng dịu lại. Lúc đầy lúc vơi, sông Côn vẫn lặng lẽ chảy qua những xóm làng, mang theo phù sa và câu chuyện của một vùng đất từng là kinh đô. 

Về nơi cuối nguồn sông Lại

Về nơi cuối nguồn sông Lại

(GLO)- Ở nơi dòng Lại Giang khép lại hành trình để hòa vào Biển Ðông, sông - đồng - rừng - biển cùng hiện diện trong một không gian sống đặc biệt. Ðó là vùng đất Hoài Nhơn Ðông.

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Mỗi lần nấu cơm cho gia đình, chị Trương Thị Phượng lại chuẩn bị thêm một, hai suất. Hôm nay, trong những chiếc hộp được xếp ngay ngắn là cơm trắng, khoai tây xào, gà xào và canh nóng. Chị chụp lại phần cơm, đăng lên nhóm “Cho tặng đồ miễn phí tại Hà Nội”, rồi chờ người cần đến nhận.

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Hơn 16 năm gắn bó với Vườn quốc gia Chư Yang Sin, Hoàng Thị Hương là một trong số ít nữ kiểm lâm của đơn vị. Chị gắn bó với nghề không để chứng minh mình mạnh mẽ, mà bởi đó là công việc chị đã chọn.

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

(GLO)- Hơn 41 năm có mặt trên tuyến biên giới phía Tây của Tổ quốc, Binh đoàn 15 đã biến vùng đất cằn cỗi, đầy tàn tích chiến tranh thành vườn cao su, cà phê bạt ngàn.

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

(GLO)- Bên dòng sông Côn, đoạn chảy qua thôn Kiên Mỹ (xã Tây Sơn, tỉnh Gia Lai) từ lâu đã hình thành những xóm nghề gắn với đời sống người dân như làm đậu khuôn, giá đỗ, bún, bánh tráng, các loại bánh truyền thống, trồng rau... 

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Bán đảo Cam Ranh nắng gió có một khu đô thị đặc biệt mang tên Khu đô thị Căn cứ quân sự Cam Ranh (Khánh Hòa). Sau những ô cửa bình yên nơi đây là mái ấm của các gia đình quân nhân, trong đó có những người vợ đang ngày ngày thay chồng chăm lo tổ ấm, khi các anh làm nhiệm vụ nơi đầu sóng Trường Sa.

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Tôi gọi cha tôi bằng 'thầy' vì ông cụ muốn tôi nhớ lại gốc gác của mình từ một làng nào đó ở đất Nghệ An. Người Bắc hay gọi cha là thầy, mẹ là u. Bên nội tôi là người di dân, vào Quảng Ngãi từ mấy trăm năm trước.

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

(GLO)- Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ. Những người trực tiếp đi qua những năm tháng khốc liệt ấy, nay đều đã ở tuổi xế chiều. Nhưng thời gian không chờ đợi ai. Khi những nhân chứng dần vắng bóng, cũng là lúc nhiều mảnh ghép ký ức về lịch sử dân tộc không còn cơ hội được kể lại.

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

(GLO)- Trước đây, Lộ Diêu (phường Hoài Nhơn Đông) như một thế giới tách biệt với bên ngoài. Ðặc trưng địa hình và cuộc sống của người dân nơi đây được đúc kết qua câu: “Lộ Diêu một biển ba đèo - Gian nan đã vượt, khó nghèo đã qua”.

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Không ít những đồng đội chung chiến hào những ngày khói lửa, sau ngày hòa bình vì nhiều lý do, họ đã không gặp lại hoặc chưa gặp lại nhau. Những đồng đội cùng quê may mắn là ít nhất mỗi năm lại được gặp nhau vào dịp kỷ niệm ngày nhập ngũ.

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

(GLO)- Luôn xem kỷ vật chiến trường là “gia tài”, song Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Nhương (SN 1948, trú phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) vẫn quyết định hiến tặng, như lời nhắn gửi đến thế hệ sau về những ngày cả đất nước gian khổ đấu tranh vì độc lập dân tộc.

Làng xưa nay đã đổi thay

Làng xưa nay đã đổi thay

(GLO)- Sau khi về định cư ở vùng đất mới, cuộc sống của người dân 4 làng Plei Pông, Kinh Pêng, Plei Trớ và Plei Hek thuộc xã Chư A Thai (là các làng căn cứ cách mạng trong 2 cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ, còn gọi là 4 làng Ðồn) đã có nhiều đổi thay rõ nét.

Mang con dấu đến bản

Mang con dấu đến bản

Hai đứa con đã 15 và 13 tuổi, nhưng lần đầu tiên, vợ chồng anh Moong Văn Phong mới đi làm khai sinh cho con khi Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Nhôn Mai (Nghệ An) mang con dấu đến tận bản để làm thủ tục cho dân.

Những dáng lính vùng biên

Những dáng lính vùng biên

(GLO)- Tôi gặp những người lính trên những chuyến tàu tuần tra ngoài khơi xa, giữa những hải trình dọc dài duyên hải đồng hành, làm chỗ dựa bảo vệ ngư dân và giữ gìn an ninh trật tự trên biển quê hương; gặp họ giữa những vùng biên giới Campuchia heo hút đầy nắng gió.

Ruổi rong đời chăn vịt

Ruổi rong đời chăn vịt

(GLO)- Sau mỗi mùa gặt, những cánh đồng lúa ở các xã An Lương, An Hòa, An Vinh, Tuy Phước… lại rộn ràng bởi đàn vịt hàng nghìn con tìm về kiếm ăn. Gắn với đàn vịt, những người chăn vịt miệt mài rong ruổi qua nhiều cánh đồng, lấy mùa gặt làm nhịp mưu sinh.

Trầm tích sông Ba

Trầm tích sông Ba

(GLO)- Sông Ba đoạn qua xã Ia Dreh (tỉnh Gia Lai) mùa khô, vài con thuyền đánh cá nằm gối đầu nghỉ ngơi trên những doi cát. Chiều xuống, từ những bến sông, người dân vẫn ra tắm mát dù nước cạn tới mức có thể lội ra giữa dòng.

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

(GLO)- Sau nhiều năm vượt biên, cư trú bất hợp pháp tại Thái Lan, 5 người Việt quê Gia Lai đã bị Cảnh sát Thái Lan bắt giữ và trục xuất về nước. Trở về đoàn tụ với gia đình, họ mang theo ký ức buồn đau về những tháng ngày sống chui lủi, thiếu thốn, bệnh tật nơi đất khách quê người.