Chiêu trò “việc nhẹ, lương cao”: Vỏ bọc tội phạm mua bán người - Kỳ cuối: Cùng ngăn chặn tội ác

Chủ động kiểm soát, siết chặt từ gốc

Nhằm chủ động kiểm soát, phòng ngừa và ngăn chặn từ sớm, từ xa hoạt động của tội phạm mua bán người, Công an tỉnh đã, đang triển khai đồng bộ nhiều biện pháp nghiệp vụ rà soát địa bàn, đối tượng, nắm chắc tình hình và quản lý chặt chẽ những khu vực, tuyến, địa bàn có nguy cơ cao, đặc biệt là các xã giáp biên giới Campuchia như Ia Dom, Ia Chia, Ia Pnôn, Ia Púch, Ia Mơ, Ia O, Ia Nan nhằm ngăn chặn các đối tượng lợi dụng đưa người sang bên kia biên giới.

Thượng tá Nguyễn Ngọc Lâm-Trưởng Phòng Cảnh sát hình sự (Công an tỉnh)- thông tin: “Phòng Cảnh sát hình sự rà soát, lập danh sách và thường xuyên nắm tình hình các văn phòng đại diện trên địa bàn tỉnh có chức năng đưa công dân xuất khẩu lao động sang nước ngoài; các trung tâm bảo trợ xã hội và nuôi dưỡng trẻ em - nơi các đối tượng tội phạm thường nhắm đến, nhằm kịp thời phát hiện sớm dấu hiệu nghi vấn, không để hình thành đường dây, tụ điểm liên quan đến mua bán người, góp phần giữ vững ANTT ngay từ cơ sở”.

Toàn tỉnh hiện có hơn 1.200 cơ sở lưu trú và 370 cơ sở karaoke, đây là loại hình tiềm ẩn nguy cơ bị lợi dụng cho hoạt động mua bán người. Trước thực tế đó, lực lượng Công an đã, đang chủ động rà soát, lập danh sách quản lý các cơ sở kinh doanh dịch vụ nhạy cảm như karaoke, massage, lưu trú; kịp thời phát hiện, xử lý khi có dấu hiệu “mua bán người” hoặc “mua bán người dưới 16 tuổi”. Đồng thời, Công an các phường, xã tăng cường kiểm soát hoạt động môi giới việc làm, xuất khẩu lao động, kiên quyết ngăn chặn các tổ chức trá hình lừa đảo, đưa người ra nước ngoài trái phép.

Tại phường Quy Nhơn, nơi tập trung nhiều cơ sở kinh doanh dịch vụ nhạy cảm, lực lượng Công an chú trọng vận động các chủ cơ sở ký cam kết thực hiện nghiêm quy định ANTT đối với loại hình kinh doanh dịch vụ có điều kiện về ANTT.

Theo thượng tá Võ Thép Trường Sơn-Trưởng Công an phường Quy Nhơn, khi mở cơ sở kinh doanh, hầu hết chủ cơ sở đều hướng tới mục tiêu lợi nhuận. Tuy nhiên, nếu thiếu hiểu biết pháp luật hoặc buông lỏng quản lý, các cơ sở này rất dễ bị các đối tượng lợi dụng làm nơi hoạt động phạm tội như che giấu, môi giới hoặc thực hiện hành vi mua bán người.

Vì vậy, lực lượng Công an luôn chú trọng công tác tuyên truyền, vận động để chủ cơ sở nâng cao nhận thức, không tiếp tay cho tội phạm. “Chúng tôi thường xuyên nhắc nhở, hướng dẫn chủ cơ sở kinh doanh có điều kiện về ANTT hiểu rõ trách nhiệm của mình trong việc chấp hành quy định pháp luật, vừa kinh doanh đúng hướng, vừa góp phần giữ gìn ANTT, không vì lợi nhuận mà bất chấp vi phạm pháp luật”-Thượng tá Sơn nói.

Trong khi đó, phường Quy Nhơn Nam có hơn 200 cơ sở kinh doanh có điều kiện về ANTT như nhà nghỉ, khách sạn, karaoke. Công an phường đã đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn các chủ cơ sở cài đặt và sử dụng phần mềm ASM trong quản lý khách lưu trú.

Hệ thống này giúp thông tin tạm trú được cập nhật “đúng, đủ, sạch, sống”, hỗ trợ lực lượng chức năng nắm chắc tình hình dân cư và kịp thời phát hiện dấu hiệu vi phạm. Đồng thời, Công an phường yêu cầu chủ các cơ sở ký cam kết không lợi dụng kinh doanh để bán dâm, kích dục, tổ chức hoặc môi giới mại dâm, mua bán người và các hành vi vi phạm pháp luật khác.

Bà Phạm Thị Thu Hà-chủ một nhà nghỉ tại phường Quy Nhơn Nam-chia sẻ: “Chúng tôi ý thức rõ việc chấp hành quy định pháp luật không chỉ đảm bảo cho hoạt động kinh doanh an toàn, lâu dài mà còn góp phần giữ gìn ANTT. Hằng ngày khi có khách lưu trú, chúng tôi đều khai báo với Công an phường để quản lý theo dõi, kịp thời phát hiện các đối tượng tội phạm lợi dụng ẩn náu hoặc hoạt động phạm tội”.

Nhân rộng “lá chắn” cộng đồng

Một trong những biện pháp trọng tâm phòng ngừa mua bán người là tuyên truyền, giáo dục pháp luật để người dân nhận thức rõ bản chất, thủ đoạn và hậu quả của loại tội phạm này, qua đó nâng cao cảnh giác, nhận diện các chiêu dụ “việc nhẹ, lương cao”.

Tại xã Ia Pa, nơi hơn 68% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số, Công an xã chủ động phối hợp với các hội, đoàn thể triển khai tuyên truyền pháp luật bằng nhiều hình thức linh hoạt, phù hợp từng nhóm đối tượng. Theo trung tá Phạm Quang Long, Trưởng Công an xã Ia Pa, nhận thức pháp luật của một bộ phận người dân còn hạn chế, dễ bị tác động bởi thông tin sai lệch, đặc biệt là các chiêu dụ “việc nhẹ, lương cao”. Do đó, lực lượng Công an không chỉ tuyên truyền đại trà mà còn tổ chức các buổi tuyên truyền cá biệt cho thanh thiếu niên tại các thôn, làng, giúp họ nhận diện thủ đoạn, nâng cao cảnh giác và chủ động phòng ngừa vi phạm từ sớm.

Không dừng ở tuyên truyền, nhiều địa phương đã gắn công tác phòng, chống mua bán người với các chương trình phát triển KT-XH. Xã Ia Mơ là ví dụ. Ở đây, nội dung phòng, chống tội phạm nói chung và các chiêu thức của bẫy “việc nhẹ, lương cao” được lồng ghép vào các chương trình xóa đói giảm nghèo, tạo việc làm, xuất khẩu lao động hợp pháp.

Ông Trần Quyết Thắng-Chủ tịch UBND xã Ia Mơ-chia sẻ: “Chúng tôi hỗ trợ thanh niên học nghề, khởi nghiệp, tạo sinh kế bền vững. Khi có việc làm ổn định, người dân không còn bị hấp dẫn bởi những lời mời gọi “việc nhẹ, lương cao” đầy rủi ro”.

Theo bà Hồ Mỹ Ngọc Chân-Trưởng Phòng Nghiệp vụ 2 (Sở Tư pháp), thời gian qua, thông qua Ngày hội “Công dân với pháp luật”, Sở Tư pháp phối hợp với các phường, xã trên địa bàn tỉnh tổ chức tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật cho ĐVTN và hội viên nông dân, phụ nữ, CCB. Qua đó, kịp thời phổ biến các quy định pháp luật mới được ban hành, trang bị kiến thức pháp luật và nâng cao ý thức tôn trọng, chấp hành pháp luật cho người dân.

“Đối với các buổi tuyên truyền ở những địa phương thuộc vùng sâu, vùng xa, khu vực gần biên giới, chúng tôi tập trung lồng ghép nội dung về bảo vệ dữ liệu cá nhân và phòng, chống mua bán người để người dân hiểu, chấp hành; không rơi vào bẫy của tội phạm mua bán người”, bà Chân cho hay.

Cùng với các cấp, ngành, Tỉnh đoàn Gia Lai cũng đã chủ động triển khai nhiều hoạt động hỗ trợ thanh niên lập nghiệp, khởi nghiệp. Toàn tỉnh hiện có 932 tổ vay vốn ủy thác qua kênh Đoàn Thanh niên với hơn 40.000 hộ vay, tổng dư nợ đạt trên 2.304 tỷ đồng. Riêng từ đầu năm đến nay, Ban Thường vụ Tỉnh đoàn đã giải ngân 4 dự án và hỗ trợ không hoàn lại 2 dự án từ Quỹ Thanh niên Gia Lai và Quỹ Quốc gia về việc làm, tổng trị giá 870 triệu đồng.

Theo anh Đỗ Đức Thanh-Phó Bí thư Thường trực Tỉnh đoàn, công tác đồng hành, hỗ trợ thanh niên được triển khai ngày càng thực chất. “Ngày 1-6, Tỉnh đoàn ra mắt Hội đồng tư vấn, hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp giai đoạn 2025-2030, nhằm kết nối nguồn lực, đồng hành cùng thanh niên. Đồng thời, phối hợp các sở, ngành tổ chức phiên giao dịch việc làm, workshop hướng nghiệp, hỗ trợ vốn và sinh kế, giúp thanh niên khó khăn ổn định việc làm, hiện thực hóa ý tưởng khởi nghiệp”-anh Thanh chia sẻ.

Phòng, chống mua bán người không còn là nhiệm vụ riêng của lực lượng chức năng, mà là trách nhiệm của cả cộng đồng. Khi mỗi cá nhân hiểu rõ nguy cơ, nhận diện được thủ đoạn và chủ động tự bảo vệ, đó chính là “lá chắn mềm” hữu hiệu nhất.

Ông Mai Văn Cường-Phó Trưởng phòng Công tố và Kiểm sát điều tra, kiểm sát xét xử sơ thẩm án hình sự về trật tự xã hội (Viện KSND tỉnh), nhấn mạnh: “Muốn đẩy lùi tội phạm mua bán người, phải bắt đầu từ nhận thức. Khi người dân hiểu luật, hiểu thủ đoạn của tội phạm và luôn cảnh giác, thì mọi chiêu trò dụ dỗ, lừa gạt sẽ tự khắc bị hóa giải”.

Và khi ý thức tự bảo vệ được thắp lên trong từng người, từng gia đình, xã hội mới thật sự khép lại cánh cửa của tội phạm mua bán người.