Chiếc tivi của một thời

Bây giờ không còn cảnh xem tivi tập thể nữa nhưng ký ức về những chiếc tivi một thời vẫn như một thước phim sống động, nhè nhẹ trôi về mỗi lần tôi nhớ lại
Năm 1989, làng tôi có chiếc tivi đầu tiên của nhà ông Thiệng. Ông Thiệng là tài xế của một cơ quan nhà nước, ông thường cùng những người bạn lái ôtô vào miền Nam mua xe máy về quê bán. Trong làng, ông là người đầu tiên có xe máy và cũng là người đầu tiên có tivi.
Cả làng chỉ có một chiếc
Chiếc tivi đen trắng để ở thềm nhà, mỗi lần mở ra là cả làng kéo đến xem chật sân. Hôm nào trời mưa thì xem trong nhà. Tivi của ông Thiệng "phục vụ" dân làng tôi được một thời gian thì phải bán vì người xem đông quá. Không chỉ người trong làng mà người ngoài làng cũng đến. Làng bên chưa có chiếc tivi nào nên người ta xem tivi nhà ông Thiệng như là "địa chỉ văn hóa" của cả mấy làng.
Đến giữa năm 1990 thì nhà ông Vượng, ở đằng sau nhà ông Thiệng, cũng mua một chiếc tivi. Trước đó, nhà ông Thiệng là trung tâm thì nay đến lượt nhà ông Vượng thu hút người xem chật cả sân và chật cả nhà. Ông Vượng là người dễ tính nên cứ cho bà con xem thoải mái.

Chiếc tivi đen trắng của những ngày đã xa
Chiếc tivi đen trắng của những ngày đã xa
Xem được một dạo thì nhà ông Vượng cũng chịu hết nổi. Vườn nhà ông trơ trụi vì bị giẫm đạp và phá hoại, không còn được mấy trái cây nguyên. Cực chẳng đã, ông phải hạn chế người xem bằng cách thu tiền.
Con trai ông ngáng cổng bằng một đoạn tre, hễ có ai đến thì phải bỏ ra 200 đồng mới được vào. Mỗi đêm xem tivi, nhà ông cũng thu được một khoản tiền kha khá. Tuy nhiên, không phải ai cũng sẵn tiền. Có người luôn có 200 đồng trong túi quần để đưa nhưng cũng có người không có tiền mà lại muốn vào xem. Vậy là phải tìm cách. Một là ngồi bên cạnh gây cảm tình với người canh cổng một lúc rồi cũng được vào. Hai là đi tắt lối nhà hàng xóm. Cách đi tắt hơi mạo hiểm vì nếu lỡ chủ nhà nhìn thấy nói cho vài câu thì xấu hổ. Tuy nhiên, cũng ít khi chủ nhà bắt gặp, mà có gặp thì cũng làm lơ cho qua.
Lần nọ có mấy người là dân thành phố về quê chơi. Ở quê hơn chục ngày cũng có lúc chán mà nhà người thân nơi mình ở thì lại chẳng có tivi. Vậy là mấy người dân thành phố tìm đến nhà ông Vượng xem tivi cho đỡ buồn. Khi nhìn thấy cảnh thu tiền thì họ không nhịn được cười. Xem được một lúc thì họ ra về, khi về họ nói với nhau:
- Xem tivi mà cũng mất tiền, lần đầu tiên tôi nhìn thấy.
Năm 1993, làng tôi có thêm vài chiếc tivi nữa, khi đó xóm khác cũng đã có nên mỗi gia đình có tivi cũng chỉ quy tụ khoảng vài chục người xem là nhiều.
Tivi mượn của cơ quan và những hiểu lầm
Tôi vào bộ đội năm 1993. Ban đêm không có tivi để xem. Cả tiểu đoàn chỉ có mỗi chiếc để ở nhà chỉ huy tiểu đoàn, chiến sĩ không được bỏ nhiệm vụ trực gác để xem tivi. Năm 1996, tôi ra quân. Tôi sống ở khu tập thể đài phát thanh một tỉnh miền Trung với anh tôi để ôn thi vào đại học. Khi này, anh tôi chưa vợ, hai anh em cũng không có tivi. Muốn xem thì phải vào xem tivi tập thể của đài.
Phòng xem tivi tập thể của đài có một chiếc tivi ít khi có người xem nên anh tôi mượn về phòng mình dùng tạm. Xem được một thời gian thì cơ quan đòi lại. Anh tôi cố gắng tằn tiện để mua một chiếc tivi màu. Lúc này, nhà chị Hạnh hàng xóm vẫn chưa có tivi. Ở phòng bảo vệ cũng có một chiếc nhưng chị Hạnh lại hay sang nhà anh tôi xem. Chị Hạnh là giáo viên trường cao đẳng, chồng là anh Chương - kỹ thuật viên của đài. Khi đó, hai vợ chồng mới cưới chưa có con.

Cảnh quây quần đông đúc xem tivi đen trắng nay chỉ còn là kỷ niệm Ảnh: PINTEREST - MINH CHÂU - A.FAMILY
Cảnh quây quần đông đúc xem tivi đen trắng nay chỉ còn là kỷ niệm. Ảnh: PINTEREST - MINH CHÂU - A.FAMILY
Có lần, đang ngồi xem tivi, tôi bực mình chửi một nhân vật trên tivi rất giống với người tôi ghét ngoài đời. Chị Hạnh lại tưởng là tôi nặng lời với chị nên không xem tivi ở nhà anh tôi nữa. Chị giận tôi mãi. Ngày Tết, chị nấu mì tôm ăn vì lý do gì đó mà không phải vì thiếu thốn. Tôi lại nói:
- Tết là phải ăn bánh chưng mới đúng vị Tết.
Chị Hạnh lại nghĩ là tôi chê chị nghèo nên lại giận tôi tiếp. Thực ra, tôi còn nghèo hơn chị vì tôi còn đang đi học. Tôi đâu có ý chê bai gì chị mà chỉ buột miệng nói vậy thôi.
Trước đó, chiếc tivi mà anh tôi mượn của cơ quan cũng gây ra một xích mích nhỏ. Do anh tôi mượn hơi lâu nên anh trưởng phòng hành chính mới nặng lời với anh tôi. Khi trả tivi thì anh bảo vệ đến lấy theo sự chỉ đạo của anh trưởng phòng. Anh bảo vệ sợ mất lòng anh tôi bèn nói với tôi:
- Nói với anh mày là tao lấy tivi vì anh T. chỉ đạo chứ tao không tự ý đâu nha.
Xem tivi ở ký túc xá sinh viên
Năm 1997, tôi vào đại học. Ở nhà trọ chẳng có tivi riêng mà phải xem nhờ của chủ nhà. Năm sau (1998), tôi vào ký túc xá 135B Trần Hưng Đạo (quận 1, TP HCM) ở. Từ lầu 2 đến lầu 6 chỉ có 2 chiếc tivi ở phòng xem tập thể. Tivi thì nhiều kênh. Có khi chỉ vì người đòi xem kênh này, người đòi xem kênh khác mà cãi nhau. Tuy nhiên, phần lớn là người xem ngồi với nhau rất hòa thuận. Có lần tivi chiếu phim "Ngã ba Đồng Lộc", những người ngồi xem hầu như chưa bao giờ nghe tiếng vùng Nghệ - Tĩnh trên tivi nhưng lại rất thích các lời thoại bằng tiếng Hà Tĩnh của bộ phim này. Họ tỏ ra hứng thú thấy rõ bằng những lời bình phẩm:
- Tiếng nói nghe rất thích. Phim rất hay.
Lần khác, tivi chiếu phim về cuộc đời Bác Hồ, rất nhiều người xem đã xúc động bồi hồi, cảm phục và yêu thương Bác vô vàn, mỗi người đều tự nhủ lòng phải gắng học tập, sống cho xứng đáng là thanh niên con cháu Bác Hồ.

Cảnh quây quần đông đúc xem tivi đen trắng nay chỉ còn là kỷ niệm Ảnh: PINTEREST - MINH CHÂU - A.FAMILY
Cảnh quây quần đông đúc xem tivi đen trắng nay chỉ còn là kỷ niệm. Ảnh: PINTEREST - MINH CHÂU - A.FAMILY
Nhiều lần, đài truyền hình phát trực tiếp cuộc thi "Tiếng hát truyền hình" thu hút sinh viên chen nhau xem chật cả phòng. Những âm thanh của cuộc thi khi MC giới thiệu thành phần ban giám khảo, thí sinh dự thi, dù đã xa hơn 20 năm, nay vẫn còn văng vẳng trong tôi.
Chiếc tivi ở ký túc xá là một phần không thể thiếu của cuộc đời sinh viên. Nhớ những buổi xem chương trình "Gặp nhau cuối tuần", sinh viên xem rất đông và cười ầm ĩ. Những buổi chiếu phim "Tây du ký" cũng có nhiều người xem. Những bộ phim chúng tôi được xem trên tivi của ký túc xá thời sinh viên như "Mùa lá rụng trong vườn", "Cầu sông Kwai", "Giao thời" đến bây giờ tôi vẫn còn nhớ.
Năm 2001, tôi về quê sau 8 năm xa cách. Lúc này quê tôi đã có nhiều tivi, ít nhất mỗi nhà một chiếc. Bây giờ không còn cảnh xem tivi tập thể nữa nhưng ký ức về những chiếc tivi một thời vẫn như thước phim nhè nhẹ trôi về trong tôi mỗi lần nhớ lại. 
Tivi không remote, nói oang oang
Nói thêm về chiếc tivi mượn cơ quan của anh tôi. Nó là chiếc tivi 21 inch, tiếng rất to. Khi mới mượn về vì không có remote (điều khiển từ xa) để chỉnh nhỏ âm thanh nên nó nói oang oang khiến mấy nhà hàng xóm rất khó chịu, nhất là nhà anh Tuấn vì vợ chồng anh đã có tivi nên không cần xem nhờ nhà hàng xóm. Anh em tôi thường xem đến khuya nên âm thanh của nó làm hàng xóm cũng phải ngủ muộn như anh em tôi. Xem được một tháng thì anh tôi mượn được remote về mở nhỏ lại. Chiếc tivi đó ở lại nhà anh tôi được 3 tháng thì cơ quan lấy về.
(*) Ghi theo lời kể của anh Phan Xuân Hậu
NGUYỄN HUẾ (*) (NLĐO)

Các tin khác

Trường mới ở vùng biên

Trường mới ở vùng biên

(GLO)- Gần một tháng sau lễ khai giảng năm học 2026 - 2027, thầy và trò tại 7 trường phổ thông nội trú Tiểu học và THCS trên tuyến biên giới của tỉnh Gia Lai đang từng bước ổn định nền nếp dạy học.

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Bí ẩn giếng cổ ở xã đảo Đà Nẵng

Giữa vùng biển đảo quanh năm nắng gió, nơi từng giọt nước ngọt quý hơn vàng, hai giếng cổ dưới chân núi Bàn Than ở Tam Hải vẫn trong veo, mát lành qua hàng trăm năm. 

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

(GLO)- Hai lần đổi tàu với gần 3 giờ từ Busan đưa chúng tôi đến Jeonju - thủ phủ và là thành phố cổ yên bình của tỉnh Jeollabuk-do. 24 giờ ở đây đủ để nhận ra sức hấp dẫn của một vùng đất biết giữ gìn ký ức, chăm chút từng góc phố và biến những giá trị truyền thống thành sức hút du lịch.

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 1: Phủ Sơn Quảng vực thị

(GLO)- L.T.S: “Những ngày ở xứ Kim Chi” là ghi chép của tác giả Đoàn Minh Phụng trong hành trình qua Busan, Jeonju và Seoul. Hơn một chuyến đi, loạt bài còn gợi mở những suy ngẫm về cách người Hàn gìn giữ văn hóa, tổ chức du lịch, xây dựng nếp sống văn minh và mở rộng giao lưu với Việt Nam.

Đất Vua xứ Rượu…

Đất Vua xứ Rượu…

(GLO)- Những ngày đầu thu, khi cái nắng miền Trung đã bớt gay gắt, những cơn mưa bắt đầu ghé qua nhiều hơn, đất trời xứ An Nhơn cũng dịu lại. Lúc đầy lúc vơi, sông Côn vẫn lặng lẽ chảy qua những xóm làng, mang theo phù sa và câu chuyện của một vùng đất từng là kinh đô. 

Về nơi cuối nguồn sông Lại

Về nơi cuối nguồn sông Lại

(GLO)- Ở nơi dòng Lại Giang khép lại hành trình để hòa vào Biển Ðông, sông - đồng - rừng - biển cùng hiện diện trong một không gian sống đặc biệt. Ðó là vùng đất Hoài Nhơn Ðông.

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Món quà nhỏ nối dài lòng tốt

Mỗi lần nấu cơm cho gia đình, chị Trương Thị Phượng lại chuẩn bị thêm một, hai suất. Hôm nay, trong những chiếc hộp được xếp ngay ngắn là cơm trắng, khoai tây xào, gà xào và canh nóng. Chị chụp lại phần cơm, đăng lên nhóm “Cho tặng đồ miễn phí tại Hà Nội”, rồi chờ người cần đến nhận.

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Vườn quốc gia Chư Yang Sin có 'nữ tướng rừng xanh'

Hơn 16 năm gắn bó với Vườn quốc gia Chư Yang Sin, Hoàng Thị Hương là một trong số ít nữ kiểm lâm của đơn vị. Chị gắn bó với nghề không để chứng minh mình mạnh mẽ, mà bởi đó là công việc chị đã chọn.

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

Dệt màu xanh ấm no trên miền biên viễn

(GLO)- Hơn 41 năm có mặt trên tuyến biên giới phía Tây của Tổ quốc, Binh đoàn 15 đã biến vùng đất cằn cỗi, đầy tàn tích chiến tranh thành vườn cao su, cà phê bạt ngàn.

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

Nghề xưa vẫn chảy bên dòng sông Côn

(GLO)- Bên dòng sông Côn, đoạn chảy qua thôn Kiên Mỹ (xã Tây Sơn, tỉnh Gia Lai) từ lâu đã hình thành những xóm nghề gắn với đời sống người dân như làm đậu khuôn, giá đỗ, bún, bánh tráng, các loại bánh truyền thống, trồng rau... 

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Phía sau đầu sóng Trường Sa

Bán đảo Cam Ranh nắng gió có một khu đô thị đặc biệt mang tên Khu đô thị Căn cứ quân sự Cam Ranh (Khánh Hòa). Sau những ô cửa bình yên nơi đây là mái ấm của các gia đình quân nhân, trong đó có những người vợ đang ngày ngày thay chồng chăm lo tổ ấm, khi các anh làm nhiệm vụ nơi đầu sóng Trường Sa.

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Thầy tôi là nhà cách mạng làm thơ

Tôi gọi cha tôi bằng 'thầy' vì ông cụ muốn tôi nhớ lại gốc gác của mình từ một làng nào đó ở đất Nghệ An. Người Bắc hay gọi cha là thầy, mẹ là u. Bên nội tôi là người di dân, vào Quảng Ngãi từ mấy trăm năm trước.

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

Lưu giữ ký ức thời hoa lửa bằng công nghệ

(GLO)- Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ. Những người trực tiếp đi qua những năm tháng khốc liệt ấy, nay đều đã ở tuổi xế chiều. Nhưng thời gian không chờ đợi ai. Khi những nhân chứng dần vắng bóng, cũng là lúc nhiều mảnh ghép ký ức về lịch sử dân tộc không còn cơ hội được kể lại.

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

Lộ Diêu vươn mình từ gian khó

(GLO)- Trước đây, Lộ Diêu (phường Hoài Nhơn Đông) như một thế giới tách biệt với bên ngoài. Ðặc trưng địa hình và cuộc sống của người dân nơi đây được đúc kết qua câu: “Lộ Diêu một biển ba đèo - Gian nan đã vượt, khó nghèo đã qua”.

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Tìm nhau giữa hòa bình - Kỳ 1: Cô y tá và vết sẹo trên đầu

Không ít những đồng đội chung chiến hào những ngày khói lửa, sau ngày hòa bình vì nhiều lý do, họ đã không gặp lại hoặc chưa gặp lại nhau. Những đồng đội cùng quê may mắn là ít nhất mỗi năm lại được gặp nhau vào dịp kỷ niệm ngày nhập ngũ.

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

“Viết tiếp câu chuyện hòa bình” từ kỷ vật chiến trường

(GLO)- Luôn xem kỷ vật chiến trường là “gia tài”, song Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Nhương (SN 1948, trú phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) vẫn quyết định hiến tặng, như lời nhắn gửi đến thế hệ sau về những ngày cả đất nước gian khổ đấu tranh vì độc lập dân tộc.

Làng xưa nay đã đổi thay

Làng xưa nay đã đổi thay

(GLO)- Sau khi về định cư ở vùng đất mới, cuộc sống của người dân 4 làng Plei Pông, Kinh Pêng, Plei Trớ và Plei Hek thuộc xã Chư A Thai (là các làng căn cứ cách mạng trong 2 cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ, còn gọi là 4 làng Ðồn) đã có nhiều đổi thay rõ nét.

Mang con dấu đến bản

Mang con dấu đến bản

Hai đứa con đã 15 và 13 tuổi, nhưng lần đầu tiên, vợ chồng anh Moong Văn Phong mới đi làm khai sinh cho con khi Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Nhôn Mai (Nghệ An) mang con dấu đến tận bản để làm thủ tục cho dân.

Những dáng lính vùng biên

Những dáng lính vùng biên

(GLO)- Tôi gặp những người lính trên những chuyến tàu tuần tra ngoài khơi xa, giữa những hải trình dọc dài duyên hải đồng hành, làm chỗ dựa bảo vệ ngư dân và giữ gìn an ninh trật tự trên biển quê hương; gặp họ giữa những vùng biên giới Campuchia heo hút đầy nắng gió.

Ruổi rong đời chăn vịt

Ruổi rong đời chăn vịt

(GLO)- Sau mỗi mùa gặt, những cánh đồng lúa ở các xã An Lương, An Hòa, An Vinh, Tuy Phước… lại rộn ràng bởi đàn vịt hàng nghìn con tìm về kiếm ăn. Gắn với đàn vịt, những người chăn vịt miệt mài rong ruổi qua nhiều cánh đồng, lấy mùa gặt làm nhịp mưu sinh.

Trầm tích sông Ba

Trầm tích sông Ba

(GLO)- Sông Ba đoạn qua xã Ia Dreh (tỉnh Gia Lai) mùa khô, vài con thuyền đánh cá nằm gối đầu nghỉ ngơi trên những doi cát. Chiều xuống, từ những bến sông, người dân vẫn ra tắm mát dù nước cạn tới mức có thể lội ra giữa dòng.

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

Ký ức buồn đau của những người lầm đường lạc lối

(GLO)- Sau nhiều năm vượt biên, cư trú bất hợp pháp tại Thái Lan, 5 người Việt quê Gia Lai đã bị Cảnh sát Thái Lan bắt giữ và trục xuất về nước. Trở về đoàn tụ với gia đình, họ mang theo ký ức buồn đau về những tháng ngày sống chui lủi, thiếu thốn, bệnh tật nơi đất khách quê người.