Không còn là 'hồi chuông cảnh tỉnh' mà đã 'báo động đỏ'

Tầm mức của vấn đề không dừng ở “hồi chuông cảnh tỉnh” mà là báo động đỏ về đạo đức nhà giáo hiện nay.
Mới đây, tại hội nghị tổng kết 10 năm trường phổ thông dân tộc nội trú, khi đề cập vụ hiệu trưởng Trường PTDTNT Thanh Sơn (Phú Thọ) bị tố xâm hại tình dục hàng loạt nam sinh, Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Phùng Xuân Nhạ nhấn mạnh, để xảy ra vụ việc như thế này là “rất đau lòng”. “Đây là một hồi chuông cảnh tỉnh về đạo đức nhà giáo trong các trường nội trú”. Bộ trưởng khẳng định.[1]
Quả thực đây là chuyện đau lòng mà bất cứ ai cũng phẫn nộ nếu nó xảy ra. Nhưng cũng xin có đôi điều lạm bàn.
Vấn đề đạo đức nhà giáo không còn bó hẹp trong phạm vi “trường nội trú”, bởi lẽ chuyện ông Đinh Bằng My xâm hại tình dục học sinh không còn là “trường hợp cá biệt”. Và vì thế, tầm mức của vấn đề không dừng ở “hồi chuông cảnh tỉnh” mà là báo động đỏ về đạo đức nhà giáo hiện nay. 
Trường dân tộc nội trú huyện Thanh Sơn
Trường dân tộc nội trú huyện Thanh Sơn
Công tác trong ngành đã lâu, nhưng tôi có cảm giác chưa bao giờ, ngành giáo dục xảy ra dồn dập những vụ việc tiêu cực khiến dư luận bức xúc, phẫn nộ, ảnh hưởng nghiêm trọng đến hình ảnh người thầy như năm 2018 này.
Thống kê sơ bộ, từ đầu năm 2018 đến nay, đã có hơn một chục vụ thầy cô giáo, hoặc là xâm hại tình dục, hoặc là bạo hành học sinh bị phanh phui trên báo chí và mạng xã hội.
Đó là các vụ mang tính chất bạo hành như vụ thầy giáo ở Phú Nhuận (TP.HCM) nhục mạ học sinh, vụ cô giáo ở Hải Phòng bắt học sinh uống nước giẻ lau bảng, vụ cô giáo trường THCS Thị trấn Vân Đình (Hà Nội) tát học sinh chảy máu miệng, gãy răng, vụ 231 cái tát ở trường THCS Duy Ninh (Quảng Bình), vụ cô giáo ép học sinh tát bạn 50 cái ở trường tiểu học Quang Trung (Hà Nội), v.v…
Các vụ xâm hại tình dục học sinh gây chấn động dư luận: Vụ Nguyễn Quang Chung (giáo viên trường tiểu học Zơ Nông, Nam Giang, Quảng Nam vừa bị kết án 24 năm tù giam về 2 tội Dâm ô trẻ em và Hiếp dâm trẻ em), vụ thầy T.C.D ép 12 nữ sinh làm chuyện đồi bại trong các giờ học ở trường T.X (Huyện Hóc Môn, TP HCM); vụ Nguyễn Đình Lê, giáo viên Trường tiểu học An Thượng A, (Hoài Đức, Hà Nội)  dâm ô với hàng loạt học sinh, và vừa mới đây là vụ hiệu trưởng Đinh Bằng My, v.v…  
Với những ví dụ như thế, đủ để coi vấn đề đạo đức nhà giáo (sự tha hóa) đã đến mức báo động đỏ. Nếu không nhìn thẳng vào sự thật, “đau đầu” để có giải pháp và hành động đúng đắn, kịp thời mà chỉ “đau lòng” thì chuyện bạo hành, xâm hại học sinh sẽ chưa dừng lại.
Mặt khác, tôi đồng ý với Bộ trưởng “Trường hợp này (vụ ông Đinh Bằng My – người viết chú thích) cần lên án và pháp luật phải xử lý nghiêm” nhưng không tán thành khi Bộ trưởng nói “Tuy nhiên, ngành giáo dục, nếu chỉ dừng lại ở đó, là chưa đủ, bởi đi từ gốc, bản thân học sinh phải được giáo dục giới tính tốt, có kỹ năng phòng chống xâm hại. Chính học sinh phải là người tự bảo vệ mình”.[2]
Thì đấy, trường PTDTNT Thanh Sơn đã từng tổ chức chương trình “Ngoại khóa phòng chống xâm hại trẻ em năm 2018”. Trong chương trình ngoại khóa đó, chẳng phải ông Đinh Bằng My đã có phần hùng biện rất “thuyết phục” về nạn xâm hại tình dục trẻ em sao? Đó chính là bằng chứng sinh động về sự giả dối, vấn đề nhức nhối nhất đang hiện hữu trong môi trường giáo dục hiện nay.
Theo thông tin báo chí, để thực hiện hành vi dâm ô, ông My thường xuyên cho thầy cô giáo trong trường gọi học sinh lên phòng làm việc của mình. Vậy mà, hai phó hiệu trưởng cùng chủ tịch công đoàn nhà trường cũng như các thầy cô khác đều khẳng định không biết chuyện này?
Trong môi trường giáo dục mà người lớn - những thầy cô giáo - đều im lặng làm ngơ trước cái xấu của lãnh đạo, còn hiệu trưởng thì đe dọa, liệu các em học sinh có “tự bảo vệ” nổi mình?
Bộ trưởng hẳn còn nhớ cách ứng xử của Ban giám hiệu trường THCS Duy Ninh về vụ học sinh nhận 231 cái tát? Họ đã làm cái việc vô tiền khoáng hậu đó là phát phiếu “điều tra” theo kiểu trấn áp tinh thần, ép 23 em học sinh lớp 6.2 trả lời 19 câu hỏi nhằm mục đích “biến chuyện to thành chuyện nhỏ, chuyện nhỏ thành như không” chỉ để níu giữ cái danh “trường chuẩn quốc gia”.
Những đứa trẻ chưa thành niên liệu có thể “tự bảo vệ mình” trước những người thầy ở vị trí nắm quyền lực lớn nhất trong nhà trường như Sầm Đức Xương, Đinh Bằng My…?
Làm gì để giảm thiểu và đi đến chấm dứt tình trạng bạo hành, xâm hại tình dục trong trường học? Đây là câu hỏi lớn xã hội đang đặt ra cho cá nhân Bộ trưởng và lãnh đạo các cấp ngành giáo dục.
Giáo dục có rất nhiều vấn đề cần phải đại phẫu. Cá nhân người viết bài này chỉ ước mong đơn giản: Thầy ra thầy, trò ra trò. Để làm được điều đó, Bộ trưởng và các đồng sự hãy giảm nhẹ tư duy dự án, chăm lo chuyên môn, dành sự quan tâm nhiều hơn đến chuyện dạy - học và đời sống của thầy và trò, loại bỏ những giá trị ảo làm trầm trọng bệnh thành tích như sáng kiến kinh nghiệm, thi giáo viên giỏi, trường chuẩn quốc gia, tỉ lệ thi cử, lên lớp,… giải phóng người thầy khỏi những ràng buộc hành chính vô nghĩa lý để họ toàn tâm toàn ý cho công việc chuyên môn của mình.
Nhà sư phạm nổi tiếng người Nga thế kỷ 19, Usinxki từng khẳng định: “Nhân cách của người thầy là sức mạnh có ảnh hưởng to lớn đối với học sinh, sức mạnh đó không thể thay thế bằng bất kỳ cuốn sách giáo khoa nào, bất kỳ câu chuyện châm ngôn đạo đức, bất kỳ một hệ thống khen thưởng hay trách phạt nào khác”.
Ý thức được điều đó, mong Bộ trưởng hãy “đau đầu” để hành động và kiến tạo, xây dựng môi trường giáo dục trong sạch, lành mạnh chứ đừng dừng lại ở trái tim xúc cảm mà “đau lòng” xót thương!
Nguyễn Duy Xuân (VIE)
------
[1]. Bộ trưởng Giáo dục cảnh tỉnh đạo đức nhà giáo sau vụ dâm ô, Tiền Phong, 18/12/2018.
[2]. Bộ trưởng GD&ĐT: Rất đau lòng vụ học sinh tố bị hiệu trưởng xâm hại, Zing News, 17/12/2018.

Các tin khác

Bảo vệ trẻ em

Bảo vệ trẻ em

(GLO)- UBND tỉnh Gia Lai vừa ban hành kế hoạch thực hiện Chương trình quốc gia về bảo vệ trẻ em và phòng ngừa, giảm thiểu trẻ em lao động trái quy định của pháp luật giai đoạn 2026-2030. 

'Phiếu tín nhiệm' của quốc tế với Việt Nam

'Phiếu tín nhiệm' của quốc tế với Việt Nam

Trong bối cảnh kinh tế - địa chính trị thế giới biến động phức tạp, khó lường, hơn 50 tỉ USD vốn đầu tư nước ngoài mà chúng ta thu hút được trong 9 tháng qua không chỉ lập kỷ lục cao nhất từ trước đến nay mà đó chính là một "phiếu tín nhiệm" của quốc tế dành cho VN.

Giảm áp lực giáo viên, đừng dừng ở chỉ đạo

Giảm áp lực giáo viên, đừng dừng ở chỉ đạo

Giải phóng sức lao động của người thầy, giảm những áp lực không đáng có để nhà giáo đầu tư vào chuyên môn vẫn đang trong tình trạng "trên nóng, dưới lạnh". Bộ thì quyết liệt, giục giã nhưng cơ sở vẫn chưa thấy cần.

Tạo đột phá công nghệ chiến lược

Tạo đột phá công nghệ chiến lược

Thông tin từ Bộ KH-CN cho biết, đến cuối tháng 9, các bộ, ngành đã đề xuất 38 nhiệm vụ công nghệ chiến lược với tổng kinh phí 13.750 tỷ đồng, trong đó nguồn ngoài ngân sách nhà nước đạt 8.860 tỷ đồng, chiếm hơn 64%.

Cơ hội từ không gian tầm thấp

Cơ hội từ không gian tầm thấp

Bộ Chính trị vừa ban hành Kết luận số 99-KL/TW ngày 28.9 về khai thác, quản trị và bảo vệ không gian tầm thấp phục vụ phát triển đất nước trong tình hình mới.

Phân quyền hiệu quả

Phân quyền hiệu quả

Một nền quản trị phân quyền hiệu quả nên được xây dựng trên 3 trụ cột: trao quyền đủ mạnh, bảo đảm nguồn lực tương xứng và buộc trách nhiệm đến cùng.

Chủ động ứng phó với mưa bão

Chủ động ứng phó với mưa bão

(GLO)- Gia Lai chuẩn bị bước vào mùa mưa bão. Theo nhận định của Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, từ nay đến cuối năm 2026, thời tiết còn diễn biến khó lường, cần đề phòng mưa lớn, giông lốc gây ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất, chia cắt, cô lập tại một số khu vực.

Thắng đừng quá lời, thua đừng cay nghiệt!

Thắng đừng quá lời, thua đừng cay nghiệt!

Vị thế của một nền thể thao không được tạo nên bằng những lời tung hô sau chiến thắng, càng không thể được đo bằng những cơn giận dữ sau thất bại. Quan trọng là biết mình đang ở đâu. Khi cuộc chơi khép lại, điều đọng lại cần là sự công bằng.

Quyền tự do ngôn luận và trách nhiệm trong thời đại số

Quyền tự do ngôn luận và trách nhiệm trong thời đại số

Mới đây, lợi dụng sự kiện Hội nghị KOL toàn quốc lần thứ II (KOL Summit 2026) được tổ chức tại Thành phố Hồ Chí Minh, trên một số nền tảng mạng xã hội và trang thông tin tiếng Việt thiếu thiện chí ở nước ngoài xuất hiện nhiều bài viết xuyên tạc, vu khống chính quyền Việt Nam.

“Chia đôi” vỉa hè

“Chia đôi” vỉa hè

(GLO)- Một số phường trên địa bàn tỉnh Gia Lai vừa ra quân kiểm tra, chấn chỉnh trật tự đô thị trên các tuyến đường chính, tập trung xử lý tình trạng lấn chiếm lòng đường, vỉa hè để kinh doanh, buôn bán. 

Để người thầy được quyền chọn lúc rời bục giảng

Để người thầy được quyền chọn lúc rời bục giảng

(GLO)- Sau nhiều năm đứng lớp, điều tôi mong ở một chính sách về tuổi nghỉ hưu của nhà giáo thực ra khá giản dị: người đã mệt có thể được nghỉ; người vẫn còn sức khỏe, còn yêu lớp học thì đừng buộc họ phải rời đi.

Giữ lại 'giấy khai sinh' cho kỳ lân Việt

Giữ lại 'giấy khai sinh' cho kỳ lân Việt

Cánh cửa cải cách đã mở, là cơ sở để chứng thực “giấy khai sinh” cho các startup Việt ngay tại quê nhà và làm nên giá trị của kỳ lân Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Khai thác không gian ngầm, mũi tên trúng nhiều đích

Khai thác không gian ngầm, mũi tên trúng nhiều đích

Phát triển không gian ngầm là một trong những chiến lược quan trọng của TP.HCM không chỉ nhằm giảm áp lực hạ tầng mà còn tìm kiếm các động lực mới để tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn hiện nay.

Từ 'bản vẽ' đến 'viên gạch' ban đầu

Từ 'bản vẽ' đến 'viên gạch' ban đầu

Luật Phát triển đô thị có hiệu lực từ ngày 1-10. Điều quyết định “bản vẽ” chính sách đi vào cuộc sống đến đâu nằm ở những “viên gạch” đầu tiên được đặt xuống - chính là các nghị quyết, quyết định cụ thể hóa những quyền mà thành phố được trao.

Xử lý trụ sở dôi dư

Xử lý trụ sở dôi dư

(GLO)- Sau khi sắp xếp đơn vị hành chính, nhiều cơ quan, đơn vị được bố trí lại trụ sở làm việc. Tuy nhiên, quá trình này cũng phát sinh bài toán xử lý số trụ sở, nhà, đất công dôi dư. Nếu chậm được sắp xếp, xử lý, nguồn lực công này có nguy cơ bị bỏ không, gây lãng phí.

Quản lý nhưng đừng kìm hãm

Quản lý nhưng đừng kìm hãm

Sau một số sự cố liên quan thiết bị bay không người lái (UAV, drone) xảy ra tại các sân bay, hoạt động của loại phương tiện này đang được siết chặt ở VN. Vừa qua, lực lượng an ninh Cảng hàng không Thọ Xuân (Thanh Hóa) vận động người dân tự giác giao nộp flycam.

Tỏa sáng cùng châu Á

Tỏa sáng cùng châu Á

Tối nay 19-9, ngọn lửa Á vận hội - ASIAD 20 được thắp sáng tại Aichi - Nagoya. Đây là lần đầu tiên sau 32 năm, kể từ Hiroshima 1994, Đại hội Thể thao châu Á trở lại Nhật Bản.

Đừng để quỹ phụ huynh chỉ biến mất trên giấy

Đừng để quỹ phụ huynh chỉ biến mất trên giấy

Bộ GD-ĐT đang chỉnh lý dự thảo Điều lệ Ban đại diện cha mẹ học sinh theo hướng không còn hình thành quỹ do Ban đại diện trực tiếp thu và quản lý để tập trung vào chức năng kết nối, phản ánh ý kiến của phụ huynh và phối hợp với nhà trường.

Khởi đầu cho một giai đoạn vận hành mới

Khởi đầu cho một giai đoạn vận hành mới

Thời gian qua, các địa phương trên cả nước đã khẩn trương hoàn tất phương án sắp xếp mạng lưới các trường công lập để kịp vận hành mô hình mới ngay từ năm học 2026-2027. 

Xây dựng kỹ năng dùng AI

Xây dựng kỹ năng dùng AI

Trong thời đại mà trí tuệ nhân tạo (AI) được ứng dụng rộng rãi vào đời sống, việc xây dựng kỹ năng về sử dụng, tránh lạm dụng hay tạo “sức đề kháng” để nhận diện thông tin giả từ AI là cần thiết.

Bánh mì an toàn

Bánh mì an toàn

(GLO)- Bánh mì là món ăn quen thuộc, tiện lợi và có mặt gần như ở mọi nơi. Nhưng cũng chính vì phổ biến, được chế biến và bán ở rất nhiều cơ sở lớn nhỏ khác nhau, bánh mì luôn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thực phẩm (ATTP) nếu không được kiểm soát chặt chẽ.

Ứng biến với nông sản

Ứng biến với nông sản

Trong khi giá lương thực thế giới đang tăng cao vì nhiều nước tăng nhập khẩu để ứng phó với siêu El Nino, thì VN với vị thế là quốc gia đứng thứ 2 thế giới về xuất khẩu gạo nhưng giá gạo VN lại bất động, thậm chí có xu hướng giảm.

Tuổi trẻ kiến tạo niềm tin số

Tuổi trẻ kiến tạo niềm tin số

Tại Hội nghị KOL toàn quốc 2026 diễn ra ở TPHCM, hơn 1.000 người có sức ảnh hưởng, nhà sáng tạo nội dung, chuyên gia và đại diện tổ chức đã bàn về chủ đề “KOL với hành trình kiến tạo niềm tin số”.

Sửa chương trình giáo dục từ chính lớp học

Sửa chương trình giáo dục từ chính lớp học

Năm học 2026-2027, Bộ GD-ĐT đặt ra mục tiêu sẽ sửa đổi đồng bộ chương trình giáo dục, sách giáo khoa đáp ứng những yêu cầu mới. Đây là thông tin đang nhận được sự quan tâm của dư luận. 

Trách nhiệm của KOL

Trách nhiệm của KOL

Mới đây, hơn 1.000 nghệ sĩ, nhà sáng tạo nội dung, chuyên gia công nghệ… đã tham gia Hội nghị KOL toàn quốc lần thứ 2 - KOL Summit 2026.

Định danh tác phẩm, bảo vệ quyền tác giả

Định danh tác phẩm, bảo vệ quyền tác giả

Nhìn vào các vụ xâm phạm quyền tác giả bị xử lý hình sự, lĩnh vực phần mềm và âm nhạc thường được nhắc đến nhiều hơn các lĩnh vực sáng tạo khác. Điều đó không có nghĩa hội họa, nhiếp ảnh, văn học, thiết kế ít bị xâm phạm. Trên thực tế, hành vi xâm phạm quyền tác giả trong các lĩnh vực này rất nhiều.