Chọn sách giáo khoa sát với đề thi tốt nghiệp THPT?

Hiện không ít giáo viên cố gắng chọn sách giáo khoa cho chương trình giáo dục phổ thông mới với quan niệm nội dung sát với đề thi tốt nghiệp THPT từ năm 2025.

Thậm chí, khi chọn sách giáo khoa (SGK) chương trình giáo dục phổ thông (GDPT) 2018, có giáo viên (GV) còn nghĩ rằng những người biên soạn bộ sách đó có thể nằm trong ban soạn đề thi tốt nghiệp THPT.

KHÔNG CÓ CƠ SỞ

Suy nghĩ như trên là không có cơ sở, theo thạc sĩ Trần Lê Duy, đồng tác giả của nhóm biên soạn bộ SGK Chân trời sáng tạo. Ông Duy đưa ra nhận xét này tại buổi giới thiệu với GV về SGK lớp 12 (chương trình GDPT 2018 dùng trong năm học 2024 - 2025) gần đây.

Có hiện tượng các giáo viên chọn sách giáo khoa cho học sinh theo hướng sách nào sẽ có tác phẩm được ra trong đề thi tốt nghiệp THPT. Ảnh: ĐÀO NGỌC THẠCH

Có hiện tượng các giáo viên chọn sách giáo khoa cho học sinh theo hướng sách nào sẽ có tác phẩm được ra trong đề thi tốt nghiệp THPT. Ảnh: ĐÀO NGỌC THẠCH

Thạc sĩ Trần Lê Duy nói: "Nhiều tổ bộ môn lớp 12 có suy nghĩ lựa chọn một bộ sách cho năm học mới phải sát với đề thi tốt nghiệp THPT. Đây là suy nghĩ không đúng. Tất cả tác giả các bộ sách đều lấy yêu cầu cần đạt của chương trình làm cơ sở để biên soạn. Còn khi ra đề thi tốt nghiệp THPT, ban soạn đề thi cũng dựa vào yêu cầu cần đạt đó".

Bên cạnh đó, đặc trưng cách dạy và học của chương trình GDPT 2018 là hướng đến đánh giá kỹ năng hơn kiến thức. Vì vậy, kiến thức bài học ở bộ SGK nào cũng chỉ là học liệu, quan trọng là kỹ năng làm bài.

Cụ thể hơn, trong môn ngữ văn, các bài học ở cả 3 bộ sách (Chân trời sáng tạo, Kết nối tri thức với cuộc sống, Cánh diều) đều được xây dựng theo khung quy định chung của chương trình. Các bài học được thiết kế theo hệ thống nhóm thể loại văn bản. Còn đề thi cho ra văn bản ngoài SGK để đảm bảo công bằng cho mọi thí sinh.

Một số GV cũng không đồng tình với quan điểm tìm chọn SGK sát với đề thi tốt nghiệp THPT.

Cô Lê Thị Hương, GV ngữ văn Trường THPT Tây Thạnh (Q.Tân Phú, TP.HCM), nói: "SGK chỉ là phương tiện học tập. Điều quan trọng là thầy cô phải nắm vững chương trình. Các bộ SGK phần lớn đều giống nhau vì theo một chương trình GDPT 2018".

Thầy C.H.C, GV ngữ văn Trường THPT Phú Nhuận (Q.Phú Nhuận, TP.HCM), cho biết: "Sẽ có may rủi giữa các học sinh về đề thi vì học 3 bộ sách khác nhau. Tuy nhiên, nếu học sinh nắm chắc kỹ năng về thể loại văn bản thì sẽ xử lý được đề thi, dù ngữ liệu nằm ngoài SGK".

Học sinh lớp 11 đang theo học Chương trình GDPT 2018. Ảnh: ĐÀO NGỌC THẠCH

Học sinh lớp 11 đang theo học Chương trình GDPT 2018. Ảnh: ĐÀO NGỌC THẠCH

TÍNH ĐẾN CÔNG BẰNG CHO THÍ SINH CẢ NƯỚC

Hồi tháng 3, Bộ GD-ĐT công bố đề minh họa môn ngữ văn cho kỳ thi tốt nghiệp THPT 2024.

Văn bản trong đề thi minh họa có thể lấy một đoạn khác (miễn không trùng lặp với đoạn trong SGK) của cùng tác phẩm đã được học trong chương trình.

Cụ thể, đề minh họa sử dụng đoạn trích từ tác phẩm Ai đã đặt tên cho dòng sông? của nhà văn Hoàng Phủ Ngọc Tường. Đối với bộ Chân trời sáng tạo, học sinh học tác phẩm này ở lớp 12. Trong khi đó, bộ Kết nối tri thức với cuộc sống là ở lớp 11.

Như vậy, nếu đề thi tốt nghiệp THPT môn ngữ văn sử dụng tác phẩm có trong bộ sách A nhưng các bộ còn lại thì không có (hoặc học trước từ lớp 10, 11), thì học sinh lớp 12 học bộ sách A sẽ được lợi, còn các em khác chịu thiệt thòi.

Điều này tạo sự bất công cho thí sinh, đồng thời dẫn đến việc GV có quan điểm chọn SGK sát với đề thi tốt nghiệp THPT.

Thiết nghĩ, trước khi lựa chọn văn bản, ban soạn đề môn ngữ văn cần có sự đối chiếu, tổng hợp, so sánh cả 3 bộ sách, cân nhắc đến tính công bằng cho thí sinh cả nước.

Các môn thi tốt nghiệp THPT từ năm 2025

Theo phương án tổ chức kỳ thi và xét công nhận tốt nghiệp THPT từ năm 2025, thí sinh thi 4 môn. Trong đó, môn ngữ văn, toán là bắt buộc; 2 môn thí sinh tự chọn trong số các môn còn lại được học ở lớp 12 (ngoại ngữ, lịch sử, vật lý, hóa học, sinh học, địa lý, giáo dục kinh tế và pháp luật, tin học, công nghệ). Môn ngữ văn thi theo hình thức tự luận; các môn còn lại thi theo hình thức trắc nghiệm.

Thời gian của mỗi môn thi: ngữ văn 120 phút, toán 90 phút, các môn học khác 50 phút.

Với các môn thi trắc nghiệm, Bộ GD-ĐT nêu có tối đa 3 dạng thức câu hỏi được sử dụng đề thi. Thứ nhất là câu hỏi trắc nghiệm nhiều lựa chọn (đã được áp dụng nhiều năm tại VN). Thứ hai là câu hỏi trắc nghiệm dạng đúng/sai, mỗi câu hỏi có 4 ý, thí sinh phải trả lời đúng/sai đối với từng ý của câu hỏi. Thứ ba là câu hỏi trắc nghiệm dạng trả lời ngắn. Dạng thức này gần với dạng câu hỏi tự luận, được đánh giá thông qua kết quả cuối cùng mà thí sinh phải tự điền vào phiếu trả lời.

Các tin khác

AI làm bài thay học sinh: Đã đến lúc phải đổi cách dạy và thi?

AI làm bài thay học sinh: Đã đến lúc phải đổi cách dạy và thi?

(GLO)- AI có thể giải bài tập, viết văn chỉ trong vài giây, nhưng nếu học sinh phụ thuộc vào câu trả lời có sẵn, khả năng tư duy độc lập có thể bị ảnh hưởng. Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh yêu cầu đổi mới cách học để người học làm chủ công nghệ, không để AI suy nghĩ thay mình.

9 sinh viên được GS. Ngô Bảo Châu tuyển chọn nhận học bổng 15 triệu đồng/tháng: Tiêu chí nào để giành suất?

9 sinh viên được GS. Ngô Bảo Châu tuyển chọn nhận học bổng 15 triệu đồng/tháng: Tiêu chí nào để giành suất?

(GLO)- 9 sinh viên ngành Toán và Sư phạm Toán xuất sắc được nhận học bổng Sigma Gold trị giá 15 triệu đồng/tháng, kèm hỗ trợ toàn bộ học phí theo chương trình. Để giành suất học bổng cao nhất, các ứng viên phải vượt qua vòng xét hồ sơ và phỏng vấn trực tiếp với GS. Ngô Bảo Châu cùng các chuyên gia.

Giáo viên có nên nêu tên học sinh mắc lỗi trong nhóm Zalo phụ huynh?

Giáo viên có nên nêu tên học sinh mắc lỗi trong nhóm Zalo phụ huynh?

(GLO)- Việc giáo viên nêu tên học sinh vi phạm trong nhóm Zalo phụ huynh nhằm phối hợp giáo dục đang gây nhiều tranh luận. Trong khi một số người cho rằng cách làm này giúp gia đình kịp thời chấn chỉnh con, chuyên gia cảnh báo nguy cơ tổn thương tâm lý và ảnh hưởng quyền riêng tư của trẻ.

Minh bạch thu, chi dịch vụ bán trú trường học

Minh bạch thu, chi dịch vụ bán trú trường học

(GLO)- Từ ngày 15-10-2026, tỉnh Gia Lai chính thức áp dụng quy định mới về danh mục, mức thu và cơ chế quản lý thu, chi đối với các dịch vụ phục vụ, hỗ trợ hoạt động giáo dục.

Vụ học sinh lớp 1 tử vong ở Hải Phòng: Rà soát quy trình quản lý, đón trả trẻ

Vụ học sinh lớp 1 tử vong ở Hải Phòng: Rà soát quy trình quản lý, đón trả trẻ

(GLO)- Từ vụ học sinh lớp 1 tử vong trong khuôn viên trường sau giờ tan học tại Trường Tiểu học An Dương (phường An Dương), lãnh đạo TP. Hải Phòng yêu cầu làm rõ trách nhiệm của nhà trường, giáo viên và những người liên quan; đồng thời rà soát quy trình quản lý, giám sát, đưa đón, bàn giao học sinh.

“Lớp học reo vui” về với các em học sinh Trường Tiểu học Ayun

“Lớp học reo vui” về với các em học sinh Trường Tiểu học Ayun

(GLO)- Sáng 15-10, Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo, Tập đoàn Thiên Long tổ chức chương trình “Chia sẻ cùng thầy cô” năm 2026 với chủ đề “Lớp học reo vui” tại Trường Tiểu học Ayun (xã Ayun, tỉnh Gia Lai).

Trường Đại học Quy Nhơn kết nối nghiên cứu, chuyển giao công nghệ với doanh nghiệp

Trường Đại học Quy Nhơn kết nối nghiên cứu, chuyển giao công nghệ với doanh nghiệp

(GLO)- Chiều 15-10, đoàn công tác của Trường Đại học Quy Nhơn đã đến thăm, khảo sát và làm việc với Công ty cổ phần Công nghệ Gỗ Đại Thành (phường Quy Nhơn Tây, tỉnh Gia Lai) nhằm tăng cường hợp tác nghiên cứu, ứng dụng khoa học công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực gắn với nhu cầu thực tiễn.

Khánh thành và trao tặng thư viện tại Trường Tiểu học Lý Tự Trọng

Khánh thành và trao tặng thư viện tại Trường Tiểu học Lý Tự Trọng

(GLO)- Chiều 14-10, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Gia Lai phối hợp với Trường Đại học Công Thương TP. Hồ Chí Minh, Trường Đại học Điện lực và Công ty CP Văn hóa và Giáo dục Tân Việt tổ chức khánh thành, trao tặng thư viện tại Trường Tiểu học Lý Tự Trọng (xã Phú Thiện).

Xe thư viện lưu động phục vụ gần 700 học sinh xã Chư Păh. Ảnh: ĐVCC

Xe thư viện lưu động phục vụ gần 700 học sinh xã Chư Păh

(GLO)- Ngày 14-10, Trung tâm Văn hóa, Thông tin và Thể thao Chư Păh (tỉnh Gia Lai) phối hợp với Thư viện Pleiku tổ chức chương trình xe thư viện lưu động tại Trường THCS Chư Păh, gồm Phân hiệu 1 (thôn Hòa Phú 2) và Phân hiệu 2 (thôn Nghĩa Hòa 2).

Học sinh cả nước hướng tới sử dụng kho học liệu số quốc gia miễn phí, kết nối VNeID

Học sinh cả nước hướng tới sử dụng kho học liệu số quốc gia miễn phí, kết nối VNeID

(GLO)- Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu vừa ký Quyết định số 1965/QĐ-TTg phê duyệt Đề án “Hệ thống học liệu số quốc gia đối với giáo dục phổ thông”. Đề án hướng tới xây dựng hạ tầng học liệu số dùng chung, phục vụ đổi mới phương pháp dạy và học, nâng cao chất lượng giáo dục phổ thông.

Học ngành nào được giảm 70% học phí năm học 2026-2027?

Học ngành nào được giảm 70% học phí năm học 2026-2027?

(GLO)- Năm học 2026-2027, học sinh, sinh viên theo học các ngành, nghề trình độ trung cấp, cao đẳng thuộc danh mục nghề nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm được giảm 70% học phí. Chính sách cũng áp dụng với người học một số ngành nghệ thuật truyền thống và các đối tượng đáp ứng điều kiện theo quy định.

Vụ thiếu sách giáo khoa sẽ được kiểm tra những gì?

Vụ thiếu sách giáo khoa sẽ được kiểm tra những gì?

(GLO)- Tình trạng thiếu sách giáo khoa (SGK) đầu năm học 2026-2027 đặt ra yêu cầu làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan. Bộ Chính trị đã thành lập đoàn kiểm tra toàn diện ngành giáo dục, trong đó có nội dung về SGK.

Nam sinh chinh phục giải nhất môn Lịch sử bằng đam mê và lòng biết ơn

Nam sinh chinh phục giải nhất môn Lịch sử bằng đam mê và lòng biết ơn

(GLO)- Tại Kỳ thi chọn học sinh giỏi lớp 12 cấp tỉnh của Gia Lai, em Lê Võ Anh Tuấn (lớp 12A11) trở thành niềm tự hào của Trường THPT số 1 Tuy Phước khi xuất sắc giành giải nhất ở bộ môn Lịch sử. Thành tích này là kết quả của quá trình tích lũy kiến thức, nuôi dưỡng đam mê của nam sinh đất Võ.