(GLO)- Nằm ở vị trí trung tâm TP. Pleiku với quần thể các hạng mục công trình, cây xanh, hoa tươi khoe sắc, Quảng trường Đại Đoàn Kết là công trình văn hóa tiêu biểu của tỉnh Gia Lai. Suốt 1 thập kỷ qua, Quảng trường trở thành điểm hẹn quen thuộc cho người dân và du khách bốn phương.
Trái tim thành phố
Ngay từ tên gọi, Quảng trường đã hàm chứa ý nghĩa về tinh thần đại đoàn kết dân tộc, gắn với văn hóa-lịch sử của vùng đất cao nguyên. Quảng trường Đại Đoàn Kết nằm trong quần thể các công trình: Bảo tàng cổ vật, Bảo tàng tỉnh, Bảo tàng Hồ Chí Minh-Chi nhánh Gia Lai và Kon Tum (nay thuộc Bảo tàng tỉnh) với tổng diện tích 10,6 ha; được xây dựng trong 5 năm (2007-2012) gồm các hạng mục: Tượng đài Bác Hồ với các dân tộc Tây Nguyên, bộ cồng chiêng, mô hình núi Hàm Rồng, bể phun nước, cột cờ, sân, thạch thư, tháp đá, hòn đá mã não, hồ sen, nơi thờ Bác Hồ. Ngoài ra, quần thể có trên 2.000 cây xanh và 205 ô cỏ. Phần sân có diện tích hơn 23.000 m2 đảm bảo cho những sự kiện tập trung hơn 50 ngàn người trong cùng một thời điểm. Suốt 1 thập kỷ qua, Quảng trường là nơi diễn ra nhiều sự kiện chính trị, kinh tế, văn hóa mang tầm quốc gia và của tỉnh.
Như “trái tim thành phố”, Quảng trường Đại Đoàn Kết được xây dựng từ sự nỗ lực, tâm huyết của nhiều thế hệ lãnh đạo và người dân trong tỉnh, sự quan tâm của trung ương. Về phương diện nghệ thuật, một hội đồng gồm những nhà chuyên môn uy tín hàng đầu cả nước như: kiến trúc sư Nguyễn Tấn Vạn, họa sĩ Trần Khánh Chương, nhà điêu khắc Phạm Bá Đua, nhà điêu khắc Lê Lạng Lương… tham gia tư vấn. Họa sĩ Trần Khánh Chương-thành viên Hội đồng nghệ thuật từng chia sẻ: “Trước hết, phải nói đây là công trình kiến trúc lớn ở Tây Nguyên. Quảng trường Đại Đoàn Kết có không gian hài hòa, giàu tính nghệ thuật, mỹ thuật, là một quảng trường có không gian mở, quảng trường cho Nhân dân”.
 |
| Tượng đài Bác Hồ với các dân tộc Tây Nguyên là công trình quan trọng, tạo điểm nhấn cho toàn thể Quảng trường Đại Đoàn Kết. Ảnh: Minh Châu |
Sau khi khánh thành, Quảng trường Đại Đoàn Kết là công trình xác lập nhiều kỷ lục. Tổ chức Guinness Việt Nam công nhận đây là quảng trường có “Tượng Bác Hồ bằng đồng lớn nhất”, “Bộ cồng chiêng lớn nhất”, “Bức phù điêu bằng đá lớn nhất” với diện tích 600 m2. Hội Đá quý Việt Nam công nhận Quảng trường có cột đá ghép nhiều trụ đá nhất, bức thư tạc trên tảng đá nặng nhất (135 tấn). Bộ Xây dựng công nhận công trình đạt huy chương vàng về chất lượng. Bộ Văn hóa-Thể thao và Du lịch công nhận đây là 1 trong 10 sự kiện về văn hóa nổi bật nhất của năm 2012. Ban Tuyên giáo Trung ương công nhận Quảng trường đạt giải A về công trình “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”. Năm 2017, Quảng trường Đại Đoàn Kết tiếp tục được Tổ chức Kỷ lục Việt Nam (Vietkings) bình chọn là 1 trong 10 điểm du lịch hấp dẫn nhất Gia Lai.
Điểm nhấn kiến trúc
Với quần thể trên 2.000 cây xanh các loại, Quảng trường Đại Đoàn Kết như lá phổi xanh của thành phố. Mỗi góc nhỏ ở đây đều tràn ngập màu xanh cây cỏ và tươi sắc hoa. Nếu Quảng trường được nhiều người đánh giá là kiến trúc mẫu mực về không gian mở, thoáng đãng thì quần thể cây xanh đã làm nổi bật không gian ấy.
Nhiều loại cây bản địa được các địa phương gửi tặng cũng góp mặt ở đây như: sao đen, giáng hương, sanh, lộc vừng, huyền diệp, kơ nia, mai, đào, sứ, ban tím, trắc bách diệp, tường vi, mai anh đào, phượng tím… Năm 2022, một số cây hoa anh đào do Chính phủ Nhật Bản trao tặng cũng được trồng trong khuôn viên Quảng trường. Để giữ cho quần thể cây xanh tốt tươi quanh năm, đội ngũ công nhân chăm sóc đã luôn tận tâm, dày công, trách nhiệm. Ông Lê Thanh Tuấn-Phó Giám đốc phụ trách Bảo tàng tỉnh-cho biết: “Đội ngũ chăm sóc cây xanh tại Quảng trường hiện có 38 người, chia thành 3 tổ lao động và 1 tổ vườn ươm. Mọi người chia nhau chăm sóc, cắt tỉa cây cỏ, hoa lá, tránh cây đổ ngã vào mùa mưa bão. Trong quá trình làm việc, nhiều công nhân đã đề xuất những sáng kiến nhân giống, quản lý, bảo vệ cây xanh”.
Danh thắng nổi bật
Suốt thập kỷ qua, Tượng đài Bác Hồ với các dân tộc Tây Nguyên cùng với Quảng trường Đại Đoàn Kết đã chứng tỏ vai trò, vị trí trung tâm trong tổng thể công trình, điểm nhấn trong cảnh quan kiến trúc đô thị Pleiku. Quảng trường là nơi kể lại những câu chuyện văn hóa-lịch sử sinh động qua những lễ hội, hoạt động chính trị, kinh tế, văn hóa.
 |
| Quảng trường Đại Đoàn Kết (TP. Pleiku). Ảnh: Phan Nguyên |
Với vị trí và ý nghĩa quan trọng đó, Sở Văn hóa-Thể thao và Du lịch đã lập hồ sơ khoa học trình UBND tỉnh công nhận Quảng trường Đại Đoàn Kết là di tích danh lam thắng cảnh. Tiến sĩ Nguyễn Thị Kim Vân-nguyên Giám đốc Bảo tàng tỉnh-cho rằng: Quảng trường là địa điểm có vị trí đặc biệt về cảnh quan, môi trường, đảm bảo tính thẩm mỹ, khoa học, nơi tổ chức các hoạt động chính trị, kinh tế, văn hóa của tỉnh, được người dân địa phương yêu mến, tự hào và du khách đánh giá cao. Nhất là địa điểm này có nhiều tiểu cảnh ghi lại các giá trị lịch sử quan trọng của địa phương, thể hiện rõ nét tinh thần đại đoàn kết các dân tộc như trong thư Bác Hồ gửi Đại hội các dân tộc thiểu số miền Nam ngày 19-4-1946 họp tại Pleiku. “Theo hướng dẫn của Bộ Văn hóa-Thể thao và Du lịch ngày 17-11-2019, “danh lam thắng cảnh là cảnh quan thiên nhiên hoặc địa điểm có sự kết hợp giữa cảnh quan thiên nhiên với công trình kiến trúc có giá trị lịch sử, thẩm mỹ, khoa học”. Theo đó, có 2 loại tiêu chí để công nhận di tích danh lam thắng cảnh: “Cảnh quan thiên nhiên hoặc địa điểm có sự kết hợp giữa cảnh quan thiên nhiên với công trình kiến trúc có giá trị thẩm mỹ tiêu biểu” (tiêu chí 1) và “Khu vực thiên nhiên có giá trị khoa học về địa chất, địa mạo, địa lý, đa dạng sinh học, hệ sinh thái đặc thù hoặc khu vực thiên nhiên chứa đựng những dấu tích vật chất về các giai đoạn phát triển của trái đất” (tiêu chí 2). Như vậy, Quảng trường hoàn toàn phù hợp với tiêu chí thứ nhất trong đề xuất công nhận loại hình di tích danh lam thắng cảnh”-Tiến sĩ Nguyễn Thị Kim Vân cho biết.
Ông Ngô Thành-nguyên Phó Bí thư Tỉnh ủy trong thư gửi đến hội thảo khoa học cũng bày tỏ quan điểm hoàn toàn ủng hộ công nhận di tích đối với Quảng trường. Có cùng ý kiến, ông Nguyễn Đức Hoàng-Phó Giám đốc Sở Văn hóa-Thể thao và Du lịch cho rằng, công nhận Quảng trường Đại Đoàn Kết là di tích danh lam thắng cảnh góp phần quảng bá hình ảnh du lịch Gia Lai. “Suốt 1 thập kỷ qua, Quảng trường đã đón rất nhiều lượt du khách trong nước và quốc tế đến tham quan. Nhiều triển lãm, hội chợ đã diễn ra ở đây. Cảnh quan không gian xanh, rộng rãi rất lý tưởng để tổ chức các hoạt động, sự kiện quảng bá cho du lịch địa phương. Nếu được công nhận là di tích danh lam thắng cảnh, Quảng trường sẽ trở thành địa chỉ quan trọng trong bản đồ du lịch Gia Lai”-ông Hoàng khẳng định.
MINH CHÂU
