Puih Đup trao truyền vốn văn hóa dân tộc

(GLO)- Không chỉ biết chế tác nhạc cụ dân tộc, tạc tượng gỗ dân gian, ông Puih Đup (làng Blang 3, xã Ia Dêr, huyện Ia Grai, tỉnh Gia Lai) còn bỏ công truyền dạy cồng chiêng cho thế hệ trẻ để góp phần bảo tồn văn hóa truyền thống của dân tộc mình.

Ông Đup cho biết: Hồi còn bé, ông thường đến xem mọi người trình diễn cồng chiêng và diễn tấu các loại nhạc cụ dân tộc. Sau đó, ông dành thời gian tìm hiểu, học cách đánh cồng chiêng và chế tác các loại nhạc cụ từ người già trong làng.

Nhờ chăm chỉ rèn luyện và được chỉ dạy tận tình, năm 15 tuổi, ông đã thành thục kỹ thuật đánh cồng chiêng và còn biết diễn tấu, chế tác đàn t’rưng, k’lông pút.

“Tháng 10 vừa qua, tôi mua thêm 1 bộ cồng chiêng để luyện tập và phục vụ công việc của cộng đồng. Hiện gia đình tôi sở hữu 3 bộ cồng chiêng (66 chiếc).

Ngoài việc thường xuyên tham gia đánh cồng chiêng trong các lễ hội, tôi còn học tập, trau dồi kỹ thuật chỉnh chiêng nhằm nâng cao kiến thức, kỹ năng của bản thân. Đến nay, tôi có thể chỉnh nhiều loại chiêng khác nhau”-ông Đup bộc bạch.

ong-puih-dup-truyen-day-cong-chieng-cho-gioi-tre-lang-blang-3anh-rh.jpg
Ông Puih Đup truyền dạy cồng chiêng cho thanh-thiếu niên làng Blang 3. Ảnh: R.H

Với tâm huyết trong việc bảo tồn bản sắc văn hóa truyền thống của dân tộc, ông Đup thường xuyên được các địa phương trong tỉnh mời truyền dạy cồng chiêng và xoang cho giới trẻ. Hiện nay, ông là Chủ nhiệm Câu lạc bộ Cồng chiêng thanh thiếu nhi làng Blang 3.

Thời gian qua, với sự dẫn dắt của ông, đội cồng chiêng của làng Blang 3 nhiều lần tham gia tại các hội thi, liên hoan do địa phương, đơn vị tổ chức và đạt được kết quả nổi bật. Tại Hội đua thuyền độc mộc trên sông Pô Cô tranh cúp A Sanh và Liên hoan văn hóa cồng chiêng huyện Ia Grai năm 2024, đội cồng chiêng làng Blang 3 đạt giải nhất.

Trước đó, vào tháng 11-2023, tại Liên hoan cồng chiêng, hát dân ca và diễn tấu nhạc cụ dân tộc thanh thiếu nhi tỉnh Gia Lai lần thứ VI-2023 được tổ chức tại huyện Đak Đoa, đội cồng chiêng làng Blang 3 cũng đạt giải ba toàn đoàn.

Là thành viên của đội cồng chiêng thanh thiếu nhi làng Blang 3, em Puih Thang (lớp 9, Trường THCS Trần Phú, xã Ia Dêr) chia sẻ: Em học cồng chiêng từ lúc 9 tuổi. Mỗi lần ông Đup chỉ dạy cồng chiêng, em đều chăm chú dõi theo và ghi nhớ từng bài cồng chiêng truyền thống của người Jrai. Nhờ sự truyền dạy của ông mà em đã biết đánh cồng chiêng và được đi biểu diễn nhiều nơi.

Ngoài truyền dạy cồng chiêng, ông Đup còn duy trì việc tạc tượng gỗ dân gian. Theo ông Đup, người Jrai thường chọn gỗ muồng đen, mít, quế rừng để tạc tượng gỗ. Các tượng này được đục đẽo và khắc họa theo hình ảnh của con người, con vật trong đời sống lao động sản xuất hàng ngày. Mỗi tượng gỗ đều có ý nghĩa khác nhau nhưng khi nhìn vào mọi người có thể ngầm hiểu được thông điệp bức tượng mang lại.

ong-puih-dup-gioi-thieu-tuong-go-dan-gian-cua-minhanh-rh.jpg
Ông Puih Đup giới thiệu tượng gỗ dân gian của mình. Ảnh: R.H

Trò chuyện với P.V, ông Siu Hnit-Phó Chủ tịch UBND xã Ia Dêr-thông tin: Ông Đup là người đa tài. Không chỉ tạc tượng gỗ, chế tác nhạc cụ dân tộc, truyền dạy cồng chiêng, ông còn am hiểu phong tục tập quán, nghi lễ truyền thống của người Jrai. Gia đình ông cũng sở hữu nhiều bộ cồng chiêng nhất xã. Ông có nhiều đóng góp tích cực trong công tác bảo tồn, phát huy và quảng bá bản sắc văn hóa truyền thống của dân tộc.

Năm 2023, ông được Giám đốc Sở Văn hóa-Thể thao và Du lịch tặng giấy khen vì có thành tích giới thiệu văn hóa dân tộc Việt Nam tại Lễ hội âm thanh thế giới Jeonju-Hàn Quốc; giấy khen vì có thành tích xuất sắc trong quá trình tham gia lớp tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ truyền dạy văn hóa phi vật thể thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (đợt 2).

Các tin khác

Uống nước nhớ nguồn

Uống nước nhớ nguồn

(GLO)- Mỗi độ tháng ba âm lịch, khi dòng người hành hương về Đền Hùng (tỉnh Phú Thọ) dâng hương tưởng niệm các Vua Hùng, một mạch nguồn thiêng liêng lại được đánh thức trong tâm thức người Việt.

Củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng phát triển bền vững

Củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng phát triển bền vững

(GLO)- Ở tỉnh Gia Lai hiện nay - vùng đất hội tụ nhiều tộc người và sắc thái văn hóa - việc phát huy giá trị tín ngưỡng thờ Quốc Tổ Hùng Vương trở thành sợi dây vô hình gắn kết cộng đồng, góp phần củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng cho phát triển bền vững.

Gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống từ trái bầu khô

Gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống từ trái bầu khô

(GLO)- Chỉ là một vật dụng quen thuộc trong đời sống thường ngày, nhưng theo thời gian, những trái bầu khô đã trở thành một phần ký ức văn hóa, gắn với nếp sống, tập quán và tâm hồn của cộng đồng người Jrai, Bahnar.

Gìn giữ âm vang cồng chiêng, hơmon nơi đại ngàn

Những nghệ nhân nặng lòng với văn hóa truyền thống

(GLO)- Giữa nhịp sống hiện đại, không ít nghệ nhân ở Gia Lai vẫn lặng thầm gắn bó với công việc chỉnh chiêng, chế tác nhạc cụ truyền thống đến hát kể sử thi (hơmon). Họ không chỉ lưu giữ thanh âm và ký ức đại ngàn mà còn truyền dạy cho thế hệ trẻ bằng tất cả tâm huyết.

Nét đẹp cúng Quý xuân ở đình An Mỹ

Nét đẹp cúng Quý xuân ở đình An Mỹ

(GLO)- Cứ đến ngày 10 tháng 2 hàng năm, người dân phường An Phú (tỉnh Gia Lai) lại tổ chức Lễ cúng Đình làng An Mỹ. Đây là nét đẹp trong đời sống tín ngưỡng của người dân, thể hiện lòng biết ơn các bậc tiền hiền, hậu hiền khai hoang lập đất và cầu cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa.

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

(GLO)- Trong cuốn "Du ký Trung kỳ theo đường cái quan", Camille Paris - nhà khảo cổ người Pháp từng tham gia xây dựng đường điện báo tại Trung Kỳ giai đoạn 1885-1889 đã nhắc đến 2 thung lũng nổi tiếng của Quy Nhơn xưa: thung lũng Công và thung lũng Gà.

Nhơn Hải và nét văn hóa biển đặc sắc

Nhơn Hải và nét văn hóa biển đặc sắc

(GLO)- Từ ngày 29-3 đến 1-4 (tức ngày 11 đến 14-2 âm lịch), làng biển Nhơn Hải (phường Quy Nhơn Đông, tỉnh Gia Lai) rộn ràng bước vào mùa vui Lễ hội cầu ngư - sự kiện văn hóa truyền thống lớn nhất trong năm ở địa phương. 

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

(GLO)- Sáng 28-3 (tức mùng 10 tháng 2 âm lịch), tại đình An Khê (phường An Khê, tỉnh Gia Lai), Ban Nghi lễ đình tổ chức lễ cúng Quý Xuân trong không gian linh thiêng, rộn ràng tiếng chiêng, trống giữa tiết trời đẹp nhất của mùa xuân.

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

(GLO)- Khu di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia Plei Ơi - điểm đến mang giá trị tâm linh, lịch sử gắn với truyền thuyết Vua Lửa của đồng bào Jrai ở xã Chư A Thai - vừa được đầu tư đồng bộ, khang trang, sẵn sàng chào đón du khách trong Năm Du lịch quốc gia - Gia Lai 2026.

Đoàn xã Ia Dreh ra mắt Câu lạc bộ cồng chiêng thanh thiếu nhi

Đoàn xã Ia Dreh ra mắt Câu lạc bộ cồng chiêng thanh thiếu nhi

(GLO)- Ngày 26-3, Đoàn xã Ia Dreh (tỉnh Gia Lai) phối hợp với Trường THCS Ngô Quyền tổ chức ra mắt Câu lạc bộ (CLB) cồng chiêng thanh thiếu nhi, nhằm góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc, đồng thời tạo sân chơi lành mạnh cho học sinh.

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

(GLO)- Cuối năm 2025, cuốn sách Nghề dệt truyền thống tỉnh Bình Định (từ thế kỷ XIX đến nay) của ThS. Hoàng Bình ra mắt bạn đọc như một công trình biên khảo công phu về một nghề thủ công từng gắn bó mật thiết với đời sống người dân đất Võ.

Bộ chiêng của các thủ lĩnh Jrai trở thành bảo vật quốc gia

Bộ chiêng Kơ Đơ trở thành bảo vật quốc gia

(GLO)- Bộ cồng chiêng Kơ Đơ (niên đại đầu thế kỷ XX) vừa được công nhận là bảo vật quốc gia. Không chỉ là nhạc cụ cổ, chiêng Kơ Đơ còn là hiện vật gắn với những thủ lĩnh Jrai xưa, phản ánh cấu trúc xã hội, đời sống tín ngưỡng và nghệ thuật âm nhạc độc đáo của cư dân Tây Nguyên.

Những mùa xuân huy hoàng trên kinh thành

Những mùa xuân huy hoàng trên kinh thành Hoàng Đế

(GLO)- Thành Hoàng Đế thuộc huyện An Nhơn, tỉnh Bình Định (cũ) là di tích duy nhất còn lại của vương triều Tây Sơn. Đây là một công trình kiến trúc thành cổ khá đặc biệt, sau 6 lần khai quật khảo cổ phục vụ nghiên cứu và trùng tu, đến nay vẫn còn nhiều bí ẩn...

Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá

Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá

(GLO)- Xin được nói ngay - Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá - là cách tôi nói văn vẻ về một góc trong nghệ thuật điêu khắc Chăm.

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

(GLO)- Trong dòng chảy lịch sử, không chỉ có những bậc anh hùng làm nên huyền thoại, mà còn có những chiến mã góp phần tạo nên kỳ tích. Trong những thời khắc sinh tử, có 3 con ngựa nổi tiếng đã đi vào sử sách như biểu tượng của lòng trung nghĩa và sức mạnh phi thường.

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

(GLO)- Với việc hợp chuẩn OCOP, nhiều sản phẩm thổ cẩm Bahnar, Jrai ở Gia Lai bắt đầu định vị được thương hiệu. Quá trình này có công rất lớn của nhiều phụ nữ, nghệ nhân đã dồn tâm huyết từng bước đưa thổ cẩm truyền thống ra thị trường.

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

(GLO)- Hiểu về văn hóa Tây Nguyên bắt đầu từ những hiện vật dân tộc học, đó cũng là một trong những cách tiếp cận của TS. Lê Quang Lâm (phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) khi nghiên cứu về văn hóa của người Jrai. Trong hàng nghìn hiện vật mà ông dày công sưu tầm, có bộ sưu tập tù và Jrai độc đáo.

Gia Lai: Chung tay gìn giữ nghề dệt thổ cẩm

Gia Lai: Chung tay gìn giữ nghề dệt thổ cẩm

(GLO)- Trong những mái nhà sàn nơi buôn làng, tiếng khung cửi vẫn lặng lẽ vang lên như nhịp thở của ký ức. Nghề dệt thổ cẩm không chỉ làm ra những sản phẩm thủ công mà còn gìn giữ giá trị văn hóa của đồng bào qua bao thế hệ.

Suy nghĩ từ những lò gốm cổ

Suy nghĩ từ những lò gốm cổ dọc sông Côn

(GLO)- Dọc theo dòng sông Côn huyền thoại, tuyến giao thương quan trọng từng nối vùng cao nguyên với cửa biển Thị Nại, nếu không để ý kỹ, người ta rất dễ đi ngang qua những gò đất tưởng như bình thường. Nhưng dưới lớp đất trầm mặc ấy là dấu tích của một thời Champa rực rỡ.