Bộ Thương mại Trung Quốc ngày 12/10 tuyên bố nước này buộc phải áp dụng các biện pháp trả đũa nhằm bảo vệ quyền lợi hợp pháp, sau khi Mỹ kiên quyết áp thuế cảng đối với tàu Trung Quốc.
Tuyên bố nêu rõ: “Hành động của Mỹ vi phạm nghiêm trọng các quy định của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) cũng như nguyên tắc bình đẳng và có đi có lại được quy định trong Hiệp định Vận tải biển Trung-Mỹ, là ví dụ điển hình của chủ nghĩa đơn phương".
Theo Bộ Thương mại Trung Quốc, nước này đã nhiều lần bày tỏ quan điểm không hài lòng và kiên quyết phản đối động thái này. Tuyên bố nhấn mạnh: “Trung Quốc buộc phải thực hiện các biện pháp trả đũa để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình".
Ngày 10/10, Bộ Giao thông Vận tải Trung Quốc thông báo áp dụng mức phí cảng đặc biệt đối với các tàu Mỹ, bắt đầu có hiệu lực từ ngày 14/10. Biện pháp này sẽ áp dụng đối với các tàu thuộc sở hữu hoặc do doanh nghiệp Mỹ vận hành, cũng như tàu treo cờ hoặc đóng tại Mỹ.
Bộ Giao thông Vận tải Trung Quốc khẳng định các biện pháp trên là hành động đáp trả việc Washington áp thuế cảng đối với tàu Trung Quốc. Hồi tháng 4/2025, Bộ Thương mại Trung Quốc đã cảnh báo sẽ có biện pháp tương ứng nếu Mỹ thực thi chính sách này.
Mỹ áp thuế bổ sung 100% đối với hàng hóa Trung Quốc
Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 10/10 tuyên bố sẽ áp thuế bổ sung 100% đối với hàng nhập khẩu từ Trung Quốc bắt đầu từ ngày 1/11 hoặc sớm hơn, động thái có thể khiến mức thuế quan tăng lên gần mức từng làm dấy lên lo ngại suy thoái nghiêm trọng và hỗn loạn tài chính hồi tháng Tư.
Ông Trump cho biết trên mạng xã hội rằng quyết định này được đưa ra nhằm đáp trả việc Trung Quốc áp đặt các biện pháp kiểm soát xuất khẩu đất hiếm.
Trong một bài đăng khác trên Truth Social, ông viết rằng “dường như không có lý do gì” để gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình trong chuyến công du sắp tới tới Hàn Quốc.
Trong bài đăng, ông Trump nêu rõ: “Từ ngày 1/11/2025 (hoặc sớm hơn, tùy theo các hành động hoặc thay đổi tiếp theo của Trung Quốc), Hoa Kỳ sẽ áp thuế 100% đối với Trung Quốc, ngoài các mức thuế hiện nay".
Thông báo trên, được đưa ra sau khi thị trường tài chính Mỹ đóng cửa, có nguy cơ làm rung chuyển kinh tế toàn cầu.
Việc khơi lại cuộc chiến thương mại từng do chính ông Trump khởi xướng có thể khiến thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tê liệt, khi mức thuế bổ sung chồng lên khoảng 30% thuế đã áp dụng với hàng Trung Quốc.
Việc tăng thuế có thể làm trầm trọng thêm sức ép chính trị trong nước, đẩy lạm phát lên cao trong bối cảnh thị trường lao động suy yếu và nguy cơ sa thải nhân viên chính phủ do đình trệ ngân sách.
Tổng thống Trump cũng cho biết Mỹ sẽ đáp trả bằng việc áp kiểm soát xuất khẩu của riêng mình đối với “mọi phần mềm quan trọng” của các công ty Mỹ.
Theo giới quan sát, đây có thể là bước đi mang tính răn đe trước đàm phán, hoặc là hành động trả đũa có thể làm gia tăng lo ngại về ổn định kinh tế toàn cầu.
Mỹ và Trung Quốc gần đây vẫn tìm cách duy trì đàm phán thương mại, sau khi mức thuế công bố hồi đầu năm châm ngòi cho cuộc chiến thương mại giữa hai nước.
Dù hai bên từng nhất trí giảm thuế sau các cuộc thương lượng tại Thụy Sĩ và Anh, căng thẳng vẫn tiếp diễn do Trung Quốc tiếp tục hạn chế xuất khẩu đất hiếm - nguồn nguyên liệu thiết yếu cho nhiều công nghệ của Mỹ.
Ông Trump không chính thức hủy cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, song ám chỉ rằng cuộc gặp này “có thể không diễn ra” trong chuyến công du châu Á vào cuối tháng, gồm các điểm dừng tại Malaysia dự Hội nghị thượng đỉnh Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), Nhật Bản và Hàn Quốc - nơi lẽ ra ông sẽ gặp ông Tập Cận Bình trước Hội nghị cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC).
Bài đăng trên Truth Social cho hay: “Tôi dự kiến gặp Chủ tịch Tập trong hai tuần nữa, tại APEC ở Hàn Quốc, nhưng giờ dường như không còn lý do để làm vậy"./.
(Theo Vietnam+)
