Trước đó, hồi tháng 5, chính quyền Thủ hiến Danielle Smith đã chính thức thông qua ngày tổ chức và nội dung câu hỏi về trưng cầu ly khai Canada.
Đây là 1 trong 10 vấn đề được đưa ra lấy ý kiến cử tri, trong khi 9 câu hỏi còn lại liên quan đến chính sách nhập cư và các vấn đề Hiến pháp.
Trong chuyến vận động ủng hộ đoàn kết quốc gia tại Calgary hôm 15-10, Thủ tướng Canada Mark Carney cho rằng đây là thời điểm đặc biệt bất lợi để Alberta bắt đầu tiến trình hướng tới trưng cầu ly khai. Ông kêu gọi người dân đoàn kết trong bối cảnh thế giới chia rẽ và nhiều bất ổn.
Thủ hiến Smith khẳng định sẽ bỏ phiếu ủng hộ Alberta tiếp tục là một phần của Canada, đồng thời theo đuổi việc củng cố quyền hạn của tỉnh bang theo Hiến pháp.
Bà cũng cam kết tôn trọng kết quả và định hướng mà cử tri đưa ra trong cuộc bỏ phiếu ngày 19-10.
Theo thông tin được chính quyền Alberta công bố, khoảng 700.000 người đã ký vào 2 kiến nghị có lập trường khác nhau, gồm 1 kiến nghị ủng hộ tỉnh bang ở lại Canada, trong khi kiến nghị còn lại yêu cầu bỏ phiếu về việc rời liên bang. Bà Smith cho rằng cần đưa vấn đề ra lấy ý kiến để xác định nguyện vọng của người dân.
Tuy nhiên, cách tổ chức cuộc bỏ phiếu khiến bà Smith chịu sức ép từ cả hai phía. Phe ly khai muốn cử tri quyết định trực tiếp việc rời Canada, thay vì trải qua một cuộc bỏ phiếu sơ bộ.
Trong khi đó, những người ủng hộ thống nhất lo ngại tiến trình này gây chia rẽ đất nước. Giới doanh nghiệp cũng cảnh báo tranh luận ly khai có thể ảnh hưởng sức hút đầu tư.
Alberta sở hữu trữ lượng dầu được kiểm chứng lớn thứ 4 thế giới. Bất đồng giữa tỉnh này và chính quyền liên bang đã kéo dài nhiều năm, trong đó có tranh cãi về các chính sách đối với ngành dầu khí.
Bà Smith chủ trương gia tăng quyền tự chủ của Alberta, nhưng khẳng định mục tiêu là 1 tỉnh vững mạnh trong 1 quốc gia thống nhất.
