Hiện nay, nhiều vườn sầu riêng đang trong giai đoạn nuôi quả, có quả đạt trọng lượng từ 3-4 kg. Đây cũng là thời điểm cây dễ bị tổn thương trước tác động của thời tiết, nhất là khi mưa lớn kết hợp với gió mạnh. Do đó, những ngày này, ông Phạm Doanh Cách (thôn Kim Thành, xã Ia Hrung) gần như dành toàn bộ thời gian ở tại vườn để chăm sóc, gia cố hơn 100 cây sầu riêng của gia đình.
Theo ông Cách, vụ sầu riêng năm nay gặp nhiều bất lợi ngay từ giai đoạn ra hoa. Những cơn mưa xuất hiện không đúng thời điểm đã làm tỷ lệ đậu quả giảm đáng kể so với mọi năm. Vì vậy, sản lượng dự kiến của vườn chỉ đạt khoảng 8 tấn, thấp hơn kỳ vọng ban đầu của gia đình.
“Giờ cây đang nuôi quả, gặp thêm những cơn mưa đầu mùa khiến gia đình càng lo lắng. Nếu không gia cố kịp thời, chỉ cần gió mạnh hoặc mưa kéo dài là có thể rụng quả hàng loạt. Vì vậy, gia đình phải dồn toàn lực để bảo vệ vườn cây” - ông Cách chia sẻ.
Để hạn chế thiệt hại, gia đình ông dùng cọc tre chống đỡ những cành mang nhiều quả. Cùng với đó, ông sử dụng dây nilon buộc cố định các quả lớn để giảm áp lực lên cành, hạn chế rung lắc khi có gió mạnh. Với những cây sai quả, việc chống đỡ phải được thực hiện cẩn thận, tránh làm xây xát vỏ quả hoặc ảnh hưởng đến quá trình sinh trưởng của cây.
Tại thôn 4 (xã Ia Ko), gia đình ông Nguyễn Tấn Lục cũng chủ động gia cố vườn sầu riêng ngay từ sớm. Với những cây sai quả, ông sử dụng cọc tre, cọc gỗ để chống đỡ các cành lớn. Một đầu cọc được cắm chắc xuống đất, đầu còn lại buộc vào cành cây nhằm cố định, tăng khả năng chịu lực, hạn chế tình trạng rung lắc và bị gãy khi gặp mưa lớn.
Ông Lục cho biết: Những năm trước, mỗi khi bước vào mùa mưa, vườn sầu riêng của gia đình thường xảy ra tình trạng rụng quả hàng loạt, gây thiệt hại đáng kể về năng suất. Rút kinh nghiệm, năm nay gia đình chủ động triển khai các biện pháp phòng ngừa từ sớm. Trước khi mùa mưa bắt đầu, toàn bộ 50 cây sầu riêng trong vườn cơ bản đã được chống đỡ, neo buộc cẩn thận.
Theo ghi nhận tại nhiều vườn sầu riêng, những quả có kích thước lớn được người dân dùng dây treo cố định trên cành để giảm áp lực, tránh bị rụng. Đối với những quả nằm sát nhau, nhà vườn chèn thêm miếng xốp nhằm hạn chế va đập, trầy xước nhằm đảm bảo chất lượng và mẫu mã khi thu hoạch. Một số hộ còn thường xuyên kiểm tra hệ thống thoát nước trong vườn, cắt tỉa cành yếu, dọn cỏ quanh gốc để hạn chế sâu bệnh phát sinh trong điều kiện ẩm ướt.
Những năm gần đây, thời tiết diễn biến ngày càng khó lường. Mưa giông, gió mạnh xuất hiện bất thường đã khiến không ít vườn sầu riêng bị gãy cành, rụng quả, ảnh hưởng đáng kể đến năng suất và thu nhập của nông dân. Trong khi đó, sầu riêng là cây trồng có giá trị kinh tế cao nhưng cũng đòi hỏi chi phí đầu tư lớn, từ giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật đến công chăm sóc.
Việc gia cố vườn cây ngay từ đầu mùa mưa vì thế được xem là giải pháp quan trọng nhằm giảm thiểu thiệt hại, bảo vệ thành quả lao động sau nhiều tháng chăm sóc. Sự chủ động này không chỉ giúp người dân yên tâm sản xuất mà còn góp phần ổn định nguồn cung, nâng cao giá trị cây sầu riêng trên địa bàn tỉnh.
