Rơmah Khơn - Người "giữ lửa" của làng Khóp

(GLO)- Nhắc tới ông Rơmah Khơn, người dân làng Khóp (xã Ia Krêl, huyện Đức Cơ, Gia Lai) luôn dành sự kính trọng. Ông Khơn không chỉ là người đi đầu trong công tác hòa giải, góp phần đảm bảo an ninh trật tự mà còn có công giữ gìn, bảo tồn văn hóa cồng chiêng.
Thật may mắn khi chúng tôi đường đột đến vào giữa trưa nhưng vẫn gặp ông Khơn ở nhà. Chỉ chậm ít phút nữa, ông đã đi hòa giải cho một hộ dân trong làng. Gặp chúng tôi, ông cười vui vẻ, tạm gác lại công việc để trò chuyện với khách. Gần 60 tuổi nhưng ông Khơn vẫn nhanh nhẹn, tháo vát. Nói được, làm được nên ông rất có uy tín với dân làng. Hễ có chuyện xích mích, người dân đều tìm đến ông nhờ hòa giải, nhờ đó chuyện to hóa nhỏ, chuyện nhỏ thành không.
Ông Khơn kể: “Mình làm Trưởng thôn từ năm 2009 đến 2016 thì nghỉ. Nhưng hiện nay làng Khóp vẫn chưa có trưởng thôn nên mình nhận lời làm tiếp. Công việc này đòi hỏi sự nhiệt tình, trách nhiệm cao. Mình thường vận động bà con giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc; cho con em đến trường đúng độ tuổi, không bỏ học, nghỉ học; tuyên truyền phòng-chống dịch bệnh, giữ gìn vệ sinh chung; nhắc nhở thanh-thiếu niên trong làng đội mũ bảo hiểm khi đi xe máy, không chở 3, chở 4, không chạy quá tốc độ... Ngoài ra, khi nhà nào có xích mích thì mình đứng ra hòa giải, khuyên nhủ. Rất nhiều vụ mình khuyên giải thành công giúp gia đình hòa thuận, xóm làng yên vui”.
 Ông Khơn (bên trái) được người dân làng Khóp rất kính trọng. Ảnh: N.N
Ông Khơn (bên trái) được người dân làng Khóp rất kính trọng. Ảnh: N.N
Với ông Khơn, làng Khóp là quê hương, dân làng là anh em một nhà nên giúp được gì cho mọi người thì ông đều cố gắng. Nhiều lúc đang có việc gia đình nhưng thấy người làng đến nhờ thì ông liền tạm gác để giúp đỡ. “Làng Khóp có 233 hộ, trên 1.100 khẩu, trong đó có 3 hộ người Kinh. Đa số các vụ xích mích thường là vợ chồng cãi nhau, thanh niên gây gổ, đánh nhau hay các tệ nạn xã hội. Nhiều vụ hòa giải phức tạp, đâu phải chỉ một lần nói chuyện là xong mà có khi phải đi lại nhiều lần. Dù vậy, mình vẫn kiên trì giải quyết để mọi người vui vẻ, hòa thuận”-ông Khơn chia sẻ.
Kể về việc giữ gìn, bảo tồn văn hóa cồng chiêng, ông Khơn trầm ngâm: “Trước đây, làng có nhiều cồng chiêng nhưng rồi người lạ đến mua bán, đổi chác; nhiều nhà vì khó khăn nên không giữ được. Có thời điểm cả làng không còn bộ chiêng nào nguyên vẹn. Nghĩ buồn lắm, chiêng gắn với nhiều phong tục tập quán của làng; chuyện vui buồn gì cũng có sự hiện diện của chiêng. Đau đáu vì điều này, năm 2009, mình bàn với các con góp tiền để mua một bộ chiêng, trước là giữ gìn di sản của dân tộc, lưu giữ kỷ niệm cho con cháu, sau nữa là giúp làng xóm khi có việc cần. Mừng là các con đều đồng ý”.
Được sự hậu thuẫn của gia đình, ông Khơn dành thời gian lặn lội tìm mua một bộ chiêng hoàn chỉnh gồm 15 chiếc và 1 cái trống với giá 26,5 triệu đồng. Thời điểm ấy, đó là số tiền lớn đối với gia đình ông. Từ khi sắm được bộ chiêng, người dân có việc gì cần đến mượn ông đều gật đầu với lời dặn nhớ giữ gìn cẩn thận. Đáng quý là cả 6 người con của ông đều biết đánh cồng chiêng. Ngoài ra, ông còn dạy thanh niên trong làng, dạy học sinh Trường THCS Dân tộc Nội trú huyện Đức Cơ đánh cồng chiêng. Hiện nay, làng Khóp có 2 đội cồng chiêng nam, nữ; trong đó, đội nam có 18 người, đội nữ 21 người.
“Nhờ có ông Khơn, người dân làng Khóp nay đã nâng cao ý thức trong việc giữ gìn, bảo tồn cồng chiêng. Đội cồng chiêng của làng Khóp là một trong những đội tiêu biểu của xã Ia Krêl. Ngoài tham gia các buổi giao lưu, đội cồng chiêng của làng còn tham gia các cuộc thi trong, ngoài tỉnh và đạt nhiều giải thưởng”-ông Nguyễn Hữu Hoàng, cán bộ văn hóa-xã hội xã Ia Krêl cho biết.
Làng Khóp giờ đây đã duy trì được sự ổn định về an ninh trật tự, người dân có ý thức trong việc giữ gìn và bảo tồn văn hóa dân tộc... Kết quả ấy có một phần công sức của ông Khơn. Bà Nguyễn Thị Thúy Loan-Phó Chủ tịch UBND xã Ia Krêl-nhận xét: “Ông Khơn luôn chấp hành tốt các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Ông rất nhiệt tình trong công tác, được người dân tín nhiệm và là người rất có tâm huyết trong việc giữ gìn, bảo tồn văn hóa cồng chiêng”.
 NHƯ NGUYỆN

Các tin khác

Uống nước nhớ nguồn

Uống nước nhớ nguồn

(GLO)- Mỗi độ tháng ba âm lịch, khi dòng người hành hương về Đền Hùng (tỉnh Phú Thọ) dâng hương tưởng niệm các Vua Hùng, một mạch nguồn thiêng liêng lại được đánh thức trong tâm thức người Việt.

Củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng phát triển bền vững

Củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng phát triển bền vững

(GLO)- Ở tỉnh Gia Lai hiện nay - vùng đất hội tụ nhiều tộc người và sắc thái văn hóa - việc phát huy giá trị tín ngưỡng thờ Quốc Tổ Hùng Vương trở thành sợi dây vô hình gắn kết cộng đồng, góp phần củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng cho phát triển bền vững.

Gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống từ trái bầu khô

Gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống từ trái bầu khô

(GLO)- Chỉ là một vật dụng quen thuộc trong đời sống thường ngày, nhưng theo thời gian, những trái bầu khô đã trở thành một phần ký ức văn hóa, gắn với nếp sống, tập quán và tâm hồn của cộng đồng người Jrai, Bahnar.

Gìn giữ âm vang cồng chiêng, hơmon nơi đại ngàn

Những nghệ nhân nặng lòng với văn hóa truyền thống

(GLO)- Giữa nhịp sống hiện đại, không ít nghệ nhân ở Gia Lai vẫn lặng thầm gắn bó với công việc chỉnh chiêng, chế tác nhạc cụ truyền thống đến hát kể sử thi (hơmon). Họ không chỉ lưu giữ thanh âm và ký ức đại ngàn mà còn truyền dạy cho thế hệ trẻ bằng tất cả tâm huyết.

Nét đẹp cúng Quý xuân ở đình An Mỹ

Nét đẹp cúng Quý xuân ở đình An Mỹ

(GLO)- Cứ đến ngày 10 tháng 2 hàng năm, người dân phường An Phú (tỉnh Gia Lai) lại tổ chức Lễ cúng Đình làng An Mỹ. Đây là nét đẹp trong đời sống tín ngưỡng của người dân, thể hiện lòng biết ơn các bậc tiền hiền, hậu hiền khai hoang lập đất và cầu cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa.

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

(GLO)- Trong cuốn "Du ký Trung kỳ theo đường cái quan", Camille Paris - nhà khảo cổ người Pháp từng tham gia xây dựng đường điện báo tại Trung Kỳ giai đoạn 1885-1889 đã nhắc đến 2 thung lũng nổi tiếng của Quy Nhơn xưa: thung lũng Công và thung lũng Gà.

Nhơn Hải và nét văn hóa biển đặc sắc

Nhơn Hải và nét văn hóa biển đặc sắc

(GLO)- Từ ngày 29-3 đến 1-4 (tức ngày 11 đến 14-2 âm lịch), làng biển Nhơn Hải (phường Quy Nhơn Đông, tỉnh Gia Lai) rộn ràng bước vào mùa vui Lễ hội cầu ngư - sự kiện văn hóa truyền thống lớn nhất trong năm ở địa phương. 

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

(GLO)- Sáng 28-3 (tức mùng 10 tháng 2 âm lịch), tại đình An Khê (phường An Khê, tỉnh Gia Lai), Ban Nghi lễ đình tổ chức lễ cúng Quý Xuân trong không gian linh thiêng, rộn ràng tiếng chiêng, trống giữa tiết trời đẹp nhất của mùa xuân.

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

(GLO)- Khu di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia Plei Ơi - điểm đến mang giá trị tâm linh, lịch sử gắn với truyền thuyết Vua Lửa của đồng bào Jrai ở xã Chư A Thai - vừa được đầu tư đồng bộ, khang trang, sẵn sàng chào đón du khách trong Năm Du lịch quốc gia - Gia Lai 2026.

Đoàn xã Ia Dreh ra mắt Câu lạc bộ cồng chiêng thanh thiếu nhi

Đoàn xã Ia Dreh ra mắt Câu lạc bộ cồng chiêng thanh thiếu nhi

(GLO)- Ngày 26-3, Đoàn xã Ia Dreh (tỉnh Gia Lai) phối hợp với Trường THCS Ngô Quyền tổ chức ra mắt Câu lạc bộ (CLB) cồng chiêng thanh thiếu nhi, nhằm góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc, đồng thời tạo sân chơi lành mạnh cho học sinh.

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

(GLO)- Cuối năm 2025, cuốn sách Nghề dệt truyền thống tỉnh Bình Định (từ thế kỷ XIX đến nay) của ThS. Hoàng Bình ra mắt bạn đọc như một công trình biên khảo công phu về một nghề thủ công từng gắn bó mật thiết với đời sống người dân đất Võ.

Bộ chiêng của các thủ lĩnh Jrai trở thành bảo vật quốc gia

Bộ chiêng Kơ Đơ trở thành bảo vật quốc gia

(GLO)- Bộ cồng chiêng Kơ Đơ (niên đại đầu thế kỷ XX) vừa được công nhận là bảo vật quốc gia. Không chỉ là nhạc cụ cổ, chiêng Kơ Đơ còn là hiện vật gắn với những thủ lĩnh Jrai xưa, phản ánh cấu trúc xã hội, đời sống tín ngưỡng và nghệ thuật âm nhạc độc đáo của cư dân Tây Nguyên.

Những mùa xuân huy hoàng trên kinh thành

Những mùa xuân huy hoàng trên kinh thành Hoàng Đế

(GLO)- Thành Hoàng Đế thuộc huyện An Nhơn, tỉnh Bình Định (cũ) là di tích duy nhất còn lại của vương triều Tây Sơn. Đây là một công trình kiến trúc thành cổ khá đặc biệt, sau 6 lần khai quật khảo cổ phục vụ nghiên cứu và trùng tu, đến nay vẫn còn nhiều bí ẩn...

Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá

Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá

(GLO)- Xin được nói ngay - Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá - là cách tôi nói văn vẻ về một góc trong nghệ thuật điêu khắc Chăm.

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

(GLO)- Trong dòng chảy lịch sử, không chỉ có những bậc anh hùng làm nên huyền thoại, mà còn có những chiến mã góp phần tạo nên kỳ tích. Trong những thời khắc sinh tử, có 3 con ngựa nổi tiếng đã đi vào sử sách như biểu tượng của lòng trung nghĩa và sức mạnh phi thường.

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

(GLO)- Với việc hợp chuẩn OCOP, nhiều sản phẩm thổ cẩm Bahnar, Jrai ở Gia Lai bắt đầu định vị được thương hiệu. Quá trình này có công rất lớn của nhiều phụ nữ, nghệ nhân đã dồn tâm huyết từng bước đưa thổ cẩm truyền thống ra thị trường.

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

(GLO)- Hiểu về văn hóa Tây Nguyên bắt đầu từ những hiện vật dân tộc học, đó cũng là một trong những cách tiếp cận của TS. Lê Quang Lâm (phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) khi nghiên cứu về văn hóa của người Jrai. Trong hàng nghìn hiện vật mà ông dày công sưu tầm, có bộ sưu tập tù và Jrai độc đáo.

Gia Lai: Chung tay gìn giữ nghề dệt thổ cẩm

Gia Lai: Chung tay gìn giữ nghề dệt thổ cẩm

(GLO)- Trong những mái nhà sàn nơi buôn làng, tiếng khung cửi vẫn lặng lẽ vang lên như nhịp thở của ký ức. Nghề dệt thổ cẩm không chỉ làm ra những sản phẩm thủ công mà còn gìn giữ giá trị văn hóa của đồng bào qua bao thế hệ.

Suy nghĩ từ những lò gốm cổ

Suy nghĩ từ những lò gốm cổ dọc sông Côn

(GLO)- Dọc theo dòng sông Côn huyền thoại, tuyến giao thương quan trọng từng nối vùng cao nguyên với cửa biển Thị Nại, nếu không để ý kỹ, người ta rất dễ đi ngang qua những gò đất tưởng như bình thường. Nhưng dưới lớp đất trầm mặc ấy là dấu tích của một thời Champa rực rỡ.