Phụ nữ Plei Tel A gìn giữ nghề dệt truyền thống

(GLO)- Với mong muốn gìn giữ nghề dệt truyền thống của dân tộc Jrai, chị em phụ nữ làng Plei Tel A (xã Ia Sol, huyện Phú Thiện, tỉnh Gia Lai) giúp đỡ nhau về kinh nghiệm dệt thổ cẩm và truyền nghề cho thế hệ trẻ.

Mặt trời đã đứng bóng nhưng bà Kpă H'Uyên vẫn cặm cụi bên khung cửi để hoàn thành chiếc áo cho khách. Bà H'Uyên cho biết, dù khách hàng của bà chủ yếu là người dân trong huyện nhưng số lượng khá nhiều. Vì vậy, hầu như ngày nào bà cũng tranh thủ dệt để kịp giao cho khách.

Hiện nay, bà H'Uyên (bên trái) là người dệt thổ cẩm giỏi nhất làng Plei Tel A. Ảnh: Nhật Hào

Hiện nay, bà H'Uyên (bên trái) là người dệt thổ cẩm giỏi nhất làng Plei Tel A. Ảnh: Nhật Hào

Cũng như bao người phụ nữ ở làng Plei Tel A, từ nhỏ, bà H'Uyên đã được mẹ chỉ cách dệt những tấm thổ cẩm đơn giản, lớn lên một chút thì chỉ cách dệt những đường nét hoa văn phức tạp hơn. Khi lập gia đình, bà thường xuyên dệt để tặng người thân nên tay nghề ngày càng nâng cao.

Để sản phẩm thổ cẩm của mình có những nét riêng biệt, bà duy trì việc trồng bông, lên rừng lấy một số loại cây để tạo màu và tăng độ bền cho sợi vải. Nhờ vậy, những tấm thổ cẩm do bà dệt ngày càng tinh xảo và được nhiều khách hàng gần xa đặt mua.

Theo bà H'Uyên, một tấm thổ cẩm đẹp phải có các loại hoa văn trang trí. Tuy nhiên, kỹ thuật tạo hoa văn trên thổ cẩm lại mất nhiều thời gian, đòi hỏi người dệt phải thật kiên trì và tỉ mỉ trong từng công đoạn. Bởi vậy, khi biết nhiều phụ nữ trong làng không làm được điều này, bà đã không ngần ngại chỉ dạy cho từng người, đặc biệt là đối với lớp trẻ.

“Tôi rất muốn gìn giữ nghề dệt truyền thống của dân tộc nên những ai muốn học hỏi kỹ thuật dệt, tôi đều truyền đạt lại. Hiện nay, 3 đứa con gái của tôi cũng đã nắm vững kỹ thuật dệt các loại hoa văn tinh xảo”-bà H'Uyên bộc bạch.

Tương tự, bà Kpă H'Men cũng là người nặng lòng với nghề dệt thổ cẩm. Bà H'Men biết dệt từ năm 18 tuổi nhưng những sản phẩm thổ cẩm của bà rất đơn giản, ít có hoa văn. Chính vì vậy, dù tuổi đã cao nhưng mỗi khi rảnh rỗi, bà lại tìm đến những người có tay nghề cao trong làng để học hỏi thêm.

“Dệt thổ cẩm khó nhất là khâu tạo hoa văn. Được chị em trong làng hướng dẫn, tôi đã biết dệt một vài hoa văn đơn giản và đang học hỏi thêm để dệt được những hoa văn sắc sảo hơn”-bà H'Men chia sẻ.

Nhờ chăm chỉ học hỏi, bà Kpă H'Búp cũng đã khá thành thạo về kỹ thuật dệt thổ cẩm. Bà chia sẻ: Được mẹ chỉ dạy, tôi biết dệt từ năm 15 tuổi. Tuy nhiên, từ khi tham gia tổ liên kết dệt thổ cẩm, tôi học hỏi thêm nhiều kinh nghiệm, nhất là cách đan hoặc dệt các hoa văn đẹp để trang trí chân váy, chân áo hoặc khố.

Mới đây, tôi cùng với chị em trong làng tham gia hội thi dệt thổ cẩm do UBND huyện tổ chức. Đây là cơ hội để mọi người học hỏi thêm kinh nghiệm dệt thổ cẩm từ chị em ở nhiều địa phương khác. Tại hội thi, chúng tôi đã giành được giải nhất và giải nhì, trong đó, bản thân tôi đạt giải nhất.

Sản phẩm thổ cẩm của phụ nữ làng Plei Tel A đã được trưng bày tại nhiều sự kiện văn hóa của tỉnh, huyện. Ảnh: N.H

Sản phẩm thổ cẩm của phụ nữ làng Plei Tel A đã được trưng bày tại nhiều sự kiện văn hóa của tỉnh, huyện. Ảnh: N.H

Trao đổi cùng P.V, bà Tạ Thị Lan-Chủ tịch Hội Liên hiệp phụ nữ (LHPN) xã Ia Sol-cho biết: Tháng 3-2023, Hội LHPN xã đã thành lập Tổ liên kết dệt thổ cẩm làng Plei Tel A với 20 thành viên. Tuy ở nhiều độ tuổi khác nhau, nhưng các thành viên rất phấn khởi và thường xuyên chỉ dạy nhau về kỹ thuật dệt. Hiện nay, hầu hết các thành viên đều đã dệt thành thạo, nhiều người còn dệt được những hoa văn khó, đẹp.

“Để giúp tổ hoạt động hiệu quả, Hội LHPN xã thường xuyên kết nối đưa các sản phẩm của chị em trong làng tham gia trưng bày tại các sự kiện văn hóa do tỉnh, huyện và xã tổ chức. Đến nay, nhiều thành viên đã thành thạo kỹ thuật dệt thổ cẩm và có thêm thu nhập từ việc bán sản phẩm.

Thời gian tới, chúng tôi sẽ tiếp tục nhân rộng mô hình này nhằm góp phần gìn giữ nghề dệt truyền thống, tạo việc làm, tăng thu nhập cho hội viên phụ nữ”-Chủ tịch Hội LHPN xã Ia Sol nhấn mạnh.

Các tin khác

Uống nước nhớ nguồn

Uống nước nhớ nguồn

(GLO)- Mỗi độ tháng ba âm lịch, khi dòng người hành hương về Đền Hùng (tỉnh Phú Thọ) dâng hương tưởng niệm các Vua Hùng, một mạch nguồn thiêng liêng lại được đánh thức trong tâm thức người Việt.

Củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng phát triển bền vững

Củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng phát triển bền vững

(GLO)- Ở tỉnh Gia Lai hiện nay - vùng đất hội tụ nhiều tộc người và sắc thái văn hóa - việc phát huy giá trị tín ngưỡng thờ Quốc Tổ Hùng Vương trở thành sợi dây vô hình gắn kết cộng đồng, góp phần củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng cho phát triển bền vững.

Gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống từ trái bầu khô

Gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống từ trái bầu khô

(GLO)- Chỉ là một vật dụng quen thuộc trong đời sống thường ngày, nhưng theo thời gian, những trái bầu khô đã trở thành một phần ký ức văn hóa, gắn với nếp sống, tập quán và tâm hồn của cộng đồng người Jrai, Bahnar.

Gìn giữ âm vang cồng chiêng, hơmon nơi đại ngàn

Những nghệ nhân nặng lòng với văn hóa truyền thống

(GLO)- Giữa nhịp sống hiện đại, không ít nghệ nhân ở Gia Lai vẫn lặng thầm gắn bó với công việc chỉnh chiêng, chế tác nhạc cụ truyền thống đến hát kể sử thi (hơmon). Họ không chỉ lưu giữ thanh âm và ký ức đại ngàn mà còn truyền dạy cho thế hệ trẻ bằng tất cả tâm huyết.

Nét đẹp cúng Quý xuân ở đình An Mỹ

Nét đẹp cúng Quý xuân ở đình An Mỹ

(GLO)- Cứ đến ngày 10 tháng 2 hàng năm, người dân phường An Phú (tỉnh Gia Lai) lại tổ chức Lễ cúng Đình làng An Mỹ. Đây là nét đẹp trong đời sống tín ngưỡng của người dân, thể hiện lòng biết ơn các bậc tiền hiền, hậu hiền khai hoang lập đất và cầu cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa.

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

(GLO)- Trong cuốn "Du ký Trung kỳ theo đường cái quan", Camille Paris - nhà khảo cổ người Pháp từng tham gia xây dựng đường điện báo tại Trung Kỳ giai đoạn 1885-1889 đã nhắc đến 2 thung lũng nổi tiếng của Quy Nhơn xưa: thung lũng Công và thung lũng Gà.

Nhơn Hải và nét văn hóa biển đặc sắc

Nhơn Hải và nét văn hóa biển đặc sắc

(GLO)- Từ ngày 29-3 đến 1-4 (tức ngày 11 đến 14-2 âm lịch), làng biển Nhơn Hải (phường Quy Nhơn Đông, tỉnh Gia Lai) rộn ràng bước vào mùa vui Lễ hội cầu ngư - sự kiện văn hóa truyền thống lớn nhất trong năm ở địa phương. 

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

(GLO)- Sáng 28-3 (tức mùng 10 tháng 2 âm lịch), tại đình An Khê (phường An Khê, tỉnh Gia Lai), Ban Nghi lễ đình tổ chức lễ cúng Quý Xuân trong không gian linh thiêng, rộn ràng tiếng chiêng, trống giữa tiết trời đẹp nhất của mùa xuân.

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

(GLO)- Khu di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia Plei Ơi - điểm đến mang giá trị tâm linh, lịch sử gắn với truyền thuyết Vua Lửa của đồng bào Jrai ở xã Chư A Thai - vừa được đầu tư đồng bộ, khang trang, sẵn sàng chào đón du khách trong Năm Du lịch quốc gia - Gia Lai 2026.

Đoàn xã Ia Dreh ra mắt Câu lạc bộ cồng chiêng thanh thiếu nhi

Đoàn xã Ia Dreh ra mắt Câu lạc bộ cồng chiêng thanh thiếu nhi

(GLO)- Ngày 26-3, Đoàn xã Ia Dreh (tỉnh Gia Lai) phối hợp với Trường THCS Ngô Quyền tổ chức ra mắt Câu lạc bộ (CLB) cồng chiêng thanh thiếu nhi, nhằm góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc, đồng thời tạo sân chơi lành mạnh cho học sinh.

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

(GLO)- Cuối năm 2025, cuốn sách Nghề dệt truyền thống tỉnh Bình Định (từ thế kỷ XIX đến nay) của ThS. Hoàng Bình ra mắt bạn đọc như một công trình biên khảo công phu về một nghề thủ công từng gắn bó mật thiết với đời sống người dân đất Võ.

Bộ chiêng của các thủ lĩnh Jrai trở thành bảo vật quốc gia

Bộ chiêng Kơ Đơ trở thành bảo vật quốc gia

(GLO)- Bộ cồng chiêng Kơ Đơ (niên đại đầu thế kỷ XX) vừa được công nhận là bảo vật quốc gia. Không chỉ là nhạc cụ cổ, chiêng Kơ Đơ còn là hiện vật gắn với những thủ lĩnh Jrai xưa, phản ánh cấu trúc xã hội, đời sống tín ngưỡng và nghệ thuật âm nhạc độc đáo của cư dân Tây Nguyên.

Những mùa xuân huy hoàng trên kinh thành

Những mùa xuân huy hoàng trên kinh thành Hoàng Đế

(GLO)- Thành Hoàng Đế thuộc huyện An Nhơn, tỉnh Bình Định (cũ) là di tích duy nhất còn lại của vương triều Tây Sơn. Đây là một công trình kiến trúc thành cổ khá đặc biệt, sau 6 lần khai quật khảo cổ phục vụ nghiên cứu và trùng tu, đến nay vẫn còn nhiều bí ẩn...

Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá

Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá

(GLO)- Xin được nói ngay - Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá - là cách tôi nói văn vẻ về một góc trong nghệ thuật điêu khắc Chăm.

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

(GLO)- Trong dòng chảy lịch sử, không chỉ có những bậc anh hùng làm nên huyền thoại, mà còn có những chiến mã góp phần tạo nên kỳ tích. Trong những thời khắc sinh tử, có 3 con ngựa nổi tiếng đã đi vào sử sách như biểu tượng của lòng trung nghĩa và sức mạnh phi thường.

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

(GLO)- Với việc hợp chuẩn OCOP, nhiều sản phẩm thổ cẩm Bahnar, Jrai ở Gia Lai bắt đầu định vị được thương hiệu. Quá trình này có công rất lớn của nhiều phụ nữ, nghệ nhân đã dồn tâm huyết từng bước đưa thổ cẩm truyền thống ra thị trường.

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

(GLO)- Hiểu về văn hóa Tây Nguyên bắt đầu từ những hiện vật dân tộc học, đó cũng là một trong những cách tiếp cận của TS. Lê Quang Lâm (phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) khi nghiên cứu về văn hóa của người Jrai. Trong hàng nghìn hiện vật mà ông dày công sưu tầm, có bộ sưu tập tù và Jrai độc đáo.

Gia Lai: Chung tay gìn giữ nghề dệt thổ cẩm

Gia Lai: Chung tay gìn giữ nghề dệt thổ cẩm

(GLO)- Trong những mái nhà sàn nơi buôn làng, tiếng khung cửi vẫn lặng lẽ vang lên như nhịp thở của ký ức. Nghề dệt thổ cẩm không chỉ làm ra những sản phẩm thủ công mà còn gìn giữ giá trị văn hóa của đồng bào qua bao thế hệ.

Suy nghĩ từ những lò gốm cổ

Suy nghĩ từ những lò gốm cổ dọc sông Côn

(GLO)- Dọc theo dòng sông Côn huyền thoại, tuyến giao thương quan trọng từng nối vùng cao nguyên với cửa biển Thị Nại, nếu không để ý kỹ, người ta rất dễ đi ngang qua những gò đất tưởng như bình thường. Nhưng dưới lớp đất trầm mặc ấy là dấu tích của một thời Champa rực rỡ.