Nữ hoàng Maya lộ diện trong mộ cổ dưới lòng đất

Bộ hài cốt nữ giới 1.500 năm tuổi nằm giữa rất nhiều cổ vật quý giá được xác định là một vị nữ hoàng của đế chế Maya huyền thoại.

 

Các nhà khảo cổ đã tìm được đường vào một kim tự tháp bị chôn vùi giữa rừng rậm Guatemala và phát hiện bộ hài cốt hoàn chỉnh của một phụ nữ quyền quý. Các bước phân tích cho thấy bà là một nữ hoàng Maya.

 

Bộ hài cốt của vị nữ hoàng - ảnh: NATIONAL GEOGRAPHIC
Bộ hài cốt của vị nữ hoàng - ảnh: NATIONAL GEOGRAPHIC



Vị nữ hoàng nằm giữa rất nhiều cổ vật quý giá. Bên cạnh bà còn có hài cốt của một đứa trẻ. Các bằng chứng bi thảm còn lại cho thấy đứa bé đã bị hiến tế và tuẫn táng theo nữ hoàng của mình trong một cái giếng sâu, bên cạnh hài cốt người đàn bà quyền quý.

 

Đồ tạo tác quý giá trong mộ - ảnh: NATIONAL GEOGRAPHIC
Đồ tạo tác quý giá trong mộ - ảnh: NATIONAL GEOGRAPHIC



Ngôi mộ cổ này được phát hiện tại Holma, một địa điểm đã từng hé lộ nhiều dấu tích của nền văn minh Maya lừng danh. Phát triển trong gần 3.000 năm ở Trung Mỹ, đạt đỉnh cao từ năm 250 đến 900 sau công nguyên, người Maya đã khiến thế hệ sau kinh ngạc vì các kiến thức toán học, thiên văn học và những thành phố to lớn được xây dựng bằng máy móc ngay trong thời điểm mà hầu hết các nơi trên thế giới, con người còn sống trong những bộ lạc mông muội.




 

Chiếc sọ của người không may bị hiến tế - ảnh: NATIONAL GEOGRAPHIC
Chiếc sọ của người không may bị hiến tế - ảnh: NATIONAL GEOGRAPHIC
Kim tự tháp này nằm trong số 60.000 cấu trúc của đại đô thị Maya được phát hiện bằng LIDAR năm ngoái - ảnh: NATIONAL GEOGRAPHIC
Kim tự tháp này nằm trong số 60.000 cấu trúc của đại đô thị Maya được phát hiện bằng LIDAR năm ngoái - ảnh: NATIONAL GEOGRAPHIC



LIDAR - một công nghệ sử dụng thiết bị quét laser - đã giúp một nhóm khảo cổ đa quốc gia phát hiện ra 3 kim tự tháp bí ẩn, trong đó có kim tự tháp chứa hài cốt vị nữ hoàng.

 

Nhà khảo cổ Francisco Estrada-Belli vui mừng khi tìm thấy ngôi mộ hoàng gia -ảnh: NATIONAL GEOGRAPHIC
Nhà khảo cổ Francisco Estrada-Belli vui mừng khi tìm thấy ngôi mộ hoàng gia -ảnh: NATIONAL GEOGRAPHIC



Tiến sĩ Francisco Estrada-Belli, đến từ Đại học Tulane (Mỹ), giám đốc dự án khai quật, cho biết họ tin rằng trong chính kim tự tháp vị nữ hoàng đang nằm còn có ngôi mộ của chồng bà – một vị vua Maya. Cả 3 kim tự tháp có thể chứa tới 5 hài cốt của các vị vua, chưa kể một số hài cốt khác của gia đình và những người bị hiến tế theo họ.
 


2 mộ cổ kỳ lạ khác ở Ba Lan và Ireland

Một ngôi mộ cổ kỳ thú khác cũng mới được khai quật tại Ba Lan. Xương chân một con gấu và hàm của một con heo lớn đã được tìm thấy bên cạnh hài cốt của một người đàn ông và một đứa trẻ, trong một ngôi mộ có tuổi đời lên đến 4.500 tuổi. Những phần hài cốt động vật được sắp xếp chu đáo cho thấy nó là một phần của nghi thức tang lễ.

Trong khi đó, một bộ hài cốt rùng rợn hơn được tìm thấy ở Ireland, ước tính tuổi đời lên tới 5.000 năm. Người này có vết tích bị cắt ở vị trí các khớp chính như vai, khuỷu tay, hông, mắt cá… Tuy nhiên, người đó hoàn toàn không phải là nạn nhân của một vụ hành hình. Các bước nghiên cứu tiếp theo cho thấy đó là một phần của nghi thức cổ đại, giúp linh hồn người chết dễ siêu thoát!



A. Thư (Theo The Guardian, Daily Mail, Newsweek)

Các tin khác

Uống nước nhớ nguồn

Uống nước nhớ nguồn

(GLO)- Mỗi độ tháng ba âm lịch, khi dòng người hành hương về Đền Hùng (tỉnh Phú Thọ) dâng hương tưởng niệm các Vua Hùng, một mạch nguồn thiêng liêng lại được đánh thức trong tâm thức người Việt.

Củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng phát triển bền vững

Củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng phát triển bền vững

(GLO)- Ở tỉnh Gia Lai hiện nay - vùng đất hội tụ nhiều tộc người và sắc thái văn hóa - việc phát huy giá trị tín ngưỡng thờ Quốc Tổ Hùng Vương trở thành sợi dây vô hình gắn kết cộng đồng, góp phần củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng cho phát triển bền vững.

Gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống từ trái bầu khô

Gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống từ trái bầu khô

(GLO)- Chỉ là một vật dụng quen thuộc trong đời sống thường ngày, nhưng theo thời gian, những trái bầu khô đã trở thành một phần ký ức văn hóa, gắn với nếp sống, tập quán và tâm hồn của cộng đồng người Jrai, Bahnar.

Gìn giữ âm vang cồng chiêng, hơmon nơi đại ngàn

Những nghệ nhân nặng lòng với văn hóa truyền thống

(GLO)- Giữa nhịp sống hiện đại, không ít nghệ nhân ở Gia Lai vẫn lặng thầm gắn bó với công việc chỉnh chiêng, chế tác nhạc cụ truyền thống đến hát kể sử thi (hơmon). Họ không chỉ lưu giữ thanh âm và ký ức đại ngàn mà còn truyền dạy cho thế hệ trẻ bằng tất cả tâm huyết.

Nét đẹp cúng Quý xuân ở đình An Mỹ

Nét đẹp cúng Quý xuân ở đình An Mỹ

(GLO)- Cứ đến ngày 10 tháng 2 hàng năm, người dân phường An Phú (tỉnh Gia Lai) lại tổ chức Lễ cúng Đình làng An Mỹ. Đây là nét đẹp trong đời sống tín ngưỡng của người dân, thể hiện lòng biết ơn các bậc tiền hiền, hậu hiền khai hoang lập đất và cầu cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa.

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

(GLO)- Trong cuốn "Du ký Trung kỳ theo đường cái quan", Camille Paris - nhà khảo cổ người Pháp từng tham gia xây dựng đường điện báo tại Trung Kỳ giai đoạn 1885-1889 đã nhắc đến 2 thung lũng nổi tiếng của Quy Nhơn xưa: thung lũng Công và thung lũng Gà.

Nhơn Hải và nét văn hóa biển đặc sắc

Nhơn Hải và nét văn hóa biển đặc sắc

(GLO)- Từ ngày 29-3 đến 1-4 (tức ngày 11 đến 14-2 âm lịch), làng biển Nhơn Hải (phường Quy Nhơn Đông, tỉnh Gia Lai) rộn ràng bước vào mùa vui Lễ hội cầu ngư - sự kiện văn hóa truyền thống lớn nhất trong năm ở địa phương. 

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

(GLO)- Sáng 28-3 (tức mùng 10 tháng 2 âm lịch), tại đình An Khê (phường An Khê, tỉnh Gia Lai), Ban Nghi lễ đình tổ chức lễ cúng Quý Xuân trong không gian linh thiêng, rộn ràng tiếng chiêng, trống giữa tiết trời đẹp nhất của mùa xuân.

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

(GLO)- Khu di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia Plei Ơi - điểm đến mang giá trị tâm linh, lịch sử gắn với truyền thuyết Vua Lửa của đồng bào Jrai ở xã Chư A Thai - vừa được đầu tư đồng bộ, khang trang, sẵn sàng chào đón du khách trong Năm Du lịch quốc gia - Gia Lai 2026.

Đoàn xã Ia Dreh ra mắt Câu lạc bộ cồng chiêng thanh thiếu nhi

Đoàn xã Ia Dreh ra mắt Câu lạc bộ cồng chiêng thanh thiếu nhi

(GLO)- Ngày 26-3, Đoàn xã Ia Dreh (tỉnh Gia Lai) phối hợp với Trường THCS Ngô Quyền tổ chức ra mắt Câu lạc bộ (CLB) cồng chiêng thanh thiếu nhi, nhằm góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc, đồng thời tạo sân chơi lành mạnh cho học sinh.

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

(GLO)- Cuối năm 2025, cuốn sách Nghề dệt truyền thống tỉnh Bình Định (từ thế kỷ XIX đến nay) của ThS. Hoàng Bình ra mắt bạn đọc như một công trình biên khảo công phu về một nghề thủ công từng gắn bó mật thiết với đời sống người dân đất Võ.

Bộ chiêng của các thủ lĩnh Jrai trở thành bảo vật quốc gia

Bộ chiêng Kơ Đơ trở thành bảo vật quốc gia

(GLO)- Bộ cồng chiêng Kơ Đơ (niên đại đầu thế kỷ XX) vừa được công nhận là bảo vật quốc gia. Không chỉ là nhạc cụ cổ, chiêng Kơ Đơ còn là hiện vật gắn với những thủ lĩnh Jrai xưa, phản ánh cấu trúc xã hội, đời sống tín ngưỡng và nghệ thuật âm nhạc độc đáo của cư dân Tây Nguyên.

Những mùa xuân huy hoàng trên kinh thành

Những mùa xuân huy hoàng trên kinh thành Hoàng Đế

(GLO)- Thành Hoàng Đế thuộc huyện An Nhơn, tỉnh Bình Định (cũ) là di tích duy nhất còn lại của vương triều Tây Sơn. Đây là một công trình kiến trúc thành cổ khá đặc biệt, sau 6 lần khai quật khảo cổ phục vụ nghiên cứu và trùng tu, đến nay vẫn còn nhiều bí ẩn...

Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá

Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá

(GLO)- Xin được nói ngay - Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá - là cách tôi nói văn vẻ về một góc trong nghệ thuật điêu khắc Chăm.

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

(GLO)- Trong dòng chảy lịch sử, không chỉ có những bậc anh hùng làm nên huyền thoại, mà còn có những chiến mã góp phần tạo nên kỳ tích. Trong những thời khắc sinh tử, có 3 con ngựa nổi tiếng đã đi vào sử sách như biểu tượng của lòng trung nghĩa và sức mạnh phi thường.

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

(GLO)- Với việc hợp chuẩn OCOP, nhiều sản phẩm thổ cẩm Bahnar, Jrai ở Gia Lai bắt đầu định vị được thương hiệu. Quá trình này có công rất lớn của nhiều phụ nữ, nghệ nhân đã dồn tâm huyết từng bước đưa thổ cẩm truyền thống ra thị trường.

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

(GLO)- Hiểu về văn hóa Tây Nguyên bắt đầu từ những hiện vật dân tộc học, đó cũng là một trong những cách tiếp cận của TS. Lê Quang Lâm (phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) khi nghiên cứu về văn hóa của người Jrai. Trong hàng nghìn hiện vật mà ông dày công sưu tầm, có bộ sưu tập tù và Jrai độc đáo.

Gia Lai: Chung tay gìn giữ nghề dệt thổ cẩm

Gia Lai: Chung tay gìn giữ nghề dệt thổ cẩm

(GLO)- Trong những mái nhà sàn nơi buôn làng, tiếng khung cửi vẫn lặng lẽ vang lên như nhịp thở của ký ức. Nghề dệt thổ cẩm không chỉ làm ra những sản phẩm thủ công mà còn gìn giữ giá trị văn hóa của đồng bào qua bao thế hệ.

Suy nghĩ từ những lò gốm cổ

Suy nghĩ từ những lò gốm cổ dọc sông Côn

(GLO)- Dọc theo dòng sông Côn huyền thoại, tuyến giao thương quan trọng từng nối vùng cao nguyên với cửa biển Thị Nại, nếu không để ý kỹ, người ta rất dễ đi ngang qua những gò đất tưởng như bình thường. Nhưng dưới lớp đất trầm mặc ấy là dấu tích của một thời Champa rực rỡ.