Giá khoai lang liên tục tăng
Mặt trời gần xuống núi nhưng không khí thu hoạch khoai lang vẫn tất bật trên cánh đồng xã Ia Sol. Tiếng máy cày nổ giòn, tiếng trò chuyện rôm rả. Ai cũng vui mừng vì vụ khoai lang Đông Xuân năm nay thắng lợi.
Nhanh tay cân những bịch khoai lang đã phân loại sẵn, anh Trương Văn Sơn (thôn Thắng Lợi 2) hồ hởi cho hay: 5 năm kinh nghiệm trồng khoai lang Nhật Bản, lời có, lỗ có nhưng giống như cái nghề đã vận vào người nên vợ chồng anh vẫn gắn bó với loại cây trồng này.
Vụ Đông Xuân 2024-2025, anh xuống giống 1,5 ha khoai lang. Nhờ làm đất kỹ và sử dụng hệ thống tưới phun mưa nên cây khoai lang sinh trưởng, phát triển tốt, củ to, đều, năng suất đạt 25 tấn/ha.
“Với giá bán 11.500 đồng/kg, sau khi trừ chi phí khoảng 100 triệu đồng/ha, vụ này anh lời trên 250 triệu đồng. So với vụ khoai lang thất bát năm ngoái thì lợi nhuận năm nay khiến người trồng khoai chúng tôi rất phấn khởi, không chỉ trả hết nợ năm cũ mà còn dư để tái sản xuất vụ sau”-anh Sơn chia sẻ.
Niềm vui trúng mùa cũng đến với ông Đỗ Văn Trương (tổ dân phố 6, thị trấn Phú Thiện) khi 1 ha khoai lang của nhà ông thu hoạch đúng thời điểm giá khoai lang đạt đỉnh.
Theo ông Trương, thời điểm đầu vụ, giá khoai lang chỉ ở mức 6.000-7.000 đồng/kg khiến nhiều hộ dân lo lắng bán sớm cho thương lái 15 triệu đồng/sào. Tuy nhiên sau đó, giá khoai lang liên tục tăng, hiện chạm mốc 12.000 đồng/kg. Một số diện tích đất mới, chăm sóc tốt, khoai để già ngày, năng suất đạt tới 35 tấn/ha, bán với giá 40 triệu đồng/sào, mang lại lợi nhuận “khủng” cho nông dân.
Riêng 1 ha khoai lang của gia đình, ông Trương dự ước năng suất đạt bình quân 25 tấn/ha, thương lái thu mua tận ruộng với giá 12.000 đồng/kg. Do không mất chi phí thuê đất nên vụ này gia đình ước thu lời 180 triệu đồng.
Với kinh nghiệm hơn 10 năm trồng khoai, ông Trương cho hay, với cây khoai lang, nguồn nước đóng vai trò quan trọng, quyết định năng suất. Tuy nhiên, do cánh đồng Hải Hà (xã Ia Sol) quá rộng nên người dân gặp rất nhiều khó khăn khi lấy nước từ kênh chính Ayun Hạ cho diện tích đất canh tác, vì vậy chi phí đầu tư tăng cao. Thời gian tới, bà con mong muốn Nhà nước sẽ đầu tư xây dựng, tu bổ các mương nước nhỏ, dẫn nước trực tiếp vào đồng ruộng giúp người dân thuận lợi hơn trong canh tác các loại cây trồng.
Hướng đi mới triển vọng
Hiện tại, nông dân huyện Phú Thiện thu lợi nhuận cao từ cây khoai lang song đầu ra của khoai lang vẫn chưa ổn định, giá cả phụ thuộc nhiều vào thương lái. Xuất phát từ câu chuyện “giải cứu” khoai lang đầu năm 2024, anh Nguyễn Đỗ Hải-Giám đốc Hợp tác xã (HTX) Nông nghiệp Nhật Minh (xã Chư A Thai) đã bắt tay chế biến sản phẩm khoai lang sấy dẻo. Anh Hải cho hay: Lợi thế lớn nhất khi chế biến sản phẩm khoai lang sấy dẻo là nguồn nguyên liệu dồi dào, chất lượng khoai lang Nhật Bản tại địa phương thơm, ngon. Người trồng khoai lang đang chuyển dần sang hướng canh tác hữu cơ theo tiêu chuẩn VietGAP nên đảm bảo an toàn thực phẩm.
Nhờ sự hỗ trợ của các cơ quan chuyên môn, cuối năm 2024, anh Hải đã cho ra mắt sản phẩm khoai lang sấy dẻo Nhật Minh. Hiện anh đang gấp rút hoàn thành hồ sơ sản phẩm để tham gia chương trình OCOP năm 2025.
“Trung bình 3 kg khoai lang tươi sẽ chế biến được 1 kg khoai lang sấy dẻo. Với giá 55-60 nghìn đồng/kg, từ đầu năm đến nay, HTX xuất ra thị trường gần 3 tạ thành phẩm. Thông qua chương trình OCOP, tôi hy vọng sẽ quảng bá sản phẩm đến đông đảo người tiêu dùng, mở rộng thị trường tiêu thụ, từ đó tìm đầu ra ổn định cho nông sản địa phương”-anh Hải kỳ vọng.
HTX Nông nghiệp Nhật Minh cũng là 1 trong 2 HTX trong huyện triển khai mô hình liên kết, bao tiêu sản phẩm cho các thành viên theo giá thị trường. Nhờ vậy, bà con yên tâm canh tác, tránh bị thương lái ép giá.
Theo ông Mai Ngọc Quý-Phó Trưởng phòng Nông nghiệp và Môi trường huyện Phú Thiện, vụ Đông Xuân 2024-2025, toàn huyện trồng 1.517 ha khoai lang Nhật Bản, bằng 1/2 so với năm ngoái. Diện tích giảm sâu, cung không đủ cầu nên đã đẩy giá thu mua tăng vọt. Người trồng khoai lang “trúng đậm”, thu lời lớn, bình quân từ 130-150 triệu đồng/ha.
Với mục tiêu tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng bền vững, những năm gần đây, Phòng tích cực phối hợp với chính quyền các địa phương tuyên truyền, vận động người dân thay đổi phương thức sản xuất truyền thống sang sản xuất theo hướng hữu cơ đạt tiêu chuẩn VietGAP, đăng ký mã số vùng trồng tạo điều kiện cho khoai lang của huyện có cơ hội xuất khẩu chính ngạch sang thị trường Trung Quốc.
Từ nguồn vốn chương trình khởi sự kinh doanh vùng đồng bào dân tộc thiểu số, năm 2024, Phòng hỗ trợ HTX Nhật Minh triển khai mô hình khoai lang sấy dẻo. Hy vọng đây sẽ là hướng đi mới triển vọng, từng bước gỡ khó bài toán đầu ra cho sản phẩm khoai lang địa phương.
