Liên hoan hát ru, hát dân ca và nhạc cụ truyền thống huyện Đak Pơ: Âm vọng suối nguồn

(GLO)- Giấc ngủ êm ả có tiếng mẹ ru, bước chân lên rẫy có bài dân ca làm rộn vui hay những ngày hội ngân vang tiếng nhạc… là những hình dung mà Liên hoan hát ru, hát dân ca và nhạc cụ truyền thống các dân tộc huyện Đak Pơ lần thứ II-2024 đã mang đến cho khán giả. 

Quê hương trong lời hát

Liên hoan hát ru, hát dân ca và nhạc cụ truyền thống các dân tộc do UBND huyện Đak Pơ tổ chức ngày 13-6 tại Hội trường 24-6. Hơn 300 diễn viên và nghệ nhân đến từ 11 đơn vị đã cống hiến gần 60 tiết mục hát múa, diễn tấu đặc sắc, mãn nhãn. Đó là những âm vọng như suối nguồn, nhắc nhớ sâu xa về quê hương, cội rễ.

Một tiết mục hát dân ca kết hợp trình diễn nhạc cụ dân tộc tại Liên hoan hát ru, hát dân ca và nhạc cụ truyền thống các dân tộc huyện Đak Pơ. Ảnh: P.D

Một tiết mục hát dân ca kết hợp trình diễn nhạc cụ dân tộc tại Liên hoan hát ru, hát dân ca và nhạc cụ truyền thống các dân tộc huyện Đak Pơ. Ảnh: P.D

Bà Bùi Thị Thương-Phó Chủ tịch UBND huyện, Trưởng ban tổ chức các hoạt động văn hóa, thể thao huyện Đak Pơ năm 2024-thông tin: Liên hoan là hoạt động thiết thực chào mừng kỷ niệm 70 năm Chiến thắng Đak Pơ (24/6/1954-24/6/2024), tôn vinh và khích lệ phong trào hát ru, hát dân ca, trình diễn nhạc cụ truyền thống trong các tầng lớp nhân dân. Đây cũng là dịp lựa chọn, bồi dưỡng các nghệ nhân xuất sắc tham gia Liên hoan hát ru, hát dân ca và nhạc cụ truyền thống các dân tộc tỉnh Gia Lai lần thứ II-2024.

Tại liên hoan, các diễn viên, nghệ nhân đã trình diễn những bài hát ru, hát dân ca gắn liền với đời sống sinh hoạt của đồng bào các dân tộc trên địa bàn huyện. Nội dung chương trình phong phú với các ca khúc mang đủ đặc trưng vùng miền trong cả nước. Từ hát ru, dân ca ba miền như “Bèo dạt mây trôi”, “Lý mười thương”, “Lý chiều chiều”, “Ru con”… đến những khúc hát đặc trưng của đồng bào Tây Nguyên như “Ru em”, “Đám mây kẹo bông”, “Chờ mẹ dệt vải”, “Đính ước”… đều gợi nhiều cảm xúc đẹp.

Bế mạc liên hoan, về giải toàn đoàn, Ban tổ chức đã trao giải A cho xã An Thành, giải B cho xã Yang Bắc; 2 giải C thuộc về xã Ya Hội và Phú An. Về giải cá nhân, giải nhất thể loại đơn ca và tốp ca được trao cho xã Ya Hội. Xã An Thành giành giải nhất song ca-tam ca và biểu diễn nhạc cụ truyền thống. Ngoài ra, Ban tổ chức còn trao 2 giải cho diễn viên triển vọng.

Trò chuyện với P.V, bà Phan Thị Hồng Vân (63 tuổi, xã Hà Tam)-một trong những nghệ nhân lớn tuổi nhất liên hoan-cho hay, bà di cư từ Huế vào Hà Tam từ những năm 60 của thế kỷ trước.

Sau khi trình diễn bài hát ru: “Ru con ru cả tiếng lòng” đúng chất miền Trung, bà Vân chia sẻ: “Lâu lắm rồi, tôi mới cất lên lời ru vì con cháu đều đã lớn. Lời ru sẽ nuôi dưỡng tâm hồn bằng sự nhẹ nhàng, thanh thoát, êm đềm. Đó là kỷ niệm đáng nhớ đối với tuổi thơ của bất kỳ ai. Vì vậy, cần tổ chức những liên hoan như thế này để thế hệ sau hiểu thêm về hát ru, để tình yêu quê hương thấm đẫm trong lòng”.

Tại liên hoan, những bài dân ca, hát ru của đồng bào Bahnar vùng Đông Trường Sơn cũng mang đến cho khán giả thật nhiều xúc cảm. Đơn cử, bài hát “Khúc chị ru em” (lời mới “Đám mây thành kẹo bông”) do diễn viên khối công nhân viên chức biểu diễn đủ sức khiến người nghe lay động: “Lời ru êm ái hát xuyên tuổi thơ trong nắng/Đừng khóc con ơi mẹ biến đám mây thành kẹo bông/Em ơi đừng khóc nhé em chị biến gió mưa thành mật ong”.

Với bài hát ru mang đậm âm hưởng Bahnar, 2 cô gái trẻ Đinh Thị Khanh-Đinh Thị Klech (thị trấn Đak Pơ) mang đến một ấn tượng rất riêng qua phần thể hiện bài hát “Chờ mẹ dệt vải” chất chứa những lời dịu ngọt: “Ngủ ngoan con này, ngủ ngoan để cho mẹ dệt áo ngoan nào, ớ con con ngoan con”. Đinh Thị Khanh kể, từ nhỏ, Khanh đã được nghe mẹ hát ru và những lời êm ái ấy theo cô lớn lên. “Mỗi khi hát bài này mình lại thấy nhớ mẹ. Mẹ mất cũng gần 20 năm rồi”-Khanh quay đi lau nước mắt.

Trao truyền thế hệ

Cùng những lời hát ru êm đềm hay câu dân ca dặt dìu, âm thanh nhạc cụ truyền thống reo ngân tại liên hoan cũng đã cho thấy nỗ lực gìn giữ bản sắc của những chủ nhân văn hóa trên vùng đất Đak Pơ. Trong bản hòa ca các loại nhạc cụ truyền thống, bên cạnh đàn bầu, sáo… diễn viên các đoàn cũng phô diễn những thanh âm đa sắc màu dân tộc như đàn t’rưng, klông pút, goong, khèn, đàn đá… thông qua hình thức độc tấu, song tấu, hòa tấu.

Có thể kể đến các tiết mục như: độc tấu đàn goong “Pơ kao rung reng” (nghệ nhân Đinh Ruk, thị trấn Đak Pơ); hòa tấu đàn đá Jor Nốt (tốp nam xã An Thành); độc tấu t’rưng “Gặt lúa Đông Xuân” (nghệ nhân Đinh Khươnh, xã Phú An); độc tấu “Thanh âm núi rừng (nghệ nhân Đinh Srech, xã Yang Bắc); độc tấu “Tiếng khèn gọi mùa xuân” (nghệ nhân Lý Thiên Toàn, xã Ya Hội)…

Sự trao truyền thế hệ trong đội hình của đoàn diễn viên, nghệ nhân thị trấn Đak Pơ tại Liên hoan hát ru, hát dân ca và nhạc cụ truyền thống các dân tộc huyện Đak Pơ. Ảnh: Phương Duyên

Sự trao truyền thế hệ trong đội hình của đoàn diễn viên, nghệ nhân thị trấn Đak Pơ tại Liên hoan hát ru, hát dân ca và nhạc cụ truyền thống các dân tộc huyện Đak Pơ. Ảnh: Phương Duyên

Một trong những đoàn có sự đầu tư, chuẩn bị chu đáo tại liên hoan là xã An Thành. Cả 6 tiết mục đều có sự hỗ trợ của nhiều loại nhạc cụ như t’rưng, klông pút, cồng chiêng, đàn đá… Đáng nói, các thành viên trong đoàn, với nhiều lứa tuổi khác nhau, đã cho thấy sự kế thừa và trao truyền thế hệ.

Nghệ nhân trẻ Đinh Byưm chia sẻ, đây là lần đầu tiên anh tham gia một liên hoan hát ru, hát dân ca và nhạc cụ truyền thống. Sự tự tin sau các tiết mục đã khiến anh có thêm động lực để trao lại tình yêu văn hóa dân tộc cho các em, các cháu trong làng Kuk Đak.

Một trong những nghệ nhân nhỏ tuổi nhất liên hoan, em Đinh Thị Thi Un (8 tuổi, thị trấn Đak Pơ) cũng gây bất ngờ khi tham gia tốp ca hát bài “Ru em”. Un cho hay, em có em nhỏ mới 2 tuổi và thường hát ru em bằng những câu thương yêu: “Ơi em… Như chim non bé xinh, chim chơ rao đáng yêu, chim non chưa biết bay, chim non hót chưa hay, trong vòng tay chị yêu”.

Sự trao truyền thế hệ sẽ tiếp tục được tiếp nối nếu các nghệ nhân “nhí” như Un vẫn nuôi tình yêu với những khúc hát đậm đà bản sắc như thế.

Các tin khác

Uống nước nhớ nguồn

Uống nước nhớ nguồn

(GLO)- Mỗi độ tháng ba âm lịch, khi dòng người hành hương về Đền Hùng (tỉnh Phú Thọ) dâng hương tưởng niệm các Vua Hùng, một mạch nguồn thiêng liêng lại được đánh thức trong tâm thức người Việt.

Củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng phát triển bền vững

Củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng phát triển bền vững

(GLO)- Ở tỉnh Gia Lai hiện nay - vùng đất hội tụ nhiều tộc người và sắc thái văn hóa - việc phát huy giá trị tín ngưỡng thờ Quốc Tổ Hùng Vương trở thành sợi dây vô hình gắn kết cộng đồng, góp phần củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng cho phát triển bền vững.

Gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống từ trái bầu khô

Gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống từ trái bầu khô

(GLO)- Chỉ là một vật dụng quen thuộc trong đời sống thường ngày, nhưng theo thời gian, những trái bầu khô đã trở thành một phần ký ức văn hóa, gắn với nếp sống, tập quán và tâm hồn của cộng đồng người Jrai, Bahnar.

Gìn giữ âm vang cồng chiêng, hơmon nơi đại ngàn

Những nghệ nhân nặng lòng với văn hóa truyền thống

(GLO)- Giữa nhịp sống hiện đại, không ít nghệ nhân ở Gia Lai vẫn lặng thầm gắn bó với công việc chỉnh chiêng, chế tác nhạc cụ truyền thống đến hát kể sử thi (hơmon). Họ không chỉ lưu giữ thanh âm và ký ức đại ngàn mà còn truyền dạy cho thế hệ trẻ bằng tất cả tâm huyết.

Nét đẹp cúng Quý xuân ở đình An Mỹ

Nét đẹp cúng Quý xuân ở đình An Mỹ

(GLO)- Cứ đến ngày 10 tháng 2 hàng năm, người dân phường An Phú (tỉnh Gia Lai) lại tổ chức Lễ cúng Đình làng An Mỹ. Đây là nét đẹp trong đời sống tín ngưỡng của người dân, thể hiện lòng biết ơn các bậc tiền hiền, hậu hiền khai hoang lập đất và cầu cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa.

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

(GLO)- Trong cuốn "Du ký Trung kỳ theo đường cái quan", Camille Paris - nhà khảo cổ người Pháp từng tham gia xây dựng đường điện báo tại Trung Kỳ giai đoạn 1885-1889 đã nhắc đến 2 thung lũng nổi tiếng của Quy Nhơn xưa: thung lũng Công và thung lũng Gà.

Nhơn Hải và nét văn hóa biển đặc sắc

Nhơn Hải và nét văn hóa biển đặc sắc

(GLO)- Từ ngày 29-3 đến 1-4 (tức ngày 11 đến 14-2 âm lịch), làng biển Nhơn Hải (phường Quy Nhơn Đông, tỉnh Gia Lai) rộn ràng bước vào mùa vui Lễ hội cầu ngư - sự kiện văn hóa truyền thống lớn nhất trong năm ở địa phương. 

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

(GLO)- Sáng 28-3 (tức mùng 10 tháng 2 âm lịch), tại đình An Khê (phường An Khê, tỉnh Gia Lai), Ban Nghi lễ đình tổ chức lễ cúng Quý Xuân trong không gian linh thiêng, rộn ràng tiếng chiêng, trống giữa tiết trời đẹp nhất của mùa xuân.

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

(GLO)- Khu di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia Plei Ơi - điểm đến mang giá trị tâm linh, lịch sử gắn với truyền thuyết Vua Lửa của đồng bào Jrai ở xã Chư A Thai - vừa được đầu tư đồng bộ, khang trang, sẵn sàng chào đón du khách trong Năm Du lịch quốc gia - Gia Lai 2026.

Đoàn xã Ia Dreh ra mắt Câu lạc bộ cồng chiêng thanh thiếu nhi

Đoàn xã Ia Dreh ra mắt Câu lạc bộ cồng chiêng thanh thiếu nhi

(GLO)- Ngày 26-3, Đoàn xã Ia Dreh (tỉnh Gia Lai) phối hợp với Trường THCS Ngô Quyền tổ chức ra mắt Câu lạc bộ (CLB) cồng chiêng thanh thiếu nhi, nhằm góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc, đồng thời tạo sân chơi lành mạnh cho học sinh.

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

(GLO)- Cuối năm 2025, cuốn sách Nghề dệt truyền thống tỉnh Bình Định (từ thế kỷ XIX đến nay) của ThS. Hoàng Bình ra mắt bạn đọc như một công trình biên khảo công phu về một nghề thủ công từng gắn bó mật thiết với đời sống người dân đất Võ.

Bộ chiêng của các thủ lĩnh Jrai trở thành bảo vật quốc gia

Bộ chiêng Kơ Đơ trở thành bảo vật quốc gia

(GLO)- Bộ cồng chiêng Kơ Đơ (niên đại đầu thế kỷ XX) vừa được công nhận là bảo vật quốc gia. Không chỉ là nhạc cụ cổ, chiêng Kơ Đơ còn là hiện vật gắn với những thủ lĩnh Jrai xưa, phản ánh cấu trúc xã hội, đời sống tín ngưỡng và nghệ thuật âm nhạc độc đáo của cư dân Tây Nguyên.

Những mùa xuân huy hoàng trên kinh thành

Những mùa xuân huy hoàng trên kinh thành Hoàng Đế

(GLO)- Thành Hoàng Đế thuộc huyện An Nhơn, tỉnh Bình Định (cũ) là di tích duy nhất còn lại của vương triều Tây Sơn. Đây là một công trình kiến trúc thành cổ khá đặc biệt, sau 6 lần khai quật khảo cổ phục vụ nghiên cứu và trùng tu, đến nay vẫn còn nhiều bí ẩn...

Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá

Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá

(GLO)- Xin được nói ngay - Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá - là cách tôi nói văn vẻ về một góc trong nghệ thuật điêu khắc Chăm.

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

(GLO)- Trong dòng chảy lịch sử, không chỉ có những bậc anh hùng làm nên huyền thoại, mà còn có những chiến mã góp phần tạo nên kỳ tích. Trong những thời khắc sinh tử, có 3 con ngựa nổi tiếng đã đi vào sử sách như biểu tượng của lòng trung nghĩa và sức mạnh phi thường.

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

(GLO)- Với việc hợp chuẩn OCOP, nhiều sản phẩm thổ cẩm Bahnar, Jrai ở Gia Lai bắt đầu định vị được thương hiệu. Quá trình này có công rất lớn của nhiều phụ nữ, nghệ nhân đã dồn tâm huyết từng bước đưa thổ cẩm truyền thống ra thị trường.

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

(GLO)- Hiểu về văn hóa Tây Nguyên bắt đầu từ những hiện vật dân tộc học, đó cũng là một trong những cách tiếp cận của TS. Lê Quang Lâm (phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) khi nghiên cứu về văn hóa của người Jrai. Trong hàng nghìn hiện vật mà ông dày công sưu tầm, có bộ sưu tập tù và Jrai độc đáo.

Gia Lai: Chung tay gìn giữ nghề dệt thổ cẩm

Gia Lai: Chung tay gìn giữ nghề dệt thổ cẩm

(GLO)- Trong những mái nhà sàn nơi buôn làng, tiếng khung cửi vẫn lặng lẽ vang lên như nhịp thở của ký ức. Nghề dệt thổ cẩm không chỉ làm ra những sản phẩm thủ công mà còn gìn giữ giá trị văn hóa của đồng bào qua bao thế hệ.

Suy nghĩ từ những lò gốm cổ

Suy nghĩ từ những lò gốm cổ dọc sông Côn

(GLO)- Dọc theo dòng sông Côn huyền thoại, tuyến giao thương quan trọng từng nối vùng cao nguyên với cửa biển Thị Nại, nếu không để ý kỹ, người ta rất dễ đi ngang qua những gò đất tưởng như bình thường. Nhưng dưới lớp đất trầm mặc ấy là dấu tích của một thời Champa rực rỡ.