Kbang: Truyền lửa cồng chiêng cho thế hệ trẻ

(GLO)- Huyện Kbang (tỉnh Gia Lai) hiện có 16 đội cồng chiêng thanh-thiếu niên với khoảng 600 thành viên. Việc quan tâm truyền dạy và duy trì các đội cồng chiêng là cơ sở để bảo tồn và phát huy hơn nữa di sản văn hóa độc đáo này. 
Theo bà Trần Thị Bích Ngọc-cán bộ văn hóa xã Kông Lơng Khơng, nhờ sự quan tâm của cấp ủy, chính quyền địa phương, công tác bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống nói chung, văn hóa cồng chiêng nói riêng được chú trọng đúng mức. Vào các ngày lễ, Tết, xã đều tổ chức giao lưu văn hóa, văn nghệ gắn với biểu diễn cồng chiêng; tổ chức liên hoan cồng chiêng. Vào dịp hè, xã cử 6 nghệ nhân truyền dạy cồng chiêng cho thanh-thiếu niên.
“Hiện nay, trên địa bàn xã có 7 đội cồng chiêng thanh-thiếu niên. Bằng sự nhiệt tình và trách nhiệm, các nghệ nhân đã dạy cho nhiều thanh-thiếu niên biết diễn tấu cồng chiêng”-bà Ngọc nói. 
Em Đinh Văn Jun (17 tuổi, làng Bờ-Chư Pâu, xã Kông Lơng Khơng) tham gia đội cồng chiêng đã hơn 4 năm. Đến nay, Jun đã diễn tấu thành thạo nhiều bài cồng chiêng dùng trong lễ bỏ mả, cúng mừng lúa mới, mừng nhà rông mới…
Jun chia sẻ: “Dưới sự chỉ bảo tận tình của các nghệ nhân, em đã biết đánh cồng chiêng và hiểu hơn về tầm quan trọng của cồng chiêng trong đời sống văn hóa tinh thần. Từ đó, em càng có động lực để học đánh cồng chiêng nhiều hơn nữa, góp phần phát huy truyền thống văn hóa tốt đẹp của dân tộc mình”. 
Thiếu niên làng Bờ-Chư Pâu được nghệ nhân trong làng tận tình hường dẫn cách đánh cồng chiêng. Ảnh: Ngọc Minh
Thiếu niên làng Bờ-Chư Pâu (xẫ Kông Lơng Khơng, huyện Kbang) được nghệ nhân trong làng tận tình hường dẫn cách đánh cồng chiêng. Ảnh: Ngọc Minh
Tại xã Tơ Tung, nhiều thanh-thiếu niên cũng được truyền dạy nghệ thuật cồng chiêng rồi tích cực tham gia các đội cồng chiêng. Em Đinh Quynh (11 tuổi, làng Leng) hào hứng nói: “Hơn 3 năm trước, em và một số bạn được các nghệ nhân truyền dạy kỹ thuật đánh cồng chiêng. Dưới sự dìu dắt của các nghệ nhân, đội cồng chiêng “nhí” của làng nhiều lần được chọn tham gia biểu diễn tại các sự kiện giao lưu văn hóa-văn nghệ do xã, huyện, tỉnh tổ chức”.
Hơn 10 năm gắn bó với việc truyền dạy cồng chiêng cho thanh-thiếu niên làng Leng, nghệ nhân Đinh Jam cho hay: “Tôi truyền dạy kiến thức, kỹ năng trình diễn cồng chiêng cho mấy cháu nhỏ để sau này chúng tiếp nối truyền thống cha ông, lưu giữ bản sắc văn hóa truyền thống dân tộc mình”. Những năm gần đây, nghệ nhân Đinh Jam còn được huyện Kbang mời tham gia truyền dạy nghệ thuật cồng chiêng, chỉnh chiêng cho hàng trăm lượt học viên tại các xã, thị trấn trên địa bàn. 
Nghệ nhân Đinh Jam (làng Leng, xã Tơ Tung, huyện Kbang) hướng dẫn kỹ thuật đánh cồng chiêng cho thiếu nhi. Ảnh: Ngọc Minh
Nghệ nhân Đinh Jam (làng Leng, xã Tơ Tung, huyện Kbang) hướng dẫn kỹ thuật đánh cồng chiêng cho thiếu nhi. Ảnh: Ngọc Minh
Ngoài các thôn, làng, một số trường học ở Kbang cũng thành lập đội cồng chiêng nhằm góp phần gìn giữ, phát huy di sản văn hóa này. Thầy Nguyễn Việt Quốc-Hiệu trưởng Trường Phổ thông Dân tộc Bán trú Tiểu học và THCS Krong-cho hay: Năm 2015, nhà trường thành lập đội cồng chiêng với sự tham gia của hơn 30 học sinh từ lớp 6 đến lớp 9. Vào dịp hè, nhà trường mời các nghệ nhân đến truyền dạy, hướng dẫn học sinh cách đánh cồng chiêng, múa xoang.
“Từ ngày có đội cồng chiêng, phong trào văn hóa-văn nghệ của trường sôi nổi hơn, tạo sân chơi bổ ích để các em có cơ hội giao lưu, học tập”-thầy Quốc chia sẻ. 
Ông Nguyễn Văn Dũng-Phó Chủ tịch UBND huyện Kbang-cho biết: Từ năm 2016 đến nay, UBND huyện đã xuất ngân sách trên 764 triệu đồng để hỗ trợ các xã, thị trấn xây dựng đội cồng chiêng, mua sắm cồng chiêng, tổ chức các lớp truyền dạy.
“Điều này có ý nghĩa quan trọng trong việc bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa cồng chiêng. Do đó, UBND huyện sẽ chỉ đạo các ngành chức năng phối hợp với các xã, thị trấn mở thêm nhiều lớp tương tự, nhân rộng mô hình đội cồng chiêng “nhí” ở các thôn, làng, nhất là các xã phía Bắc; tăng cường tuyên truyền, vận động các tầng lớp nhân dân nâng cao ý thức bảo tồn, gìn giữ và phát huy giá trị Không gian văn hóa cồng chiêng”-Phó Chủ tịch UBND huyện Kbang thông tin thêm.
NGỌC MINH

Các tin khác

Uống nước nhớ nguồn

Uống nước nhớ nguồn

(GLO)- Mỗi độ tháng ba âm lịch, khi dòng người hành hương về Đền Hùng (tỉnh Phú Thọ) dâng hương tưởng niệm các Vua Hùng, một mạch nguồn thiêng liêng lại được đánh thức trong tâm thức người Việt.

Củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng phát triển bền vững

Củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng phát triển bền vững

(GLO)- Ở tỉnh Gia Lai hiện nay - vùng đất hội tụ nhiều tộc người và sắc thái văn hóa - việc phát huy giá trị tín ngưỡng thờ Quốc Tổ Hùng Vương trở thành sợi dây vô hình gắn kết cộng đồng, góp phần củng cố tinh thần đại đoàn kết, tạo nền tảng cho phát triển bền vững.

Gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống từ trái bầu khô

Gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống từ trái bầu khô

(GLO)- Chỉ là một vật dụng quen thuộc trong đời sống thường ngày, nhưng theo thời gian, những trái bầu khô đã trở thành một phần ký ức văn hóa, gắn với nếp sống, tập quán và tâm hồn của cộng đồng người Jrai, Bahnar.

Gìn giữ âm vang cồng chiêng, hơmon nơi đại ngàn

Những nghệ nhân nặng lòng với văn hóa truyền thống

(GLO)- Giữa nhịp sống hiện đại, không ít nghệ nhân ở Gia Lai vẫn lặng thầm gắn bó với công việc chỉnh chiêng, chế tác nhạc cụ truyền thống đến hát kể sử thi (hơmon). Họ không chỉ lưu giữ thanh âm và ký ức đại ngàn mà còn truyền dạy cho thế hệ trẻ bằng tất cả tâm huyết.

Nét đẹp cúng Quý xuân ở đình An Mỹ

Nét đẹp cúng Quý xuân ở đình An Mỹ

(GLO)- Cứ đến ngày 10 tháng 2 hàng năm, người dân phường An Phú (tỉnh Gia Lai) lại tổ chức Lễ cúng Đình làng An Mỹ. Đây là nét đẹp trong đời sống tín ngưỡng của người dân, thể hiện lòng biết ơn các bậc tiền hiền, hậu hiền khai hoang lập đất và cầu cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa.

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

(GLO)- Trong cuốn "Du ký Trung kỳ theo đường cái quan", Camille Paris - nhà khảo cổ người Pháp từng tham gia xây dựng đường điện báo tại Trung Kỳ giai đoạn 1885-1889 đã nhắc đến 2 thung lũng nổi tiếng của Quy Nhơn xưa: thung lũng Công và thung lũng Gà.

Nhơn Hải và nét văn hóa biển đặc sắc

Nhơn Hải và nét văn hóa biển đặc sắc

(GLO)- Từ ngày 29-3 đến 1-4 (tức ngày 11 đến 14-2 âm lịch), làng biển Nhơn Hải (phường Quy Nhơn Đông, tỉnh Gia Lai) rộn ràng bước vào mùa vui Lễ hội cầu ngư - sự kiện văn hóa truyền thống lớn nhất trong năm ở địa phương. 

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

(GLO)- Sáng 28-3 (tức mùng 10 tháng 2 âm lịch), tại đình An Khê (phường An Khê, tỉnh Gia Lai), Ban Nghi lễ đình tổ chức lễ cúng Quý Xuân trong không gian linh thiêng, rộn ràng tiếng chiêng, trống giữa tiết trời đẹp nhất của mùa xuân.

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

(GLO)- Khu di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia Plei Ơi - điểm đến mang giá trị tâm linh, lịch sử gắn với truyền thuyết Vua Lửa của đồng bào Jrai ở xã Chư A Thai - vừa được đầu tư đồng bộ, khang trang, sẵn sàng chào đón du khách trong Năm Du lịch quốc gia - Gia Lai 2026.

Đoàn xã Ia Dreh ra mắt Câu lạc bộ cồng chiêng thanh thiếu nhi

Đoàn xã Ia Dreh ra mắt Câu lạc bộ cồng chiêng thanh thiếu nhi

(GLO)- Ngày 26-3, Đoàn xã Ia Dreh (tỉnh Gia Lai) phối hợp với Trường THCS Ngô Quyền tổ chức ra mắt Câu lạc bộ (CLB) cồng chiêng thanh thiếu nhi, nhằm góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc, đồng thời tạo sân chơi lành mạnh cho học sinh.

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

(GLO)- Cuối năm 2025, cuốn sách Nghề dệt truyền thống tỉnh Bình Định (từ thế kỷ XIX đến nay) của ThS. Hoàng Bình ra mắt bạn đọc như một công trình biên khảo công phu về một nghề thủ công từng gắn bó mật thiết với đời sống người dân đất Võ.

Bộ chiêng của các thủ lĩnh Jrai trở thành bảo vật quốc gia

Bộ chiêng Kơ Đơ trở thành bảo vật quốc gia

(GLO)- Bộ cồng chiêng Kơ Đơ (niên đại đầu thế kỷ XX) vừa được công nhận là bảo vật quốc gia. Không chỉ là nhạc cụ cổ, chiêng Kơ Đơ còn là hiện vật gắn với những thủ lĩnh Jrai xưa, phản ánh cấu trúc xã hội, đời sống tín ngưỡng và nghệ thuật âm nhạc độc đáo của cư dân Tây Nguyên.

Những mùa xuân huy hoàng trên kinh thành

Những mùa xuân huy hoàng trên kinh thành Hoàng Đế

(GLO)- Thành Hoàng Đế thuộc huyện An Nhơn, tỉnh Bình Định (cũ) là di tích duy nhất còn lại của vương triều Tây Sơn. Đây là một công trình kiến trúc thành cổ khá đặc biệt, sau 6 lần khai quật khảo cổ phục vụ nghiên cứu và trùng tu, đến nay vẫn còn nhiều bí ẩn...

Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá

Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá

(GLO)- Xin được nói ngay - Tiếng vó ngựa trong từng thớ đá - là cách tôi nói văn vẻ về một góc trong nghệ thuật điêu khắc Chăm.

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

(GLO)- Trong dòng chảy lịch sử, không chỉ có những bậc anh hùng làm nên huyền thoại, mà còn có những chiến mã góp phần tạo nên kỳ tích. Trong những thời khắc sinh tử, có 3 con ngựa nổi tiếng đã đi vào sử sách như biểu tượng của lòng trung nghĩa và sức mạnh phi thường.

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

(GLO)- Với việc hợp chuẩn OCOP, nhiều sản phẩm thổ cẩm Bahnar, Jrai ở Gia Lai bắt đầu định vị được thương hiệu. Quá trình này có công rất lớn của nhiều phụ nữ, nghệ nhân đã dồn tâm huyết từng bước đưa thổ cẩm truyền thống ra thị trường.

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

(GLO)- Hiểu về văn hóa Tây Nguyên bắt đầu từ những hiện vật dân tộc học, đó cũng là một trong những cách tiếp cận của TS. Lê Quang Lâm (phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) khi nghiên cứu về văn hóa của người Jrai. Trong hàng nghìn hiện vật mà ông dày công sưu tầm, có bộ sưu tập tù và Jrai độc đáo.

Gia Lai: Chung tay gìn giữ nghề dệt thổ cẩm

Gia Lai: Chung tay gìn giữ nghề dệt thổ cẩm

(GLO)- Trong những mái nhà sàn nơi buôn làng, tiếng khung cửi vẫn lặng lẽ vang lên như nhịp thở của ký ức. Nghề dệt thổ cẩm không chỉ làm ra những sản phẩm thủ công mà còn gìn giữ giá trị văn hóa của đồng bào qua bao thế hệ.

Suy nghĩ từ những lò gốm cổ

Suy nghĩ từ những lò gốm cổ dọc sông Côn

(GLO)- Dọc theo dòng sông Côn huyền thoại, tuyến giao thương quan trọng từng nối vùng cao nguyên với cửa biển Thị Nại, nếu không để ý kỹ, người ta rất dễ đi ngang qua những gò đất tưởng như bình thường. Nhưng dưới lớp đất trầm mặc ấy là dấu tích của một thời Champa rực rỡ.