Vì sao nước súc miệng lại gây cay?
Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Yến Thư, giảng viên Khoa Răng Hàm Mặt, Đại học Y Dược TP.HCM, cho biết: "Cảm giác cay nồng, nóng rát khi súc miệng chủ yếu đến từ cồn và tinh dầu. Nồng độ cồn trong nhiều loại nước súc miệng truyền thống khá cao, thường chiếm từ 21,3% đến 26,9%.
Chính cồn là tác nhân gây ra cảm giác "nóng rát" mạnh mẽ trên niêm mạc miệng, kết hợp với tinh dầu, tạo nên vị cay xộc đặc trưng. Tuy nhiên, đây không phải là thước đo khả năng diệt khuẩn hay hiệu quả của nước súc miệng".
Theo Hiệp hội Nha khoa Mỹ (ADA), nước súc miệng là biện pháp hỗ trợ chăm sóc răng miệng. Việc lựa chọn nên dựa vào tình trạng răng miệng và mục đích sử dụng, thay vì chỉ chú ý đến cảm giác cay.
Nước súc miệng gồm 2 nhóm chính: Loại làm thơm miệng, chủ yếu giúp che mùi tạm thời; loại điều trị, chứa các hoạt chất hỗ trợ phòng ngừa, kiểm soát sâu răng, viêm nướu, viêm nha chu, hôi miệng hoặc khô miệng. Chẳng hạn, fluoride giúp phòng sâu răng; CPC, chlorhexidine và một số tinh dầu hỗ trợ kiểm soát vi khuẩn, viêm nướu; peroxide có tác dụng làm trắng răng.
Nước súc miệng cũng có loại chứa cồn và không chứa cồn. Loại không cồn phù hợp với người dễ kích ứng, không gây cảm giác cay rát nhưng vẫn có thể hỗ trợ kiểm soát mảng bám và viêm nướu.
Chọn nước súc miệng theo nhu cầu
Theo tiến sĩ Yến Thư, việc chọn nước súc miệng nên dựa vào tình trạng răng miệng và mục đích sử dụng. Người dùng nên đọc kỹ thành phần, công dụng hoặc lựa chọn theo hướng dẫn của nha sĩ.
Nếu cần phòng ngừa sâu răng, có thể dùng nước súc miệng chứa fluoride khi nha sĩ khuyến nghị bổ sung bên cạnh kem đánh răng có fluoride.
Với mục đích kiểm soát vi khuẩn và viêm nướu, có thể lựa chọn sản phẩm chứa CPC, chlorhexidine hoặc tinh dầu phù hợp. Một số loại được sử dụng để hỗ trợ kiểm soát viêm sau điều trị răng miệng theo hướng dẫn của nha sĩ.
Với người khô miệng hoặc niêm mạc miệng nhạy cảm, đặc biệt sau xạ trị vùng đầu, cổ, nên tránh nước súc miệng chứa cồn. Có thể ưu tiên loại không cồn, có thành phần giúp giữ ẩm niêm mạc.
Nếu bị hôi miệng, nước súc miệng chứa tinh dầu có thể chỉ giúp che mùi tạm thời mà không xử lý nguyên nhân. Nếu tình trạng kéo dài, nên đi khám để tìm nguyên nhân và điều trị, thay vì liên tục đổi sang loại nước súc miệng “mạnh” hơn.
Lưu ý khi chọn nước súc miệng
Tiến sĩ Yến Thư lưu ý khi sử dụng nước súc miệng cần chọn lựa các sản phẩm đã được Bộ Y tế cấp phép, hoặc đã được công nhận bởi ADA (sản phẩm đã qua kiểm định khoa học độc lập nghiêm ngặt, đảm bảo an toàn và đạt hiệu quả), đọc kỹ hướng dẫn về lượng dùng, thời gian súc, tần suất và độ tuổi phù hợp. Với sản phẩm được kê đơn, cần làm đúng hướng dẫn của nha sĩ. Không nên tự cho trẻ dưới 6 tuổi dùng nước súc miệng vì trẻ có thể nuốt phải.
"Nước súc miệng là một biện pháp hỗ trợ, không thể thay thế việc chải răng và làm sạch kẽ răng hằng ngày, cũng như không thể giải quyết tận gốc các vấn đề răng miệng", tiến sĩ Yến Thư cho biết.
Người dùng nên đi khám nếu nướu thường xuyên sưng, chảy máu, hôi miệng dai dẳng, đau răng, đau khi nhai, răng lung lay hoặc có vùng sưng đau trong miệng hay trên mặt.
Theo Lam Yên (thanhnien.vn)
