Chủ động ứng phó biến động Trung Đông, giữ đà xuất khẩu
(GLO)- Xung đột tại khu vực Trung Đông đang tác động đến hoạt động vận tải biển quốc tế, khiến thời gian giao hàng kéo dài và chi phí logistics tăng cao.
Diễn biến này bước đầu ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện một số đơn hàng xuất khẩu của doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Gia Lai, đặc biệt với các lô hàng vận chuyển qua các tuyến hàng hải chịu tác động từ căng thẳng khu vực.
Trước tình hình đó, ngành Công Thương đang triển khai nhiều giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp (DN) thích ứng với biến động thị trường, góp phần giữ ổn định đà tăng trưởng xuất khẩu trong năm 2026.
Phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Gia Lai có cuộc trao đổi với Phó Giám đốc Sở Công Thương Nguyễn Đình Kha xung quanh vấn đề này.
* Xin ông cho biết tình hình xuất khẩu của Gia Lai sang thị trường Trung Đông hiện nay và mức độ phụ thuộc của DN địa phương vào khu vực này?
Ông Nguyễn Đình Kha. Ảnh: NVCC
- Gia Lai hiện có 20 DN xuất khẩu hàng hóa sang thị trường Trung Đông với các nhóm mặt hàng chủ yếu như cà phê, mì và sản phẩm từ mì, quặng và khoáng sản khác, sản phẩm chất dẻo, hàng dệt may, sản phẩm gỗ, máy móc thiết bị và một số mặt hàng khác.
Tổng kim ngạch xuất khẩu của tỉnh sang khu vực Trung Đông năm 2025 ước đạt 24,315 triệu USD, chiếm 0,7% tổng kim ngạch xuất khẩu của toàn tỉnh.
Trong đó, xuất khẩu tập trung vào một số thị trường chính, đáng chú ý là Israel đạt 16,415 triệu USD, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất đạt 3,358 triệu USD, Thổ Nhĩ Kỳ đạt 1,323 triệu USD, Ả Rập Xê Út đạt 0,983 triệu USD.
* Tình hình xung đột tại Trung Đông đang tác động thế nào đến tiến độ giao hàng và chi phí xuất khẩu của DN, đặc biệt với các lô hàng sử dụng tuyến vận tải đi qua khu vực này?
- Theo ghi nhận từ các DN xuất khẩu trên địa bàn tỉnh, diễn biến căng thẳng tại khu vực Trung Đông thời gian gần đây đã tác động nhất định đến hoạt động vận tải biển quốc tế.
Một số hãng tàu lớn như CMA CGM, Maersk và Hapag-Lloyd đã điều chỉnh lộ trình vận chuyển nhằm bảo đảm an toàn hàng hải. Thay vì đi qua các tuyến đường truyền thống, nhiều tàu phải chuyển hướng vòng qua khu vực Mũi Hảo Vọng, khiến quãng đường vận chuyển dài hơn.
Việc thay đổi tuyến vận tải dẫn đến thời gian giao hàng kéo dài, đồng thời làm gia tăng các loại chi phí như nhiên liệu, bảo hiểm hàng hải và các phụ phí logistics khác. Theo phản ánh từ một số DN, chi phí logistics đối với các đơn hàng xuất khẩu có thể tăng khoảng 15-25% so với trước đây.
Bên cạnh đó, trong một số trường hợp, hàng hóa phải lưu lại lâu hơn tại các cảng trung chuyển, làm phát sinh thêm chi phí lưu kho và ảnh hưởng đến tiến độ giao hàng theo hợp đồng.
Tuy nhiên, do kim ngạch xuất khẩu trực tiếp sang Trung Đông của tỉnh hiện chưa chiếm tỷ trọng lớn, nên tác động tổng thể đến hoạt động xuất khẩu của địa phương vẫn ở mức hạn chế.
Các DN cũng đang chủ động phối hợp với đối tác vận tải và logistics để điều chỉnh kế hoạch vận chuyển, lựa chọn tuyến đường phù hợp nhằm bảo đảm tiến độ thực hiện các hợp đồng xuất khẩu.
Cà phê là một trong những mặt hàng Gia Lai xuất khẩu sang Trung Đông. Ảnh: V.T
* Về dài hạn, những biến động địa chính trị tại Trung Đông có thể tác động ra sao đến hoạt động xuất khẩu của DN trên địa bàn tỉnh?
- Về dài hạn, bất ổn tại khu vực Trung Đông có thể tác động gián tiếp đến hoạt động xuất khẩu thông qua biến động giá năng lượng và chi phí logistics toàn cầu.
Khi giá dầu và nhiên liệu tăng, chi phí vận tải biển và vận tải hàng không cũng có xu hướng gia tăng, kéo theo chi phí vận chuyển hàng hóa xuất khẩu sang các thị trường lớn như Hoa Kỳ, Liên minh châu Âu tăng theo.
Bên cạnh đó, một số tuyến vận tải quốc tế có thể phải điều chỉnh lộ trình để tránh các khu vực căng thẳng, dẫn đến thời gian vận chuyển hàng hóa kéo dài và phát sinh thêm chi phí nhiên liệu, bảo hiểm hàng hải, cũng như chi phí lưu kho.
Những yếu tố này có thể làm tăng giá thành sản phẩm xuất khẩu, từ đó ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh của hàng hóa trên thị trường quốc tế, tác động gián tiếp đến hoạt động xuất khẩu sang các thị trường chủ lực.
Công ty TNHH Thủy sản An Hải (phường Quy Nhơn Đông) tham gia xuất khẩu thủy sản sang Trung Đông. Ảnh: ĐVCC
* Trước những biến động này, Sở Công Thương triển khai những giải pháp nào để hỗ trợ DN và bảo đảm mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu năm 2026 của tỉnh, thưa ông?
- Để chủ động ứng phó với các biến động của tình hình quốc tế, đặc biệt là tác động từ xung đột tại Trung Đông, đồng thời bảo đảm mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu năm 2026, Sở Công Thương đang triển khai một số nhóm giải pháp trọng tâm.
Trước hết, Sở khuyến khích DN đa dạng hóa thị trường xuất khẩu và nguồn cung, chủ động tìm kiếm những thị trường có nhu cầu tương tự, nhằm giảm thiểu rủi ro khi hoạt động xuất khẩu sang một số thị trường như Israel, Iran và khu vực Trung Đông gặp khó khăn. DN cần xây dựng các phương án ứng phó dài hạn đối với những biến động tương tự trong tương lai.
Trong quá trình đàm phán và ký kết hợp đồng mua bán quốc tế, DN cần đặc biệt lưu ý các điều khoản liên quan đến logistics, vận chuyển, giao hàng và bảo hiểm nhằm hạn chế rủi ro phát sinh. Đồng thời, khuyến khích DN mua bảo hiểm đầy đủ cho hàng hóa để giảm thiểu thiệt hại khi có rủi ro.
Sở Công Thương cũng tăng cường phối hợp với các Bộ, ngành liên quan để cập nhật kịp thời thông tin về tình hình xuất nhập khẩu, vận tải quốc tế, biến động giá cước, phụ phí logistics và các yếu tố địa chính trị có thể ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của DN.
Ngành Công Thương khuyến nghị DN chủ động xây dựng kế hoạch phòng ngừa và thích ứng, chuẩn bị các phương án xử lý kịp thời nhằm hạn chế gián đoạn chuỗi cung ứng và giảm thiểu rủi ro trong thương mại quốc tế.
Sở tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các đơn vị của Bộ Công Thương (Cục Xuất nhập khẩu, Cục Xúc tiến thương mại, Vụ Phát triển thị trường nước ngoài) và hệ thống Thương vụ Việt Nam tại nước ngoài để hỗ trợ DN tìm kiếm đơn hàng mới, mở rộng thị trường xuất khẩu tiềm năng, qua đó duy trì đà tăng trưởng xuất khẩu của tỉnh.
Với việc triển khai đồng bộ các giải pháp trên, ngành Công Thương tỉnh đặt mục tiêu giữ vững đà tăng trưởng xuất khẩu trong năm 2026 (HĐND tỉnh giao là 3,1 tỷ USD và phấn đấu ước đạt 3,5 tỷ USD), hỗ trợ DN nâng cao khả năng thích ứng trước những biến động ngày càng phức tạp của thương mại toàn cầu.
(GLO)- Chiều 14-10, Hội Nông dân xã Chư Sê (tỉnh Gia Lai) tổ chức hội nghị tổng kết phong trào “Nông dân thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi, đoàn kết giúp nhau làm giàu và giảm nghèo bền vững” giai đoạn 2022-2026 và triển khai nhiệm vụ giai đoạn 2026-2031.
(GLO)- Phó Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Dương Mah Tiệp đã ký ban hành Văn bản 12566/UBND-NNMT gửi các sở, ngành, địa phương ven biển yêu cầu tăng cường hướng dẫn ngư dân khai thác hải sản phù hợp với ngư trường, nâng cao chất lượng sản phẩm, bảo đảm an toàn cho người, tàu cá hoạt động trên biển.
(GLO)- Sau khi từng bước khơi thông nguồn lực, mở rộng không gian sản xuất và chuẩn hóa vùng nguyên liệu, nông nghiệp Gia Lai đang đứng trước yêu cầu tạo động lực mới.
(GLO)- Thái Lan đề xuất thu phí xuất khẩu sầu riêng, có thể làm tăng chi phí của doanh nghiệp. Đây là cơ hội để sầu riêng Việt Nam nâng sức cạnh tranh tại Trung Quốc, nhưng muốn tăng thị phần, doanh nghiệp vẫn phải bảo đảm chất lượng và nguồn cung ổn định.
(GLO)- Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa ban hành Văn bản số 11620/BNNMT-TSKN đề nghị các tỉnh, thành phố ven biển tăng cường hướng dẫn ngư dân khai thác hải sản phù hợp với ngư trường, thời tiết, nâng cao hiệu quả chuyến biển và bảo đảm an toàn cho người, tàu cá.
(GLO)- Gia Lai có khoảng 5.500 ha chanh dây, sản lượng khoảng 210 nghìn tấn/năm. Từ quả chanh dây tươi, nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã đã tạo ra nhiều sản phẩm như dịch cấp đông, nước ép cô đặc, tinh cốt..., qua đó mở rộng đầu ra, nâng giá trị và giảm áp lực tiêu thụ trong mùa thu hoạch.
(GLO)- Ngày 9-10, tại hội nghị Lúa gạo thế giới 2026 (World Rice Conference) do The Rice Trader (Hoa Kỳ) tổ chức tại Manila (Philippines), gạo ST25 nhãn hiệu Gạo Ông Cua của Việt Nam đoạt giải nhì cuộc thi “Gạo ngon nhất thế giới 2026”.
(GLO)- LTS: Trồng trọt là “trụ đỡ” quan trọng của ngành nông nghiệp. Ðể “trụ đỡ” này phát triển vững chắc, Gia Lai đang tập trung khơi thông nguồn lực, chuẩn hóa vùng sản xuất, tăng cường liên kết, chế biến, ứng dụng công nghệ và nâng cao giá trị nông sản.
(GLO)- Việt Nam hiện có khoảng 2,5 triệu ha rừng keo, chiếm phần lớn diện tích rừng keo của thế giới. Thế nhưng khoảng 80% sản lượng gỗ keo vẫn được đưa vào sản xuất dăm gỗ và viên nén, đặt ra bài toán chuyển từ bán nguyên liệu giá trị thấp sang chế biến sâu, tạo giá trị cao hơn.
(GLO)- Ông Hồ Nguyên Sĩ - Chủ tịch kiêm Giám đốc Công ty TNHH Khai thác công trình thủy lợi Bình Định - cho biết: Qua kiểm tra, đơn vị xác định 7 hồ chứa nước cần nạo vét để khôi phục dung tích trữ nước, bảo đảm khả năng điều tiết, nâng cao hiệu quả phục vụ sản xuất và sinh hoạt.
(GLO)- Từ mô hình sản xuất thực tế, Khoa Nông nghiệp và Môi trường đưa bài học vào kỹ năng nghề, lấy những vấn đề phát sinh làm chất liệu đổi mới đào tạo, gắn nhà trường với sản xuất và nhu cầu doanh nghiệp.
(GLO)- Từ những diện tích sản xuất kém hiệu quả, người dân xã Ia Tôr (tỉnh Gia Lai) đang từng bước thay đổi tư duy, lựa chọn cây trồng phù hợp để nâng cao hiệu quả sản xuất. Ðây cũng là hướng đi được xã thúc đẩy, đưa sản xuất nông nghiệp theo hướng hàng hóa, tạo sinh kế và giảm nghèo bền vững.
(GLO)- Chiều 6-10, Hợp tác xã Nông nghiệp Công nghệ cao Gia Lai phối hợp cùng UBND xã Đức Cơ tổ chức hội thảo xây dựng chuỗi liên kết sản xuất và tiêu thụ sầu riêng.
(GLO)- Sáng 6-10, tại phường Quy Nhơn, Hội Nông dân tỉnh Gia Lai phối hợp với Sở Khoa học và Công nghệ, Hội Doanh nhân trẻ tỉnh tổ chức vòng chung kết cuộc thi “Nông dân khởi nghiệp sáng tạo” tỉnh Gia Lai lần thứ II năm 2026.
(GLO)- Khoảng 1 tháng nữa, bà con nông dân ở khu vực Tây Gia Lai bước vào thu hoạch cà phê niên vụ 2026-2027. Điều kiện thời tiết bất thường khiến nhiều hộ lo năng suất giảm.
(GLO)- Từng được thu mua với giá hơn 2 triệu đồng/kg, hạt dổi nay chỉ còn khoảng 20-25 ngàn đồng/kg nhưng vẫn khó tìm đầu ra. Tại các xã Sơn Lang, Đak Rong, Krong (tỉnh Gia Lai), nhiều hộ rơi vào cảnh tiến thoái lưỡng nan: giữ cây thì không có thu nhập, chặt bỏ lại tiếc vốn đầu tư và chăm sóc.
(GLO)- Từ những vi phạm trong xử lý chất thải tại một số cơ sở chăn nuôi, tỉnh Gia Lai đang quản lý môi trường từ khâu lựa chọn dự án đến quá trình vận hành.
(GLO)- Sáng 2-10, tại Hà Nội, Trung ương Hội Nông dân Việt Nam tổ chức trao giải Cuộc thi Sáng tạo kỹ thuật nhà nông lần thứ XI. Tại buổi lễ, Ban Tổ chức đã trao giải cho 24 nông dân đạt thành tích tại cuộc thi, trong đó, tỉnh Gia Lai có 2 cá nhân được vinh danh.
(GLO)- Ngày 1-10, tại xã Đức Cơ, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Gia Lai tổ chức tập huấn cho 48 thành viên Tổ khuyến nông cộng đồng và nông dân nòng cốt của 4 xã gồm Ia Krêl, Đức Cơ, Ia Dơk và Ia Pnôn.
(GLO)- Bám sát định hướng sản xuất của tỉnh Gia Lai và các địa phương trong khu vực, Viện Khoa học Kỹ thuật Nông nghiệp Duyên hải Nam Trung Bộ (phường Quy Nhơn Nam) tập trung chọn tạo, chuyển giao các giống cây trồng có năng suất, chất lượng, khả năng thích ứng tốt.
(GLO)- Sáng 1-10, Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Hệ thống Nông nghiệp (Viện Cây lương thực và Cây thực phẩm) phối hợp với UBND xã Chư Sê (tỉnh Gia Lai) tổ chức Hội nghị tập huấn tăng cường năng lực quản lý và sử dụng nhãn hiệu chứng nhận “Sầu riêng Gia Lai”.
(GLO)- Ngày 30-9, Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Hoài Nhơn làm việc với Viện Khoa học kỹ thuật nông nghiệp Duyên hải Nam Trung Bộ về lựa chọn giống dừa, quy hoạch vùng trồng dừa và định hướng phát triển vùng trồng cây dược liệu trên địa bàn.
(GLO)- Với điều kiện tự nhiên thuận lợi, Gia Lai đang phát triển vùng nguyên liệu mía theo hướng tập trung, gắn sản xuất với chế biến, tiêu thụ và từng bước hình thành chuỗi giá trị tuần hoàn.
(GLO)- Triển khai Nghị quyết số 36/2026/NQ-CP của Chính phủ quy định đơn giản hóa thủ tục hành chính về mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói, từ ngày 5-9, Gia Lai triển khai chiến dịch rà soát, thu thập và chuẩn hóa dữ liệu vùng trồng sầu riêng, cà phê trên toàn tỉnh.
(GLO)- Sau khi hợp nhất các đơn vị chủ rừng, các đơn vị, địa phương trên địa bàn tỉnh Gia Lai đang tranh thủ thời tiết thuận lợi, đẩy nhanh trồng rừng tập trung, rừng thay thế và cây phân tán tại khu vực phía Tây, phấn đấu hoàn thành kế hoạch năm 2026, góp phần nâng cao độ che phủ rừng.
(GLO)- Chiều 28-9, Trung tâm Ứng dụng tiến bộ khoa học và công nghệ (Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Gia Lai) phối hợp với Phòng Kinh tế xã Ia Hrung tổ chức trao giấy chứng nhận VietGAP cho 2 hộ sản xuất nông nghiệp trên địa bàn xã.
(GLO)- 8 tháng năm 2026, sầu riêng Việt Nam mang về khoảng 1,97 tỷ USD, trong đó Trung Quốc chiếm khoảng 1,85 tỷ USD. Tuy nhiên, thị trường lớn nhất cũng đang đặt ra yêu cầu ngày càng cao về chất lượng, truy xuất nguồn gốc và an toàn thực phẩm.
(GLO)- Từ 1 loài cá vốn quen thuộc ở các tỉnh phía Nam, ông Nguyễn Đình Nhị (tổ dân phố 6, phường Hội Phú, tỉnh Gia Lai) đã mạnh dạn đưa cá mú Úc về nuôi thử nghiệm bằng hệ thống tuần hoàn khép kín.
(GLO)- Từ ngày 1-10, Nghị định 365/2026/NĐ-CP của Chính phủ có hiệu lực, tạo cơ chế thông thoáng hơn cho thương nhân xuất khẩu gạo hữu cơ, gạo đồ và gạo bổ sung vi chất dinh dưỡng. Các mặt hàng này được xuất khẩu mà không phải đáp ứng các điều kiện kinh doanh xuất khẩu gạo thông thường.