Cây trôm bén đất Ia Le

(GLO)- Trong gian hàng trưng bày sản phẩm đặc trưng của huyện Chư Pưh, Gia Lai tại Festival Văn hóa Cồng chiêng Tây Nguyên năm 2018 tổ chức cách đây hơn 2 tuần, sản phẩm mủ trôm của gia đình ông Trần Ngọc Tại (thôn Phú Hòa, xã Ia Le) đã được nhiều du khách chọn mua. 
Ông Trần Ngọc Tại tâm sự: Tôi biết đến cây trôm rất tình cờ. Năm 2012, trong một lần đến TP. Phan Thiết (tỉnh Bình Thuận) chơi, tôi thấy vùng này có một loại cây trồng rất lạ, giữa thời tiết khô hạn mà vẫn xanh tốt. Hỏi ra mới biết đó là cây trôm, trồng để thu hoạch mủ. Tôi liền mua giống cây này về trồng, dự định là làm trụ hồ tiêu. Nhưng trong bối cảnh giá hồ tiêu ngày càng xuống thấp nên tôi chuyển hướng sang trồng để thu hoạch mủ.
 Vợ chồng ông Trần Ngọc Tại (thôn Phú Hòa, xã Ia Le, huyện Chư Pưh) phơi mủ trôm. Ảnh: T.B
Vợ chồng ông Trần Ngọc Tại (thôn Phú Hòa, xã Ia Le, huyện Chư Pưh) phơi mủ trôm. Ảnh: T.B
Hiện tại, vườn trôm 1.600 cây trồng trên diện tích 1,6 ha của gia đình ông Tại đang phát triển xanh tốt. Theo ông Tại, cây trôm rất phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu ở địa phương và có khả năng chịu hạn tốt. Loại cây này không cần tưới nước vẫn phát triển. Lúc mới trồng, lá của cây trôm thường bị bọ trĩ ăn nên phải thường xuyên theo dõi để kịp thời xử lý, tránh lây lan ra cả vườn. Để cây sinh trưởng tốt thì cần bón thêm phân hữu cơ và làm cỏ thường xuyên. Khi cây đã tạo tán, thường là sau 2 năm, thì không còn sợ sâu bệnh. Lá cây trôm khá đắng, hoa lại có mùi hôi khó chịu nên tránh được côn trùng, sâu bệnh gây hại.
Sau 5 năm trồng, năm 2017, vườn trôm của gia đình ông Tại cho thu hoạch đợt mủ đầu tiên. Cây trôm càng lớn thì cho mủ càng nhiều, bình quân mỗi cây cho 1-1,5 kg mủ/năm. Quá trình lấy mủ trôm cũng rất tỉ mỉ. Ông Tại phải cẩn thận cạo sạch lớp vỏ ngoài của cây rồi khoan những lỗ tròn khoảng 25 mm trên thân cây để mủ ứa ra. Mỗi lần khoan khoảng 7-10 lỗ/cây, các lỗ nằm so le nhau. Sau đó, ông Tại lấy các chai nhựa 250 ml, cắt lấy phần đầu chai bỏ vào lỗ vừa khoan trên cây để hứng mủ. Mủ trôm chảy ra sẽ đông thành từng cục nhỏ có dạng đặc, nhờn; khoảng 1 tuần, gia đình ông Tại thu hoạch một lần. Vào mùa nắng, lượng mủ thu hoạch nhiều và đảm bảo chất lượng. Còn thu hoạch vào mùa mưa thì phải lấy mủ trong ngày bởi mủ trôm khi gặp nước sẽ bị nở, hư hỏng. “Cây trôm có tuổi đời tương đối dài, càng lớn thì lượng mủ càng nhiều. Tuy nhiên, mỗi năm tôi chỉ thu khoảng 6 tháng, 1 tháng thu thì 1 tháng nghỉ để dưỡng sức cho cây. Nếu khai thác liên tục, cây sẽ bị kiệt sức, cho ít mủ”-ông Tại cho biết.
Ông Lê Thành Trung-Phó Chủ tịch UBND xã Ia Le: “Hiện tại, trên địa bàn xã có 2 hộ đang trồng cây trôm nhưng diện tích của ông Tại lớn hơn. Qua tìm hiểu, cây trôm dễ trồng, có khả năng chịu hạn tốt, phù hợp với khí hậu, thổ nhưỡng của địa phương và có hiệu quả kinh tế khá cao. Vì thế, trong thời gian tới, chúng tôi sẽ tổ chức cho người dân trên địa bàn xã tham quan vườn trôm của ông Tại để có định hướng nhân rộng loại cây trồng mới này”.

Điểm đặc biệt của cây trôm là sau khi khai thác mủ khoảng 2 tháng thì vết thương trên thân cây sẽ lành trở lại. Khi đó, người trồng tiếp tục cạo vỏ để thu hoạch. Sau khi thu hoạch, gia đình ông Tại làm mủ trôm thành từng viên nhỏ rồi đem phơi nắng khoảng 1 tuần cho khô, giúp bảo quản được lâu. Trung bình, 1 kg mủ tươi sau khi phơi sẽ được khoảng 0,5 kg mủ khô. Cách sử dụng mủ trôm khá đơn giản, ngâm 1-2 viên vào 1 lít nước lọc, sau vài giờ có thể dùng được. Do mủ trôm không có vị nên tùy theo khẩu vị của mỗi người mà có thể thêm đường hoặc mật ong khi dùng. Với nhiều công dụng như: tăng sức đề kháng cho cơ thể, điều tiết đường huyết, ngăn ngừa bệnh tim mạch, mát gan, lợi tiểu, làm đẹp da, ngăn ngừa lão hóa… nên mủ trôm được nhiều người ưa chuộng. Tại Festival Văn hóa Cồng chiêng Tây Nguyên năm 2018, ông Tại bán mủ trôm với giá 300.000 đồng/kg. Chị Nguyễn Thị Mai-một du khách đến từ Nha Trang-cho biết: “Tôi thường mua mủ trôm có xuất xứ từ tỉnh Bình Thuận. Do mủ trôm có nhiều công dụng, lại khá ngon nên gia đình tôi rất thích dùng. Tham gia Festival, biết đến sản phẩm mủ trôm của ông Tại, tôi đã giới thiệu cho người thân ở Gia Lai mua dùng thử”.
Do mới thu hoạch từ năm 2017 nên cây trôm của gia đình ông Tại cho lượng mủ chưa nhiều. Theo ông Tại, hiện đầu ra sản phẩm cũng chưa ổn định, chủ yếu bán cho người dân trong huyện và ở TP. Đà Nẵng. “Tôi đang cố gắng xây dựng thương hiệu mủ trôm Ngọc Tại và liên hệ để tìm đầu ra bền vững cho loại sản phẩm mới này. Khi có thị trường, tôi sẽ nhân rộng diện tích, đầu tư máy móc để chế biến mủ trôm tốt hơn”-ông Tại chia sẻ.
Thủy Bình

Các tin khác

gia-lai-huong-dan-ngu-dan-khai-thac-hai-san-an-toan-hieu-qua

Gia Lai tăng cường hướng dẫn ngư dân khai thác hải sản an toàn, hiệu quả

(GLO)- Phó Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Dương Mah Tiệp đã ký ban hành Văn bản 12566/UBND-NNMT gửi các sở, ngành, địa phương ven biển yêu cầu tăng cường hướng dẫn ngư dân khai thác hải sản phù hợp với ngư trường, nâng cao chất lượng sản phẩm, bảo đảm an toàn cho người, tàu cá hoạt động trên biển.

tau-ca-gia-lai-chu-dong-thich-ung-thoi-tiet-nang-cao-hieu-qua-khai-thac

Chủ động thích ứng thời tiết, nâng cao hiệu quả khai thác hải sản

(GLO)- Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa ban hành Văn bản số 11620/BNNMT-TSKN đề nghị các tỉnh, thành phố ven biển tăng cường hướng dẫn ngư dân khai thác hải sản phù hợp với ngư trường, thời tiết, nâng cao hiệu quả chuyến biển và bảo đảm an toàn cho người, tàu cá.

Nâng cao giá trị ngành hàng chanh dây

Gia Lai đầu tư nâng cao giá trị ngành hàng chanh dây

(GLO)- Gia Lai có khoảng 5.500 ha chanh dây, sản lượng khoảng 210 nghìn tấn/năm. Từ quả chanh dây tươi, nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã đã tạo ra nhiều sản phẩm như dịch cấp đông, nước ép cô đặc, tinh cốt..., qua đó mở rộng đầu ra, nâng giá trị và giảm áp lực tiêu thụ trong mùa thu hoạch.

2,5 triệu ha rừng keo và nghịch lý bán nguyên liệu giá rẻ

2,5 triệu ha rừng keo và nghịch lý bán nguyên liệu giá rẻ

(GLO)- Việt Nam hiện có khoảng 2,5 triệu ha rừng keo, chiếm phần lớn diện tích rừng keo của thế giới. Thế nhưng khoảng 80% sản lượng gỗ keo vẫn được đưa vào sản xuất dăm gỗ và viên nén, đặt ra bài toán chuyển từ bán nguyên liệu giá trị thấp sang chế biến sâu, tạo giá trị cao hơn.

Gia Lai: Nạo vét hơn 1,8 triệu m³ đất bồi lắng tại 7 hồ thủy lợi.

Gia Lai: Nạo vét hơn 1,8 triệu m³ đất bồi lắng tại 7 hồ thủy lợi

(GLO)- Ông Hồ Nguyên Sĩ - Chủ tịch kiêm Giám đốc Công ty TNHH Khai thác công trình thủy lợi Bình Định - cho biết: Qua kiểm tra, đơn vị xác định 7 hồ chứa nước cần nạo vét để khôi phục dung tích trữ nước, bảo đảm khả năng điều tiết, nâng cao hiệu quả phục vụ sản xuất và sinh hoạt.

Học làm nông nghiệp qua những mùa cây

Học làm nông nghiệp qua những mùa cây

(GLO)- Từ mô hình sản xuất thực tế, Khoa Nông nghiệp và Môi trường đưa bài học vào kỹ năng nghề, lấy những vấn đề phát sinh làm chất liệu đổi mới đào tạo, gắn nhà trường với sản xuất và nhu cầu doanh nghiệp.

Chuyển đổi cây trồng hiệu quả, mở hướng giảm nghèo

Chuyển đổi cây trồng hiệu quả, mở hướng giảm nghèo

(GLO)- Từ những diện tích sản xuất kém hiệu quả, người dân xã Ia Tôr (tỉnh Gia Lai) đang từng bước thay đổi tư duy, lựa chọn cây trồng phù hợp để nâng cao hiệu quả sản xuất. Ðây cũng là hướng đi được xã thúc đẩy, đưa sản xuất nông nghiệp theo hướng hàng hóa, tạo sinh kế và giảm nghèo bền vững.

Hạt dổi rớt giá, người trồng tiến thoái lưỡng nan

Hạt dổi rớt giá, người trồng tiến thoái lưỡng nan

(GLO)- Từng được thu mua với giá hơn 2 triệu đồng/kg, hạt dổi nay chỉ còn khoảng 20-25 ngàn đồng/kg nhưng vẫn khó tìm đầu ra. Tại các xã Sơn Lang, Đak Rong, Krong (tỉnh Gia Lai), nhiều hộ rơi vào cảnh tiến thoái lưỡng nan: giữ cây thì không có thu nhập, chặt bỏ lại tiếc vốn đầu tư và chăm sóc.

Ưu tiên nghiên cứu các giống cây trồng chủ lực

Ưu tiên nghiên cứu các giống cây trồng chủ lực

(GLO)- Bám sát định hướng sản xuất của tỉnh Gia Lai và các địa phương trong khu vực, Viện Khoa học Kỹ thuật Nông nghiệp Duyên hải Nam Trung Bộ (phường Quy Nhơn Nam) tập trung chọn tạo, chuyển giao các giống cây trồng có năng suất, chất lượng, khả năng thích ứng tốt.

Từ vùng nguyên liệu mía đến chuỗi tuần hoàn

Từ vùng nguyên liệu mía đến chuỗi tuần hoàn

(GLO)- Với điều kiện tự nhiên thuận lợi, Gia Lai đang phát triển vùng nguyên liệu mía theo hướng tập trung, gắn sản xuất với chế biến, tiêu thụ và từng bước hình thành chuỗi giá trị tuần hoàn.

Gia Lai đẩy nhanh tiến độ trồng rừng trong mùa mưa

Gia Lai đẩy nhanh tiến độ trồng rừng trong mùa mưa

(GLO)- Sau khi hợp nhất các đơn vị chủ rừng, các đơn vị, địa phương trên địa bàn tỉnh Gia Lai đang tranh thủ thời tiết thuận lợi, đẩy nhanh trồng rừng tập trung, rừng thay thế và cây phân tán tại khu vực phía Tây, phấn đấu hoàn thành kế hoạch năm 2026, góp phần nâng cao độ che phủ rừng.

Mở hướng nuôi cá mú Úc trên cao nguyên Gia Lai

Mở hướng nuôi cá mú Úc trên cao nguyên Gia Lai

(GLO)- Từ 1 loài cá vốn quen thuộc ở các tỉnh phía Nam, ông Nguyễn Đình Nhị (tổ dân phố 6, phường Hội Phú, tỉnh Gia Lai) đã mạnh dạn đưa cá mú Úc về nuôi thử nghiệm bằng hệ thống tuần hoàn khép kín.

Gạo hữu cơ, gạo đồ được nới điều kiện xuất khẩu từ tháng 10

Gạo hữu cơ, gạo đồ được nới điều kiện xuất khẩu từ tháng 10

(GLO)- Từ ngày 1-10, Nghị định 365/2026/NĐ-CP của Chính phủ có hiệu lực, tạo cơ chế thông thoáng hơn cho thương nhân xuất khẩu gạo hữu cơ, gạo đồ và gạo bổ sung vi chất dinh dưỡng. Các mặt hàng này được xuất khẩu mà không phải đáp ứng các điều kiện kinh doanh xuất khẩu gạo thông thường.