Hiệu quả kinh tế cao
“Trong các mô hình trồng trọt, chăn nuôi truyền thống tại địa phương, không có mô hình nào thu lợi nhanh như mô hình trồng dâu nuôi tằm”-bà Nguyễn Thị Cúc (thôn Quý Đức, xã Ia Trốk) khẳng định như vậy sau 1 năm triển khai mô hình trồng dâu nuôi tằm.
Với 4 ha dâu tằm, mỗi tháng, gia đình bà nuôi được 8 hộp tằm giống. Định kỳ 15 ngày, bà thu hoạch được gần 2,6 tạ kén. Với giá bán 195 ngàn đồng/kg, sau khi trừ chi phí, gia đình bà lãi hơn 70 triệu đồng/tháng.
Chia sẻ về cơ duyên đến với nghề trồng dâu nuôi tằm, bà Cúc cho hay: Trước đây, toàn bộ diện tích canh tác bà trồng rau ngót. Nhưng do giá cả bấp bênh, đầu ra không ổn định nên hiệu quả kinh tế thấp. Sau khi tìm hiểu một số mô hình phát triển kinh tế tại các địa phương lân cận, bà đã chuyển đổi toàn bộ diện tích đất canh tác sang trồng dâu. Bà cũng sửa chữa lại gần 200 m2 chuồng trại chăn nuôi bò trước đây làm nhà nuôi tằm, lắp đặt tấm cách nhiệt, đảm bảo nhiệt độ thích hợp khoảng 30 độ giúp tằm sinh trưởng, phát triển khỏe mạnh.
Bà Cúc chia sẻ: Cây dâu tằm không quá kén đất, phát triển nhanh, con tằm dễ nuôi và nhanh cho thu nhập. Chỉ cần nhà nuôi luôn sạch sẽ, thoáng mát, cho tằm ăn đều đặn 4 lần/ngày, đảm bảo lá dâu sạch là tằm không bị bệnh. Sản lượng kén thu hoạch được Công ty TNHH Dâu tằm Minh Hóa (xã Ia Băng, huyện Chư Prông) thu mua nên không lo lắng về đầu ra.
Tại xã Kim Tân, gia đình ông Trần Văn Thêm (thôn Đồng Sơn) là 1 trong 2 hộ tiên phong đưa cây dâu tằm về trồng trên vùng đất khó. Triển khai từ đầu năm 2024, từ 2 sào dâu tằm ban đầu, đến nay, ông đã mở rộng diện tích lên 1,2 ha. “Mỗi lứa tằm kéo dài 15 ngày, sản lượng đạt 80 kg kén. Nhờ nuôi theo hình thức gối đầu nên mỗi tháng gia đình nuôi 3-4 lứa. Với giá bán ổn định 180-200 ngàn đồng/kg, sau khi trừ chi phí, tôi lãi 30-40 triệu đồng/tháng, cao hơn nhiều so với trồng điều trước đây”-ông Thêm nhẩm tính.
Hết thời “nuôi tằm ăn cơm đứng”
Người xưa có câu “Nuôi lợn ăn cơm nằm, nuôi tằm ăn cơm đứng” để nói về sự vất vả của nghề trồng dâu nuôi tằm. Tuy nhiên, hiện nay, nhờ áp dụng khoa học kỹ thuật vào quá trình trồng trọt, chăn nuôi nên bà con nông dân tiết kiệm được thời gian, công sức; năng suất, hiệu quả kinh tế cũng cao hơn.
Theo ông Thêm, trước đây, các hộ thường tận dụng khoảng trống trong nhà, sử dụng nong, nia để nuôi tằm. Với cách làm truyền thống này, con tằm dễ bị nhiễm bệnh, ảnh hưởng đến năng suất, sản lượng. Bây giờ, nhiều người xây dựng một khu nhà riêng để nuôi tằm. Vì vậy, tằm được cách ly tối đa với các loại côn trùng dễ truyền bệnh, giúp giảm thiểu rủi ro trong quá trình chăn nuôi.
Sau 13 ngày nuôi, tằm được cho lên né gỗ để tạo kén. Né gỗ được thiết kế hợp lý, mỗi ô chỉ vừa kích thước 1 con tằm nên tránh được tình trạng kết kén đôi, tằm lên tơ đều. Khi thu hoạch chỉ cần bỏ né gỗ vào máy dập kén, kén sẽ được gỡ ra đồng loạt. Nhà nuôi tằm lắp tôn cách nhiệt và đồng hồ đo nhiệt, đảm bảo nhiệt độ thích hợp cho con tằm phát triển. Dâu trồng lấy lá cho tằm ăn nhờ lắp đặt hệ thống tưới béc phun nên vừa tiết kiệm thời gian, vừa tiết kiệm nhân công.
“Với 1,2 ha dâu và hệ thống nhà nuôi, tôi đầu tư hết khoảng 300 triệu đồng. Tuy kinh phí ban đầu tương đối lớn nhưng sử dụng được lâu dài. Trong năm đầu tiên, sau khi trừ chi phí, mô hình trồng dâu nuôi tằm mang lại lợi nhuận cho gia đình trên 100 triệu đồng”-ông Thêm phấn khởi nói.
Xã Ia Trốk hiện có 11 hộ trồng dâu nuôi tằm trên diện tích 18,4 ha, tập trung ở các thôn: Quý Tân, Quý Đức và buôn Rngôl. Chị Lê Thị Bích Ngọc-Chủ tịch Hội Liên hiệp phụ nữ xã Ia Trốk-cho biết: Tuy mới triển khai nhưng mô hình trồng dâu nuôi tằm đã cho thấy hiệu quả rõ rệt. Cây dâu dễ trồng, dễ chăm sóc. Con tằm dễ nuôi, thời gian sinh trưởng ngắn giúp nhanh chóng thu hồi vốn.
Nhờ áp dụng khoa học kỹ thuật nên quá trình sản xuất không còn vất vả như trước. Đặc biệt, công ty cung ứng giống về tận địa phương thu mua sản phẩm nên bà con yên tâm sản xuất. Chúng tôi dự kiến sẽ tổ chức cho chị em hội viên đi tham quan mô hình trồng dâu nuôi tằm trên địa bàn xã để học hỏi kinh nghiệm, áp dụng vào thực tế, giúp nâng cao thu nhập, cải thiện chất lượng cuộc sống.
Trao đổi với P.V, ông Phạm Văn Hoàng-Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ nông nghiệp huyện Ia Pa-cho hay: Qua đánh giá, mô hình mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn gấp nhiều lần so với trồng lúa, mì. Trên cơ sở khảo sát, nắm tình hình, Trung tâm Dịch vụ nông nghiệp huyện đã xây dựng kế hoạch sử dụng nguồn vốn sự nghiệp kinh tế, hỗ trợ 5-7 hộ nhân rộng mô hình trên diện tích 10 ha tại 2 xã Ia Trốk và Kim Tân trong thời gian tới. Đây là tiền đề thúc đẩy chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, góp phần phát triển kinh tế-xã hội địa phương.
