(GLO)- Tổng số nhà đã được xác lập sở hữu toàn dân (gọi tắt là nhà công sản) trên địa bàn tỉnh là 97 căn, hầu hết đang được cho người dân thuê ở, một số được bố trí để làm Hội trường tổ dân phố. Qua tìm hiểu, có nhiều căn hiện đã xuống cấp, chưa được đầu tư sửa chữa, một số căn người thuê không ở mà giao cho người khác, có trường hợp “quyết” chiếm ở... Tình hình này đòi hỏi các đơn vị quản lý phải quản lý chặt chẽ hơn nữa nhằm tránh trường hợp để tài sản công bị sử dụng không đúng mục đích.
Thuê nhưng không ở
Trong số những căn nhà vắng chủ đã xác lập quyền sở hữu toàn dân do Nhà nước quản lý, có nhiều căn hiện đang nằm ở vị trí “kim cương” như mặt tiền đường Lê Lợi, Hùng Vương (TP. Pleiku), Quang Trung (thị xã An Khê)... nhưng được cho thuê với giá cũ nên thường ở mức vài ba trăm ngàn đồng mỗi tháng. Điều đáng nói là có một số hộ tuy đã có nhà nhưng không chủ động trả những căn đã thuê lại cho Nhà nước, cũng không sống tại đó mà cho người khác thuê lại để kinh doanh, trái với mục đích thuê nhà ban đầu.
 |
| Căn nhà 446 Quang Trung, An Khê. Ảnh: Hà Duy |
Có thể kể tới như căn nhà số 189 Hùng Vương (TP. Pleiku) cho ông Huỳnh Tài thuê với giá 117.000 đồng/tháng. Hiện căn nhà được cho người khác thuê lại để kinh doanh đồng hồ, còn gia đình ông Tài, theo những người ở xung quanh cho biết thì hiện đang ở tại nhà riêng số 264 Hùng Vương. Hay như căn nhà số 446 Quang Trung (thị xã An Khê) cho Công ty Sách và Thiết bị Trường học Gia Lai thuê. Tuy nhiên, cũng theo tìm hiểu từ người dân xung quanh, từ lâu Công ty Sách và Thiết bị Trường học Gia Lai cho vợ chồng bà Giang Thị Vân dùng mặt bằng này để bán văn phòng phẩm, và mỗi năm bà Vân trả cho Công ty 3 triệu đồng.
Phức tạp hơn một chút là căn nhà số 08 Ngô Gia Khảm (TP. Pleiku). Trước kia, chủ căn nhà này là ông Nguyễn Thanh Giàu, sau năm 1975, gia đình ông đã chuyển ra sống ở Huế và căn nhà này bỏ trống. Sau Nhà nước đã xác lập căn nhà vắng chủ này thành sở hữu toàn dân. Năm 1979, ông Lê Tử Trực đã xin được thuê căn nhà này và được đồng ý với giá thuê 103.000 đồng/tháng. Được biết tới thời điểm này, căn nhà này được giao cho con trai của ông Trực là ông Lê Nguyên Vỹ ở. Sau này, ông Giàu đã quay lại và làm đơn gửi lên UBND tỉnh có ý xin lại căn nhà. Hiện tỉnh vẫn chưa có câu trả lời chính thức về vấn đề này, tuy nhiên, ông Vỹ cho biết, gia đình ông đã ngỏ ý muốn mua lại căn nhà này nên ông Giàu cũng đã nhận tiền đặt cọc. Được biết, ông Lê Tử Trực (là người đứng ra thuê căn nhà) đang ở một căn nhà khác tại đường Lý Chính Thắng (phường Chi Lăng, TP. Pleiku).
Và nguyện vọng mua lại
 |
| Căn nhà không số ngã ba Phan Đình Giót (TP. Pleiku). Ảnh: Hà Duy |
Nằm ngay góc ngã ba của đường Hùng Vương-Nguyễn Viết Xuân, căn nhà số 382 Hùng Vương, TP. Pleiku được ông Lâm Như Trường thuê từ năm 1985 đến nay với giá 220.000 đồng/tháng. Thời gian xây dựng đã quá lâu, căn nhà đã từng một lần sập mái và được chủ nhà sửa sang, gia cố lại. Hiện căn nhà đang trong tình trạng rệu rã, chỉ cần có công trình làm đường gần đó thôi là nhà cũng bị rung lắc mạnh, có thể sập bất cứ lúc nào. Bà Diệp Mỹ Nam (vợ ông Lâm Như Trường) cho biết: “Căn nhà chúng tôi đang ở đây gần suối Hội Phú nên rất hay bị ngập nước, nền đất yếu. Nhưng ở lâu rồi cũng quen. Gia đình tôi đã rất nhiều lần viết đơn gửi chính quyền để xin mua lại căn nhà này nhưng chưa được chấp thuận”.
Căn nhà số 21 Duy Tân, TP. Pleiku (số cũ) được ông Phạm Văn Tư-nguyên Trưởng Công an phường Diên Hồng thuê từ năm 1992 với giá 270.000 đồng/tháng. Tuy đã có căn nhà số 04 Duy Tân (đối diện căn đang thuê), nhưng ông Tư cũng có nguyện vọng muốn được mua lại căn nhà này. “Căn nhà được xây dựng lâu rồi, giờ đã nát hết, trong quá trình ở tôi cũng phải tự sửa chữa lại rất nhiều. Năm 1998 tôi có làm đơn xin mua lại nhưng chưa thấy nhà nước trả lời có chấp thuận hay không”-ông Tư cho hay.
Đặc biệt nhất có lẽ phải kể tới căn nhà không số nằm tại ngã ba đường Phan Đình Giót, TP. Pleiku do bà Phạm Thị Lập đang chiếm ở. Được biết, đây là căn nhà có từ trước năm 1975 và bị bỏ hoang suốt từ bấy đến năm 2005. Thời điểm này, bà Lập và gia đình đã có nhà ở gần đó, nhưng sau khi chồng bà Lập chết do tai nạn ít lâu, bà Lập cũng bị tai biến, phải bán tất cả nhà cửa, đất đai để chạy chữa và lâm vào cảnh không nhà. Thấy căn nhà bỏ hoang, bà đã trình bày với phường Hoa Lư để được ở trong căn nhà này và trả cho tổ dân phố số tiền 150.000 đồng/tháng. “Đến năm 2008, tổ dân phố tới đòi tôi trả lại căn nhà, nhưng tôi không đồng ý, vì đây là nhà đất của Nhà nước bỏ hoang chứ của gì phường. Sau đó tôi làm đơn gửi lên Sở Xây dựng và Sở đã đồng ý cho tôi được ở đây cho tới khi Nhà nước thu hồi. Nhưng tôi cũng nói rõ ràng là chỉ có tỉnh hoặc Trung ương thu hồi thì tôi mới trả, chứ phường đòi là tôi không trả. Tôi cũng mong muốn nhà nước bán lại căn nhà này cho tôi, nếu không thì khi thu hồi, Nhà nước phải có quyết định thu hồi và cấp cho tôi một nơi khác để ở”-bà Lập trình bày.
Nhu cầu về nhà ở của người dân trên địa bàn tỉnh hiện đang rất nhiều. Ngoài chương trình bán đất giá rẻ cho cán bộ, công nhân viên chức, người lao động có thu nhập thấp ra thì tỉnh ta vẫn chưa có nhiều chương trình tương tự (đáng tiếc là chương trình này có nhiều trường hợp giao đất không đúng đối tượng). Trong khi đó, một số người hiện đã có nhà vẫn được thuê nhà công sản với giá rất rẻ. Thiết nghĩ, tỉnh cần chặt chẽ hơn trong vấn đề này để tránh trường hợp “kẻ ăn không hết người lần không ra”.
Hà Duy
