Theo Bộ Công an, việc cá nhân, tổ chức đứng ra kêu gọi ủng hộ, hỗ trợ đồng bào vượt qua khó khăn dịch bệnh, thiên tai là nghĩa cử cao đẹp, nhân văn, đúng với truyền thống dân tộc Việt Nam. Nhà nước rất khuyến khích, tôn vinh và tạo điều kiện thuận lợi cho các cá nhân, tổ chức đóng góp vận động, kịp thời mang lại hiệu quả thiết thực cho những người đang cần hỗ trợ.
Việc vận động, tiếp nhận, phân phối và sử dụng các nguồn đóng góp tự nguyện hỗ trợ khắc phục khó khăn do thiên tai, dịch bệnh, sự cố; hỗ trợ bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo đã được Chính phủ quy định tại Nghị định số 93/2021/NĐ-CP ngày 27/10/2021 (có hiệu lực thi hành kể từ ngày 11/12/2021). Nghị định này lần đầu tiên mở ra hành lang pháp lý cho phép cá nhân huy động tiền từ thiện, quy định rõ từng bước những người mà tham gia hoạt động này cần phải làm gì và có các quy định ràng buộc để việc này được minh bạch, tránh bị lợi dụng.
Sau khi Mặt trận Tổ quốc Việt Nam công bố sao kê từ thiện, mạng xã hội lan truyền việc cá nhân làm giả bill chuyển khoản. Bộ Công an sẽ tiếp nhận, giải quyết khi có cá nhân, tổ chức gửi tin báo tố giác tội phạm liên quan đến hành vi này.
Trường hợp cá nhân sửa bill chuyển khoản để đăng lên mạng xã hội nhằm "đánh bóng" tên tuổi không chỉ vi phạm nghiêm trọng đạo đức xã hội mà còn vi phạm pháp luật, cụ thể là hành vi làm giả tài liệu và cung cấp thông tin sai sự thật. Tùy thuộc vào tính chất và mức độ vi phạm, cũng như hậu quả phát sinh, cá nhân này có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.
Nếu cơ quan chức năng xác minh, hành vi sửa bill gây khó khăn cho đơn vị tiếp nhận hoặc ảnh hưởng đến hoạt động thống kê và phân phát tiền từ thiện, gây ra dư luận xấu, người thực hiện sẽ bị xem xét truy cứu trách nhiệm hình sự về tội Lợi dụng quyền tự do dân chủ (Điều 331 Bộ luật Hình sự).
Trong trường hợp làm giả bill và công khai trên mạng xã hội mà chưa gây hậu quả xấu, người vi phạm sẽ bị xử phạt hành chính theo Điều 101, Nghị định số 15/2020/NĐ-CP với mức phạt từ 10 triệu đến 20 triệu đồng đối với tổ chức và từ 5 triệu đến 10 triệu đồng đối với cá nhân.
Ngoài ra, có thể phạt tiền từ 10 triệu đến 20 triệu đồng cho các hành vi lợi dụng mạng xã hội để cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, xuyên tạc hoặc xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức.
Nếu cá nhân nhận chuyển tiền từ thiện và chỉnh sửa bill với mục đích chiếm đoạt tài sản, có thể bị xử phạt hành chính từ 3 triệu đến 5 triệu đồng (Điều 15 Nghị định 144/2021/NĐ-CP) hoặc xử lý hình sự với tội lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản (Điều 175 Bộ luật Hình sự), tùy theo số tiền chiếm đoạt mà phải chịu các khung hình phạt khác nhau, mức hình phạt cao nhất là 20 năm tù giam.
Nếu là nhân viên trong tổ chức và sửa bill để chiếm đoạt tài sản, có thể bị xử phạt hành chính từ 3 triệu đến 5 triệu đồng (Điều 15 Nghị định 144/2021/NĐ-CP) hoặc xử lý hình sự với tội danh "Tham ô tài sản" quy định tại Điều 353 Bộ luật Hình sự, tùy theo số tiền chiếm đoạt mà phải chịu các khung hình phạt khác nhau, mức hình phạt cao nhất tử hình.
Nếu lợi dụng thiên tai để huy động tiền và chiếm đoạt, có thể bị xử phạt hành chính từ 3 triệu đến 5 triệu đồng (Điều 15 Nghị định 144/2021/NĐ-CP) hoặc xử lý hình sự về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản (Điều 174 Bộ luật Hình sự), tùy theo số tiền chiếm đoạt mà phải chịu các khung hình phạt khác nhau, mức hình phạt cao nhất là tù chung thân.
Theo Minh Đức (TPO)
