Theo báo cáo của UBND TP. Hồ Chí Minh, trên địa bàn thành phố hiện có 402 chợ dân sinh, song chỉ 47 chợ đang thực hiện mô hình chợ thí điểm bảo đảm ATTP theo TCVN 11856:2017. Con số này cho thấy mô hình chợ bảo đảm ATTP mới được triển khai tại khoảng 12% số chợ dân sinh của thành phố.
Theo đánh giá của thành phố, việc nâng cấp, xây dựng các chợ theo hướng bảo đảm ATTP còn gặp nhiều khó khăn. Một số chợ có hạ tầng xuống cấp, thiếu nguồn lực đầu tư, trong khi việc huy động nguồn vốn xã hội hóa chưa đạt kỳ vọng.
Đáng chú ý, công tác giám sát ATTP tại các chợ đầu mối và kênh phân phối hiện đại đã thực hiện 5.720 mẫu, trong đó 1.181 mẫu không đạt, chiếm khoảng 20,6%.
Các mẫu không đạt được kiểm tra, xử lý theo quy định. Tuy nhiên, việc kiểm soát thực phẩm, đặc biệt là thực phẩm tươi sống, vẫn đặt ra nhiều thách thức.
Một khó khăn được TP. Hồ Chí Minh chỉ ra là thời gian lấy mẫu, kiểm nghiệm và có kết quả đôi khi kéo dài, trong khi nhiều loại thực phẩm có thời hạn sử dụng ngắn. Do đó, đến khi phát hiện mẫu không đạt, sản phẩm có thể đã được tiêu thụ, gây khó khăn cho việc truy xuất, thu hồi và xử lý.
Ngoài ra, tình trạng kinh doanh thực phẩm tự phát xung quanh các khu vực chợ cũng gây khó khăn cho công tác quản lý. Một số trường hợp còn ghi nhận nguy cơ tồn dư kháng sinh cấm trong thủy sản, đặt ra yêu cầu phải tăng cường kiểm soát ngay từ nguồn cung.
Trước thực tế này, TP. Hồ Chí Minh định hướng chuyển mạnh từ kiểm soát riêng lẻ từng khâu sang quản lý ATTP theo chuỗi, tăng cường truy xuất nguồn gốc và ứng dụng công nghệ, dữ liệu trong giám sát.
Thành phố cũng đang triển khai dự án hệ thống kết nối, liên thông dữ liệu ATTP giữa các cơ quan trong giai đoạn 2026-2027, với kinh phí hơn 73,7 tỷ đồng. Đồng thời, tiếp tục mở rộng các mô hình chuỗi thực phẩm an toàn, truy xuất nguồn gốc đối với những nhóm thực phẩm thiết yếu như thịt heo, gia cầm và trứng.
Việc chỉ có 47/402 chợ dân sinh triển khai mô hình thí điểm, cùng tỷ lệ mẫu không đạt hơn 20% trong số mẫu được giám sát tại các chợ đầu mối và kênh phân phối hiện đại, cho thấy kiểm soát ATTP tại hệ thống phân phối truyền thống vẫn là bài toán lớn của TP. Hồ Chí Minh.
Thành phố đang hướng tới việc hoàn thiện mô hình quản lý theo hướng tập trung, phân định rõ trách nhiệm giữa các cơ quan, đồng thời tăng cường liên thông dữ liệu để việc kiểm soát thực phẩm không chỉ dừng ở khâu phát hiện và xử lý vi phạm mà phải truy được nguồn gốc và kiểm soát xuyên suốt chuỗi cung ứng.
