Emagazine
facebook twitter mail copy link print

Lễ mừng năm mới của đồng bào Bahnar: Độc đáo, nhân văn

Từ sáng sớm, dân làng Krông Hra đã xúng xính trong những bộ trang phục thổ cẩm truyền thống để chuẩn bị cho một trong những nghi lễ lớn nhất trong năm. 45 thành viên đội cồng chiêng và múa xoang đủ lứa tuổi, già trẻ, lớn bé nhanh nhẹn tập trung trước sân nhà rông với những chiêng trống. Rượu ghè thành từng cặp xếp hàng dài cả chục mét. Không khí lễ hội miên man chảy tràn trong mùa “ăn năm uống tháng”. Trò chuyện cùng chúng tôi, em Đinh Thị Chi (9 tuổi) cho hay: “Em tham gia tập luyện cùng đội cồng chiêng “nhí” đã 2 năm nay. Mỗi lần được khoác lên mình trang phục thổ cẩm để biểu diễn, em thấy mình rất đẹp”.

Như bao cộng đồng cư dân bản địa Tây Nguyên, người Bahnar ở huyện Đak Pơ có tín ngưỡng vạn vật hữu linh. Họ tin rằng, xung quanh mình có rất nhiều vị thần (Yàng). Trong các nghi lễ truyền thống, họ mời Yàng về chứng giám, trong đó có lễ cúng mừng năm mới (còn gọi là lễ Kcham-Atâu). Lễ này diễn ra trước vụ mùa đầu tiên trong năm để cầu xin các thần phù hộ dân làng mạnh khỏe, rắn rỏi đôi chân lên nương, lên rẫy; thời tiết mưa thuận gió hòa giúp cây lúa, bắp, mì… lên xanh, mùa màng bội thu.

Sau khi tiếng cồng chiêng rộn rã tấu lên mở đầu, giục gọi cộng đồng đến tham dự, chung vui, lễ cúng được tiến hành.

Trước biểu tượng thông linh là cây nêu cao vút, lời khấn tiếp tục được gửi đến các thần: “Bây giờ, chúng tôi gọi các thần chỉ đường dẫn lối cho dân làng không làm phải chỗ đất xấu, chọn được chỗ đất tốt để làm ăn, sinh sống luôn suôn sẻ. Hôm nay, chúng tôi cúng năm mới để cầu mong tất cả dân làng được bình an, ấm no. Từ trẻ nhỏ đến người già đừng để đau ốm, bệnh tật, đừng để chết chóc. Xin hãy luôn theo dõi, đem lại cho chúng tôi cái ăn, cái uống, có của để dành quanh năm, suốt tháng…”.

Sau khi các nghi lễ hoàn tất, những bài chiêng truyền thống tươi vui lại vang lên, cần rượu vít cong trong không khí giao lưu thân mật giữa người dân và khách mời. Không chỉ bày tỏ mong ước mưa thuận gió hòa, nghi lễ còn giúp thắt chặt tình đoàn kết giữa các thành viên trong cộng đồng, làm nên sự kết nối, giao hòa giữa con người với thiên nhiên.

Khẳng định lễ Kcham-Atâu rất quan trọng trong đời sống tinh thần của đồng bào Bahnar, già Đinh Pít chia sẻ: Từ hồi còn thanh niên, ông đã được người lớn tuổi hướng dẫn các bước tiến hành lễ cúng đúng với nghi thức truyền thống.

Phó Chủ tịch UBND xã Đinh Hvư cũng vui mừng cho biết, chính quyền xã luôn ủng hộ việc tổ chức các nghi lễ truyền thống của đồng bào Bahnar, như một cách chung tay giữ gìn bản sắc trước nguy cơ mai một.

Trao đổi về công tác phối hợp phục dựng, ông Nguyễn Ngọc Long-Giám đốc Nhà hát Ca múa nhạc tổng hợp Đam San-nhận định: “Thông qua hoạt động này, chúng ta có dịp nhìn lại một phần thực tế phong phú, đa dạng các giá trị văn hóa truyền thống tiêu biểu của dân tộc Bahnar. Việc phục dựng được tổ chức nhằm tuyên truyền, quảng bá, bảo tồn các giá trị văn hóa phi vật thể, góp phần xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc. Đây cũng là dịp để du khách hiểu thêm vẻ đẹp của vùng đất và người Gia Lai, là cơ hội quảng bá, xúc tiến du lịch tỉnh nhà”.

Các tin khác

Hành trình của ký ức, trách nhiệm và nghĩa tình - Kỳ cuối: Tiếp nối hành trình tri ân

Hành trình của ký ức, trách nhiệm và nghĩa tình - Kỳ cuối: Tiếp nối hành trình tri ân

(GLO)- Sau hơn nửa thế kỷ, có liệt sĩ đã được đón về quê hương, nhưng vẫn còn biết bao gia đình mỏi mòn chờ một lời hồi đáp. Từ những mẫu ADN, hồ sơ cũ và dấu tích chiến trường, Chiến dịch 500 ngày đêm đang tiếp nối hành trình tri ân, thắp lên hy vọng xác định danh tính, đưa các anh trở về...

Phát triển chuỗi liên kết sản xuất chanh dây bền vững

Phát triển chuỗi liên kết sản xuất chanh dây bền vững

(GLO)- Gia Lai hiện có khoảng 5.500 ha chanh dây. Trong bối cảnh yêu cầu về chất lượng, truy xuất nguồn gốc và chế biến sâu ngày càng cao, việc phát triển chuỗi liên kết sản xuất chanh dây trở thành giải pháp then chốt để nâng cao giá trị gia tăng và mở rộng thị trường.

Khơi thông nguồn lực, phát triển con người, giữ gìn bản sắc

Khơi thông nguồn lực, phát triển con người, giữ gìn bản sắc

(GLO)-Tại kỳ họp thứ 5 diễn ra từ ngày 15 đến 16-7, HĐND tỉnh Gia Lai khóa XIII đã thông qua 3 nghị quyết quan trọng về phân bổ nguồn lực thực hiện các chương trình MTQG, hỗ trợ giáo dục vùng đồng bào DTTS và miền núi, cùng chính sách khôi phục Không gian văn hóa cồng chiêng trên địa bàn tỉnh. 

Tạo động lực mới cho phát triển

Tạo động lực mới cho phát triển

(GLO)- Tại kỳ họp thứ 5 HÐND tỉnh Gia Lai khóa XIII, 30 nghị quyết quan trọng đã được thông qua. Trong đó, 3 nghị quyết tập trung vào những lĩnh vực có tính nền tảng gồm điều chỉnh quy hoạch tỉnh, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực y tế và phát triển nuôi trồng thủy sản ứng dụng công nghệ cao.

Hồn Gỗ: Lưu giữ ký ức, kết nối quê hương

Hồn Gỗ: Lưu giữ ký ức, kết nối quê hương

(GLO)- Giữa nhịp sống sôi động, Hồn Gỗ (87 Ngô Thì Nhậm, phường Pleiku, tỉnh Gia Lai) không đơn thuần là một quán cà phê mà là nơi ông Trần Đức Vinh (SN 1975) dành hơn 25 năm lưu giữ hơn 100 tác phẩm gỗ lũa cùng nhiều nông cụ, vật dụng gắn với quê hương Bình Định trước đây.

“Bahnar Đêga Kon Kông” - nhận diện chính xác để đấu tranh triệt để - Kỳ cuối: Để chặt đứt “vòi bạch tuộc”

“Bahnar Đêga Kon Kông” - nhận diện chính xác để đấu tranh triệt để - Kỳ cuối: Để chặt đứt “vòi bạch tuộc”

(GLO)- Không chỉ riêng “Bahnar Đêga Kon Kông”, “Tin lành Đêga” còn có những biến tướng khác, lén lút xâm nhập, tổ chức hoạt động trên địa bàn tỉnh Gia Lai thời gian qua. Để chặt đứt “vòi bạch tuộc” này cần sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị với những giải pháp quyết liệt, bài bản, căn cơ.

“Bahnar Đêga Kon Kông” - nhận diện chính xác để đấu tranh triệt để

“Bahnar Đêga Kon Kông” - nhận diện chính xác để đấu tranh triệt để - Kỳ 2: Xóa bỏ “Bahnar Đêga Kon Kông”

(GLO)- Trên cơ sở nhận diện đúng bản chất của tổ chức phản động và đánh giá chính xác tình hình, Công an tỉnh Gia Lai đã huy động lực lượng, phương tiện đấu tranh, xử lý; đến nay cơ bản đã xóa bỏ hoàn toàn hoạt động “Bahnar Đêga Kon Kông” trên địa bàn tỉnh.

“Bahnar Đêga Kon Kông” - nhận diện chính xác để đấu tranh triệt để

“Bahnar Đêga Kon Kông” - nhận diện chính xác để đấu tranh triệt để - Kỳ 1: “Bahnar Đêga Kon Kông” - bình mới rượu cũ

(GLO)- Từ sự xuất hiện của cái gọi là “Bahnar Đêga Kon Kông” (thực chất là biến tướng của “Tin lành Đêga”) tại một số vùng ở Gia Lai, yêu cầu quan trọng đặt ra là phải nhận diện chính xác để đấu tranh, vô hiệu hóa những thủ đoạn lợi dụng tôn giáo để chống phá, chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Ngày mới bên sông Pô Cô

Ngày mới bên sông Pô Cô

(GLO)- Sớm mai ở Ia Krái, dòng Pô Cô uốn lượn như dải lụa bạc giữa mênh mông cây cối. Nước sông lăn tăn, gợn sóng nhỏ vỗ vào bãi cát vàng, len qua vườn rẫy, tạo thành một bản hòa ca của thiên nhiên và con người.

Người trẻ vào rừng trồng lan

Vào rừng trồng lan

(GLO)- Từ năm 2020 đến nay, anh Đinh Công Lương (SN 1992, ở xã Phú Thiện) duy trì thói quen vào rừng trồng lan. Ban đầu chỉ là những chuyến đi với vài người bạn có chung niềm yêu thích thiên nhiên, rồi dần anh kết nối thêm nhiều người tham gia.

Lặn tự do giữa biển xanh

Lặn tự do giữa biển xanh

(GLO)- Không chỉ dừng lại ở vẻ đẹp bề mặt, đại dương còn ẩn chứa một thế giới sống động dưới làn nước trong xanh, nơi san hô rực rỡ và hệ sinh thái gần như còn nguyên vẹn.

Mãn nhãn những màn so găng của các võ sĩ Muay tại phố núi

Mãn nhãn những màn so găng của các võ sĩ Muay tại phố núi

(GLO)- Muay là môn thể thao hiện đại được ưa chuộng ở nhiều nơi, trong đó có phố núi Pleiku. Những tín đồ của môn võ này vừa được đắm chìm trong những màn so găng gay cấn, quyết liệt và không kém phần đẹp mắt của các võ sĩ hàng đầu quốc gia ở Giải Vô địch các câu lạc bộ Muay quốc gia 2026.

Giữ hồn Tết từ những làng hoa.

Giữ hồn Tết từ những làng hoa

(GLO)- Giữa những đổi thay của thời tiết và thị trường, các làng hoa vẫn âm thầm giữ nghề, giữ đất, để mỗi độ Tết về, ruộng vườn lại bừng sắc. Từ những luống hoa quê nhà, hồn Tết được gìn giữ và lan tỏa theo cách rất đỗi dung dị.

Những “mái chèo” mưu sinh ở Biển Hồ

Những “mái chèo” mưu sinh ở Biển Hồ

(GLO)- Khi phố Núi còn chìm trong giấc ngủ, nhiều chiếc thuyền nhỏ đã rẽ màn sương bao phủ Biển Hồ (xã Biển Hồ), ánh đèn pin le lói soi từng làn nước phẳng lặng, tiếng mái chèo khua đều đều… Những ngư dân gắn bó cả đời với mặt hồ lặng lẽ đưa thuyền rời bến, bước vào một ngày mưu sinh.

Tuyến đường nghìn tỷ dần lộ diện giữa cao nguyên Pleiku

Tuyến đường nghìn tỷ dần lộ diện giữa cao nguyên Pleiku

(GLO)- Dự án đường tránh quốc lộ 19 (đường tránh Đông khu vực Pleiku, tỉnh Gia Lai) có tổng vốn đầu tư 1.200 tỷ đồng đang bước vào giai đoạn hoàn thiện. Giữa cao nguyên Pleiku, tuyến đường kết nối chiến lược dần hiện rõ.

Làm giàu từ cây cao su

Làm giàu từ cây cao su

(GLO)- Cây cao su không chỉ mở ra việc làm và thu nhập ổn định cho người lao động, mà còn góp phần thiết yếu vào xây dựng cơ sở hạ tầng và củng cố quốc phòng-an ninh.

Bàn tay vàng giữ nhịp xanh trên những đồi cao su

Bàn tay vàng giữ nhịp xanh trên những đồi cao su

(GLO)- Từ sự rèn luyện bền bỉ và kỷ luật nghiêm ngặt, nhiều công nhân đã vinh dự nhận danh hiệu “bàn tay vàng khai thác mủ”. Họ không chỉ đạt năng suất cao mà còn góp phần giữ vững chất lượng và uy tín của doanh nghiệp.

Người Tây Nguyên đổi đời nhờ cao su

Người Tây Nguyên đổi đời nhờ cao su

(GLO)- Hiện nay, các đơn vị trực thuộc Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam và Binh đoàn 15 đang sử dụng hơn 15 ngàn lao động, trong đó hơn 60% là người dân tộc thiểu số. Nhờ cây cao su mà người dân có cuộc sống ấm no, hạnh phúc.

Hành trình nhặt “vàng đen” giữa sóng gió ở vùng biển Nhơn Lý

Hành trình nhặt “vàng đen” giữa sóng gió ở vùng biển Nhơn Lý

(GLO)- Trời còn tối mờ, gió biển rít từng cơn, những ghềnh đá ở Nhơn Lý (phường Quy Nhơn Đông, tỉnh Gia Lai) đã lác đác bóng người đi hái rong mứt. Biển động khiến nhiều người buộc phải quay lại bờ, nhưng vẫn có những ngư dân kiên trì bám đá, len lỏi theo con nước rút để tìm “lộc trời”.