Khám phá mới về nguồn gốc dải Ngân hà

Nghiên cứu của các nhà thiên văn học Australia đã đưa ra hiểu biết mới về nguồn gốc hình thành dải Ngân hà.

Một thiên hà xoắn ốc tương tự dải Ngân hà quan sát được từ kính thiên văn. Ảnh: AFP
Một thiên hà xoắn ốc tương tự dải Ngân hà quan sát được từ kính thiên văn. Ảnh: AFP
Theo nghiên cứu được công bố trên tạp chí Astrophyiscal Journal Letters, các nhà thiên văn học của Hội đồng Nghiên cứu Australia và Đại học Sydney đã khám phá rõ hơn về dải Ngân hà và cách nó hình thành qua hàng tỉ năm.
Nhóm nghiên cứu đã sử dụng Kính thiên văn Rất lớn (VLT) tại Đài quan sát Nam Âu ở Chile để quan sát mặt cắt ngang của cấu trúc thiên hà UGC 10738 - nằm cách xa Trái đất 320 triệu năm ánh sáng. Thiên hà này có cấu trúc đĩa ''dày'' và ''mỏng'' riêng biệt, tương tự cấu trúc của dải Ngân hà.
Theo kết quả quan sát, thiên hà UGC 10738 rộng hơn 200.000 năm ánh sáng, có một đĩa dày tập trung chủ yếu các ngôi sao cổ đại, xác định dựa trên tỉ lệ thấp của sắt so với hydro và heli.
Trong khi đó, các ngôi sao tại đĩa mỏng hình thành gần đây hơn và chứa nhiều kim loại hơn, bao gồm các ngôi sao giống như Mặt trời, chứa 1,5% nguyên tố nặng hơn helium.
Điều này cho thấy các cấu trúc như vậy không phải là kết quả của một vụ va chạm hiếm hoi từ rất lâu với một thiên hà khác mà là một sự biến đổi từ từ và lặng lẽ.

Nhóm nghiên cứu đã sử dụng Kính thiên văn Rất lớn của Đài quan sát Nam Âu ở Chile để quan sát thiên hà UGC 10738. Ảnh: Đài quan sát Nam Âu (ESO)
Nhóm nghiên cứu đã sử dụng Kính thiên văn Rất lớn của Đài quan sát Nam Âu ở Chile để quan sát thiên hà UGC 10738. Ảnh: Đài quan sát Nam Âu (ESO)
Các tác giả nghiên cứu cho biết, khám phá này đã làm ''thay đổi cuộc chơi'' vì nó có nghĩa là dải Ngân hà xoắn ốc của chúng ta cũng không phải là kết quả của một vụ va chạm dữ dội như giả thuyết trước đây, mà có thể là điển hình của tất cả các thiên hà cùng loại.
''Những quan sát của chúng tôi chỉ ra rằng, các đĩa mỏng và dày của dải Ngân hà không hình thành từ một mớ hỗn độn khổng lồ, mà là một con đường 'mặc định' của quá trình hình thành và tiến hóa thiên hà" - Tiến sĩ Nicholas Scott, trưởng dự án, nói.
Ông nói thêm: ''Điều đó cũng có nghĩa là chúng ta có thể sử dụng các quan sát rất chi tiết hiện có về dải Ngân hà làm công cụ để phân tích tốt hơn các thiên hà xa hơn tại những nơi không thể quan sát được''.
Ngoài ra, các nhà nghiên cứu cũng tiến hành xem xét một số thiên hà khác để chắc chắn hơn. Tuy nhiên, theo đồng tác giả nghiên cứu - Tiến sĩ Jesse van de Sande, những gì họ phát hiện được đã là bằng chứng mạnh mẽ cho thấy cả 2 thiên hà cùng tiến hóa theo cùng một cách.
Một đồng tác giả khác - giáo sư Ken Freeman từ Đại học Quốc gia Australia - khẳng định, khám phá này là một bước tiến quan trọng trong hiểu biết về cách thức hình thành các thiên hà trong vũ trụ.
BẢO CHÂU (LĐO)

Các tin khác

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Kích hoạt mạnh mẽ đổi mới sáng tạo trong toàn bộ nền kinh tế và xã hội

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Kích hoạt mạnh mẽ đổi mới sáng tạo trong toàn bộ nền kinh tế và xã hội

(GLO)- Sáng 4/10, tại Hà Nội, Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia năm 2026 với chủ đề: "Đổi mới sáng tạo - Động lực phát triển của toàn xã hội" với yêu cầu đưa đổi mới sáng tạo trở thành động lực phát triển trong mọi ngành, mọi lĩnh vực và trong toàn xã hội.

Ân Tường ra quân hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số quốc gia năm 2026

Ân Tường ra quân hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số quốc gia năm 2026

(GLO)- Sáng 1-10, UBND xã Ân Tường (tỉnh Gia Lai) phát động các hoạt động hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số quốc gia năm 2026 và tập huấn ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong xử lý công việc cho cán bộ, công chức, viên chức, thành viên tổ công nghệ số cộng đồng, đại diện các thôn, trường học.

Người trẻ làm “đại sứ số” cho sản phẩm quê hương

Người trẻ làm “đại sứ số” cho sản phẩm quê hương

(GLO)- Nhanh nhạy ứng dụng công nghệ và mạng xã hội, đoàn viên, thanh niên Gia Lai đang góp sức quảng bá nông sản, sản phẩm OCOP của người dân. Qua đó, sản phẩm địa phương được nhiều người biết đến hơn, còn người trẻ có thêm cơ hội rèn luyện kỹ năng số.

Xã Ia Mơ sơ kết thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị

Xã Ia Mơ sơ kết thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị

(GLO)- Chiều 23-9, Ban Chỉ đạo về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số xã Ia Mơ (tỉnh Gia Lai) tổ chức hội nghị sơ kết công tác 9 tháng và triển khai nhiệm vụ 3 tháng cuối năm 2026 về thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị.

Phường Diên Hồng ra mắt mô hình “Gia đình văn hóa số”

Phường Diên Hồng ra mắt mô hình “Gia đình văn hóa số”

(GLO)- Chiều 22-9, UBND phường Diên Hồng (tỉnh Gia Lai) tổ chức ra mắt mô hình “Gia đình văn hóa số” tại Tổ dân phố 3 với 20 thành viên. Mô hình gắn xây dựng gia đình văn hóa với ứng dụng công nghệ số, góp phần xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, an toàn trên không gian mạng.

Công an Gia Lai đưa tiện ích lên môi trường số, phục vụ nhân dân

Công an Gia Lai đưa tiện ích lên môi trường số, phục vụ nhân dân

(GLO)- Từ giải quyết thủ tục hành chính, cấp căn cước, định danh điện tử đến tra cứu vi phạm giao thông, nhiều tiện ích được Công an tỉnh Gia Lai đưa lên môi trường số. Đằng sau là quá trình xây dựng, làm sạch, kết nối dữ liệu, cụ thể hóa Nghị quyết 57-NQ/TW, đổi mới quản lý, phục vụ nhân dân.

Đưa AI vào sản xuất, y tế, logistics: Mức tài trợ lên tới 3 tỷ đồng

Đưa AI vào sản xuất, y tế, logistics: Mức tài trợ lên tới 3 tỷ đồng

(GLO)- Các doanh nghiệp, tổ chức triển khai nhiệm vụ đổi mới công nghệ ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong sản xuất, y tế, logistics và một số lĩnh vực ưu tiên có thể được ngân sách nhà nước tài trợ tối đa 3 tỷ đồng cho mỗi nhiệm vụ. Hồ sơ được tiếp nhận đến 17 giờ ngày 10-10-2026.

79 nền tảng số dùng chung quốc gia, lấy dữ liệu làm trung tâm, ưu tiên ứng dụng AI

79 nền tảng số dùng chung quốc gia, lấy dữ liệu làm trung tâm, ưu tiên ứng dụng AI

(GLO)- Nguyên tắc xuyên suốt khi triển khai Khung kiến trúc tổng thể quốc gia số là phải lấy dữ liệu làm trung tâm, ưu tiên ứng dụng trí tuệ nhân tạo nhưng không thay thế con người ra quyết định. Khung cũng định hướng sử dụng chung 79 nền tảng số quốc gia, hạn chế đầu tư nhỏ lẻ, trùng lặp.