Cảnh báo thời tiết khó lường, hỗn loạn khi El Nino hình thành

Các đại dương nóng lên kỷ lục có nghĩa là El Nino đang hình thành trong một khí hậu dễ thay đổi hơn, khó dự đoán hơn.
Vùng Nino 3.4 ở Thái Bình Dương. Ảnh: NOAA

Vùng Nino 3.4 ở Thái Bình Dương. Ảnh: NOAA

Hiện tượng El Nino đang phát triển đã ảnh hưởng đáng kể đến thời tiết của Trái đất, làm xáo trộn các kiểu mưa và đẩy nhiệt độ ngày càng cao hơn.

Việc El Nino chính thức xuất hiện chỉ còn là vấn đề thời gian và đã có lo ngại rằng mô hình thời tiết này có thể dẫn tới thời tiết khắc nghiệt chưa từng thấy.

Các nhà khoa học vẫn chưa biết El Nino sẽ mạnh đến mức nào và cường độ của El Nino có tác động lớn thế nào với thời tiết khắc nghiệt. El Nino đang đến khi nhiệt độ đại dương đang cao nhất trong các kỷ lục hiện đại.

Jennifer Francis - nhà khoa học khí hậu tại Trung tâm Nghiên cứu Woods Hole - cảnh báo dự kiến có hỗn loạn, đặc biệt nếu El Nino mạnh lên.

Bà chỉ ra, chưa từng có hiện tượng El Nino mạnh kết hợp với sóng nhiệt đại dương ở Bắc Thái Bình Dương cùng với đó là nhiệt độ ở Đại Tây Dương gần như vượt quá mức bình thường.

“Sự kết hợp các yếu tố này thực sự chưa từng thấy trước đây. Vì vậy, đưa ra bất kì dự đoán nào là thách thức thực sự" - bà nói.

El Nino bắt đầu khi nhiệt độ nước tăng lên ở vùng nhiệt đới phía đông Thái Bình Dương. Nóng lên đặc biệt rõ rệt ngoài khơi bờ biển Peru và Ecuador. “Nóng lên ngoài khơi Peru khá kịch tính và rất có khả năng báo trước một sự kiện El Nino" - Gavin Schmidt - nhà khoa học khí hậu tại NASA - cho biết.

Các nhà dự báo thời tiết cũng đang theo dõi nhiệt độ trong một hình chữ nhật được vẽ trên một khu vực rộng lớn hơn ở phía đông và trung tâm nhiệt đới Thái Bình Dương, được gọi là vùng Nino 3.4.

Để El Nino được coi là mạnh, vùng Nino 3.4 phải nóng lên ít nhất 1,5 độ C trên mức bình thường trong thời gian kéo dài. Nó không rõ liệu nước sẽ nóng lên nhiều như vậy.

Michelle L'Heureux - nhà dự báo thời tiết tại Trung tâm Dự báo Khí hậu của Dịch vụ Thời tiết Quốc gia - trong khi nhiệt độ ngoài khơi Peru và Ecuador là chỉ báo tốt đầu tiên về hiện tượng El Nino đang phát triển.

Nhà dự báo này lưu ý, các sự kiện nóng lên tương tự như năm nay không phải lúc nào cũng dẫn đến hiện tượng El Nino trên toàn đại dương, quy mô lớn hơn sẽ gây ra tác động lớn hơn. Nóng lên ở vùng biển ngoài khơi bờ biển Peru năm 2017 đã giảm xuống khi bắt đầu bất kỳ El Nino nào trên toàn lưu vực.

Theo ông Thomas Smith - giáo sư khoa địa lý và môi trường tại Trường Kinh tế và Khoa học Chính trị London - những gì đang xảy ra đã bất chấp quy ước.

"Việc nóng lên đặc biệt này là không bình thường vì nó đã diễn ra được vài tháng rồi. Điều thường xảy ra sau đó là sự suy yếu của gió mậu dịch phía đông ở vùng nhiệt đới của Thái Bình Dương.

Chúng thường mang theo những vùng nước được mặt trời làm nóng đi về phía tây tới Indonesia và đông bắc Australia. Điều này vẫn chưa xảy ra, và thay vào đó, chúng ta có tình huống là toàn bộ vùng nhiệt đới Thái Bình Dương nóng hơn bình thường" - ông chỉ ra.

Hầu như toàn bộ lưu vực Đại Tây Dương và Ấn Độ Dương cũng đang nóng bất thường và nhiệt độ đại dương trên toàn thế giới đã mất nhiều tháng để lập kỷ lục.

Theo Washington Post, El Nino mạnh hơn rất có thể sẽ đẩy nhiệt độ toàn cầu lên mức cao kỷ lục. “Ở cấp độ toàn cầu, chúng ta có thể sẽ chứng kiến một kỷ lục vào năm 2024 nếu năm nay có hiện tượng El Nino đáng kể. Thậm chí có thể là kỷ lục vào năm 2023 nếu nó tăng tốc đủ nhanh" - ông Schmidt cho biết.

Hành tinh thậm chí có khả năng nóng lên đến mức có thể vi phạm ngưỡng khí hậu quan trọng trong thời gian ngắn - nhiệt độ toàn cầu tăng 1,5 độ C trên mức thời kỳ tiền công nghiệp.

Nhưng các dự báo mô hình thống kê về El Nino, mô phỏng dựa trên các quan sát trước đó “kém lạc quan hơn nhiều” và mô tả chỉ số Nino 3.4 chỉ 0,5 độ C.

Các tin khác

Mưa lớn ở phía Đông tỉnh Gia Lai, có nơi vượt 190 mm.

Mưa lớn ở phía Đông tỉnh Gia Lai, có nơi vượt 190 mm

(GLO)- Từ đêm 9-10 đến tối 10-10, khu vực phía Đông tỉnh Gia Lai có mưa vừa, mưa to, cục bộ có nơi mưa rất to và giông. Lượng mưa tại một số nơi vượt 190 mm; trong đêm 10-10 đến đêm 11-10, khu vực này tiếp tục có mưa lớn, tiềm ẩn nguy cơ ngập úng và sạt lở đất.

Hồ Ayun Hạ điều tiết nước qua tràn xả lũ tối 150 m³/giây

Hồ Ayun Hạ điều tiết nước qua tràn xả lũ tối đa 150 m³/giây

(GLO)- Từ 17 giờ ngày 9-10, Chi nhánh Thủy lợi Phú Thiện tăng lưu lượng điều tiết nước qua tràn xả lũ hồ Ayun Hạ lên mức 10-150 m³/giây. Dự kiến, mực nước tại cầu sông Yun (xã Chư A Thai) dâng thêm 1,5-2,5 m, tiềm ẩn nguy cơ ngập lụt tại các vùng trũng thấp ở hạ lưu.

Tháng 10-2026, phía Đông Gia Lai có thể xuất hiện 1-2 đợt mưa lớn

Tháng 10-2026, phía Đông Gia Lai có thể xuất hiện 1-2 đợt mưa lớn

(GLO)- Theo Bản tin dự báo khí hậu thời hạn tháng của tỉnh Gia Lai, nhiệt độ trung bình tháng 10-2026 được dự báo cao hơn trung bình nhiều năm từ 0,5-1°C. Lượng mưa toàn tỉnh phổ biến xấp xỉ và cao hơn trung bình nhiều năm từ 5-20%, trong đó khu vực phía Đông có thể đạt 400-650 mm.

Siêu El Nino: Việt Nam và Đông Nam Á đối mặt những rủi ro nào?

Siêu El Nino: Việt Nam và Đông Nam Á đối mặt những rủi ro nào?

(GLO)- El Nino đang ở ngưỡng mạnh và được dự báo tiếp tục duy trì ở mức mạnh đến rất mạnh trong những tháng cuối năm 2026, làm gia tăng nguy cơ thiếu mưa, hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn, đặc biệt tại Nam Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ.

12 tỉnh, thành chủ động ứng phó với mưa lớn trên 400 mm

12 tỉnh, thành chủ động ứng phó với mưa lớn trên 400 mm

(GLO)- Từ ngày 21 đến 24-9, phía Đông tỉnh Gia Lai cùng 11 tỉnh, thành phố ở Nam Trung Bộ và Nam Bộ có mưa vừa, mưa to đến rất to, cục bộ trên 400 mm/đợt. Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia yêu cầu các địa phương chủ động phương án ứng phó, sẵn sàng sơ tán người dân khỏi khu vực nguy hiểm.

Năm nay còn 1-2 cơn bão có thể đổ bộ nước ta

Năm nay còn 1-2 cơn bão có thể đổ bộ nước ta

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thuỷ văn quốc gia, trong bối cảnh siêu El Nino, từ nay đến cuối năm có thể xuất hiện 1-2 cơn bão/áp thấp nhiệt đới ảnh hưởng đến đất liền nước ta, thấp hơn so với trung bình nhiều năm.

Gia Lai: 5 xã đề phòng lũ quét, sạt lở, sụt lún đất

Gia Lai: 5 xã đề phòng lũ quét, sạt lở, sụt lún đất

(GLO)- Sau nhiều giờ xuất hiện mưa vừa, mưa to, có nơi mưa rất to, một số khu vực trên địa bàn tỉnh Gia Lai đã gần bão hòa hoặc bão hòa đất, cảnh báo nguy cơ lũ quét, sạt lở đất, sụt lún đất trong 6 giờ tới.