Bí ẩn tộc người ở "tử địa" - nơi người thường không thể thở nổi

Các bằng chứng trên núi đá hé lộ tộc người cổ đại là những thợ săn và người chế tác đá tài tình, chọn một trong những nơi khó sống nhất hành tinh để cư trú.
 



Nhóm nghiên cứu dẫn đầu bởi nhà khảo cổ Götz Ossendorf từ Đại học Cologne (Đức) đã phát hiện ra bằng chứng về sự cư trú sớm nhất của con người trên độ cao hàng ngàn mét so với mực nước biển tại khu vực gọi là Fincha Havera thuộc dãy núi Bale của Ethiopia.

Các dấu vết cho thấy tộc người bí ẩn này đã khai phá những dãy núi đá từ khoảng 47.000 – 31.000 năm về trước, chọn địa điểm cao gần 3.500 m so với mực nước biển để sinh sống.


 

 Khu vực bí ẩn ở độ cao gần 3.500 mét so với mực nước biển, không khí loãng đến mức khó thở - ảnh: Götz Ossendorf
Khu vực bí ẩn ở độ cao gần 3.500 mét so với mực nước biển, không khí loãng đến mức khó thở - ảnh: Götz Ossendorf



Điều này khiến các nhà khảo cổ ngạc nhiên vì ở độ cao này, đa số người thường sẽ rơi vào tình trạng cơ thể không nhận đủ oxy cần thiết vì không khí rất loãng. Thiếu oxy dẫn đến chóng mặt, khó thở, suy nội tạng và đôi khi tử vong. Nhiệt độ môi trường cũng có sự biến động lớn; tài nguyên và nguồn thực phẩm khan hiếm…

Theo các nhà khoa học, lý do những người này đã di cư đến một trong những nơi khó sống nhất hành tinh là để đối phó với những gì kỷ băng hà khắc nghiệt đã gây ra cho nơi ở cũ của họ. Các thung lũng khô cằn, lương thực cạn kiệt, phải đối phó với lũ do các sông băng tan chảy.

Không chỉ vượt qua và thích nghi với điều kiện "khó thở", tộc người này còn chứng minh họ là những người chế tác đá tài tình. Bằng chứng về xương động vật tiết lộ họ đã săn những loài gặm nhấm cỡ lớn thời cổ đại làm nguồn lưng thực chính. Ngày nay, ngọn núi vẫn là nơi trú ngụ của vô số loài gặm nhấm, nhất là chuột chũi.

Với độ cao này, sông băng tan chảy biến thành lợi thế, giúp người sống trên núi dễ dàng tiếp cận nước ngọt mà không sợ nguy hiểm.

Cuối cùng, các mỏ khoáng vật núi lửa gần đó là lý do lớn để tộc người cổ đại lựa chọn chốn cư ngụ này. Chúng rất giàu obsidian, một loại đá có thể dễ dàng chế tạo nên những công cụ vô cùng sắc bén. Ở nơi định cư này, người ta cũng tìm tháy nhiều mảnh gốm và một hạt thủy tinh.

Và một điều kỳ diệu khác là dù ở nơi rất cao, Fincha Havera lại nằm ngoài vùng băng giá ngay trong thời điểm mà kỷ băng hà hoành hành khắp hành tinh.

Các nhà khoa học cho biết sẽ quay lại địa điểm thú vị này để cố tìm kiếm hài cốt con người và nếu may mắn là các mẫu hài cốt có thể trích xuất DNA, từ đó biết được nguồn gốc chính xác của tộc người bí ẩn này.

A. Thư (Theo Gizmodo, Smithsonian Magazine, nld)

Các tin khác

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Kích hoạt mạnh mẽ đổi mới sáng tạo trong toàn bộ nền kinh tế và xã hội

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Kích hoạt mạnh mẽ đổi mới sáng tạo trong toàn bộ nền kinh tế và xã hội

(GLO)- Sáng 4/10, tại Hà Nội, Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia năm 2026 với chủ đề: "Đổi mới sáng tạo - Động lực phát triển của toàn xã hội" với yêu cầu đưa đổi mới sáng tạo trở thành động lực phát triển trong mọi ngành, mọi lĩnh vực và trong toàn xã hội.

Ân Tường ra quân hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số quốc gia năm 2026

Ân Tường ra quân hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số quốc gia năm 2026

(GLO)- Sáng 1-10, UBND xã Ân Tường (tỉnh Gia Lai) phát động các hoạt động hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số quốc gia năm 2026 và tập huấn ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong xử lý công việc cho cán bộ, công chức, viên chức, thành viên tổ công nghệ số cộng đồng, đại diện các thôn, trường học.

Người trẻ làm “đại sứ số” cho sản phẩm quê hương

Người trẻ làm “đại sứ số” cho sản phẩm quê hương

(GLO)- Nhanh nhạy ứng dụng công nghệ và mạng xã hội, đoàn viên, thanh niên Gia Lai đang góp sức quảng bá nông sản, sản phẩm OCOP của người dân. Qua đó, sản phẩm địa phương được nhiều người biết đến hơn, còn người trẻ có thêm cơ hội rèn luyện kỹ năng số.

Xã Ia Mơ sơ kết thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị

Xã Ia Mơ sơ kết thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị

(GLO)- Chiều 23-9, Ban Chỉ đạo về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số xã Ia Mơ (tỉnh Gia Lai) tổ chức hội nghị sơ kết công tác 9 tháng và triển khai nhiệm vụ 3 tháng cuối năm 2026 về thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị.

Phường Diên Hồng ra mắt mô hình “Gia đình văn hóa số”

Phường Diên Hồng ra mắt mô hình “Gia đình văn hóa số”

(GLO)- Chiều 22-9, UBND phường Diên Hồng (tỉnh Gia Lai) tổ chức ra mắt mô hình “Gia đình văn hóa số” tại Tổ dân phố 3 với 20 thành viên. Mô hình gắn xây dựng gia đình văn hóa với ứng dụng công nghệ số, góp phần xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, an toàn trên không gian mạng.

Công an Gia Lai đưa tiện ích lên môi trường số, phục vụ nhân dân

Công an Gia Lai đưa tiện ích lên môi trường số, phục vụ nhân dân

(GLO)- Từ giải quyết thủ tục hành chính, cấp căn cước, định danh điện tử đến tra cứu vi phạm giao thông, nhiều tiện ích được Công an tỉnh Gia Lai đưa lên môi trường số. Đằng sau là quá trình xây dựng, làm sạch, kết nối dữ liệu, cụ thể hóa Nghị quyết 57-NQ/TW, đổi mới quản lý, phục vụ nhân dân.

Đưa AI vào sản xuất, y tế, logistics: Mức tài trợ lên tới 3 tỷ đồng

Đưa AI vào sản xuất, y tế, logistics: Mức tài trợ lên tới 3 tỷ đồng

(GLO)- Các doanh nghiệp, tổ chức triển khai nhiệm vụ đổi mới công nghệ ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong sản xuất, y tế, logistics và một số lĩnh vực ưu tiên có thể được ngân sách nhà nước tài trợ tối đa 3 tỷ đồng cho mỗi nhiệm vụ. Hồ sơ được tiếp nhận đến 17 giờ ngày 10-10-2026.

79 nền tảng số dùng chung quốc gia, lấy dữ liệu làm trung tâm, ưu tiên ứng dụng AI

79 nền tảng số dùng chung quốc gia, lấy dữ liệu làm trung tâm, ưu tiên ứng dụng AI

(GLO)- Nguyên tắc xuyên suốt khi triển khai Khung kiến trúc tổng thể quốc gia số là phải lấy dữ liệu làm trung tâm, ưu tiên ứng dụng trí tuệ nhân tạo nhưng không thay thế con người ra quyết định. Khung cũng định hướng sử dụng chung 79 nền tảng số quốc gia, hạn chế đầu tư nhỏ lẻ, trùng lặp.